ชื่อ เดิม ของแต่ละจังหวัด ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ (อีสาน)

ดินแดนภาคตะวันออกเฉียงเหนือ หรือภาคอีสาน เป็นพื้นที่กว้างใหญ่ที่มีประวัติศาสตร์อันยาวนาน โดยมีรากเหง้าสำคัญที่เกิดจากการผสมผสานระหว่างวัฒนธรรมลาวและขอม  ชื่อเดิมของจังหวัดต่าง ๆ ในภูมิภาคนี้จึงไม่ได้เป็นเพียงชื่อที่ถูกลืมเลือนไปตามกาลเวลา แต่คือ ร่องรอยของประวัติศาสตร์ วัฒนธรรม และวิถีชีวิต ที่สืบทอดกันมานานหลายร้อยปี,

ที่มาของชื่อเหล่านี้มีความหลากหลายอย่างยิ่ง บางชื่อมีรากฐานมาจาก   เมืองโบราณสำคัญในอดีต ขณะที่บางแห่งตั้งชื่อตาม**ตำนานพื้นบ้านหรือสภาพแวดล้อมทางธรรมชาติ ในท้องถิ่น ซึ่งสะท้อนให้เห็นถึง เอกลักษณ์เฉพาะถิ่น ที่ยังคงดำรงอยู่มาจนถึงปัจจุบัน และช่วยให้เราเข้าใจถึงรากเหง้าดั้งเดิมของท้องถิ่นได้อย่างลึกซึ้งยิ่งขึ้น,

ชื่อเดิมของจังหวัดในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ (อีสาน) มีที่มาจากการผสมผสานระหว่าง วัฒนธรรมลาวและขอม ซึ่งมีรากเหง้าสืบทอดมาอย่างยาวนานผ่านประวัติศาสตร์ ภูมิศาสตร์ ตำนานพื้นบ้าน และสภาพแวดล้อมในท้องถิ่น, โดยสามารถจำแนกที่มาได้ดังนี้

1. ที่มาจากชื่อหมู่บ้านและสภาพแวดล้อมทางภูมิศาสตร์

หลายจังหวัดในภาคอีสานมีชื่อเดิมที่ตั้งตามชื่อหมู่บ้านดั้งเดิมหรือลักษณะทางกายภาพของพื้นที่ เช่น:

กาฬสินธุ์: เดิมชื่อว่า บ้านแก่งสำเริง

อุดรธานี: มีที่มาจาก บ้านหมากแข้ง

อุบลราชธานี: เดิมเรียกว่า ดอนมดแดง

มหาสารคาม: มีที่มาจากชื่อ บ้านลาดกุดยางใหญ่

เลย: เดิมชื่อ หมู่บ้านแฮ่

หนองคาย: มีที่มาจาก บ้านไผ่

ชัยภูมิ: เดิมคือ บ้านหลวง

ยโสธร: เดิมชื่อ บ้านสิงห์ท่า

2. ที่มาจากเมืองโบราณและอิทธิพลทางวัฒนธรรม

ชื่อเดิมบางจังหวัดสะท้อนถึงความเป็นเมืองเก่าที่มีบทบาททางประวัติศาสตร์หรือได้รับอิทธิพลจากภาษาในแถบนั้น:

นครพนม: เดิมชื่อ เมืองมรุกขนคร

สกลนคร: มีที่มาจากชื่อ เมืองหนองหานหลวง

สุรินทร์: ชื่อเดิมคือ เมืองประทายสมันต์

ศรีสะเกษ: เดิมคือ เมืองขุขันธ์

นครราชสีมา: มีชื่อเรียกเดิมว่า โคราช หรือ โคราฆะ

บึงกาฬ: เดิมคือ ชัยบุรี

3. ที่มาจากตำนานและความหมายเฉพาะ

ร้อยเอ็ด: ชื่อเดิมคือ ร้อยเอ็จประตู

หนองบัวลำภู: มีชื่อเดิมที่สะท้อนความยิ่งใหญ่ว่า นครเขื่อนขันธ์กาบแก้วบัวบาน

ขอนแก่น: เดิมเรียกว่า เมืองขามแก่น

บุรีรัมย์: มีชื่อเดิมว่า โนนม่วง

อำนาจเจริญ: เดิมคือ เมืองค้อ

ชื่อเก่าเหล่านี้ถือเป็น ร่องรอยทางประวัติศาสตร์และอัตลักษณ์เฉพาะถิ่น ที่บ่งบอกถึงรากเหง้าของชาวอีสานจนถึงปัจจุบัน,