มารู้จัก "คัตสึโอะบูชิ" ปลาแห้งที่ถือสถิติอาหารที่แข็งที่สุดในโลก

"คัตสึโอะบูชิ" ปลาแห้งที่ถือสถิติอาหารที่แข็งที่สุดในโลก

“ปาหัวหมาแตก” คงจะเป็นอีกหนึ่งคำเปรียบเปรียบที่เราเอามาใช้กับความแข็งของสิ่งต่าง ๆ โดยหนึ่งในนั้นก็มักจะถึงนำมาเปรียบเปรยกับอาหารบ้างเหมือนกัน เช่น ขนมปังบาแก็ตต์แข็ง ๆ ของฝรั่งเศส เป็นต้น แต่ทั้งนี้ทั้งนั้น ขนมปังบาแก็ตต์ที่แสนจะเป็นที่รู้จักผ่านมีมนี้ว่าแข็งนักแข็งหนา ก็ยังต้องชิดซ้ายให้กับเจ้าของสถิติโลกอาหารที่แข็งที่สุดอย่าง “คัตสึโอะบูชิ” หรือ “ปลาโอแห้ง”

เราอาจจะคุ้นชินกับภาพของปลาโอแห้งในรูปลักษณ์ที่ถูกขูดออกมาเป็นแผ่นบาง ๆ โรยหน้าอาหารญี่ปุ่นอื่น ๆ อย่างทาโกะยากิ หรือโอโคโนะมิยากิ เป็นต้น แต่หน้าตาจริง ๆ แล้วมันเป็นก้อนปลาแห้งแข็งโป๊ก โดยเป็นปลาโอแถบ หรืออีกชื่อหนึ่งคือปลาทูน่าท้องแถบที่ถูกนำมาอบแห้ง ตลอดจนรมควันจนมีกลิ่นหอมชื่นใจ และมีรสอูมามิ ซึ่งแรกเริ่มเดิมทีนั้น มีไว้เพื่อนำมาต้นซุปสต็อก “ดาชิ” ซึ่งเป็นรากฐานของอาหารประเภทน้ำต่าง ๆ ของญี่ปุ่นด้วย

ประวัติของปลาโอแห้ง ปรากฎขึ้นอย่างชัดเจนในหน้าประวัติศาสตร์ในสมัยเอโดะ โดยสันนิษฐานว่ามีต้นกำเนิดอยู่ตามภูมิภาคชายฝั่งทะเล ที่ซึ่งชาวประมงเลือกที่จะนำเอาปลาโอที่จับได้มาถนอมอาหารด้วยวิธีหมกและตากแห้ง จนกระทั่งในช่วงปลายศตวรรษที่ 17 การถนอมอาหารนี้ก็เกิดพัฒนาการ มีการอบรมควันเข้ามา ซึ่งเล่ากันว่าเป็นเทคนิคที่คิดค้นโดยชาวประมงชาวคิชูนามจินทาโร่ ซึ่งประสบภัยเรือแตก และถูกน้ำพัดมาเข้าฝั่งที่โทซะ เขาได้ประทังความหิวโดยการเอาปลาโอที่จับได้มารมควันซึ่งก็พบว่ามันทำให้ปลาโออร่อยขึ้น จึงเป็นเรื่องเล่าที่มาของการนำเอาปลาโอแห้งไปรมควันด้วย ก่อนที่จะมีพัฒนาการเรื่อย ๆ มา มีการใช้รา (ราตัวเดียวกันกับที่ใช้หมักสาเก) มาเคลือบระหว่างตากแดด ซึ่งเป็นวิธีการทำที่ค่อนข้างพิถีพิถัน และด้วยวิธีการตากให้แห้งด้วยเทคนิคต่าง ๆ นี้เอง ที่มีส่วนสำคัญทำให้ปลาโอแห้งมีความแข็งมาก และวิธีการการขูดก็จะมีเครื่องมือเฉพาะที่เรียกว่าเคสุริกิ ที่คล้าย ๆ กับกบไสน้ำแข็งไส ยังไงยังงั้น

ในปัจจุบันนี้ ปลาโอแห้ง ก็ยังคงครองตำแหน่งอาหารที่แข็งที่สุดในโลกอยู่ แน่นอนว่าหน้าตาตอนปกติก่อนที่จะถูกขูดมันอาจจะดูแปลก แต่ถึงอย่างนั้นพอขูดออกมาแล้ว มันก็กลายเป็นวัตถุดิบชั้นเลิศของสำรับอาหารญี่ปุ่นที่ใครหลายคนอาจจะหลงรักไปกับรสชาติและกลิ่นหอมของมัน ช่วยชูรสชาติกลมกล่อมให้อร่อยยิ่งขึ้นไปอีก