มรดกแห่งภูมิปัญญา: หนังใหญ่วัดบ้านดอน ศิลปะการแสดงโบราณแห่งเมืองระยอง

มรดกแห่งภูมิปัญญา: หนังใหญ่วัดบ้านดอน ศิลปะการแสดงโบราณแห่งเมืองระยอง

หนังใหญ่เป็นหนึ่งในศิลปะการแสดงที่เก่าแก่และทรงคุณค่าของไทย แต่เมื่อเวลาผ่านไป การแสดงหนังใหญ่ก็เริ่มลดน้อยลงไปตามกาลเวลา อย่างไรก็ตาม ที่วัดบ้านดอน จังหวัดระยอง ศิลปะแขนงนี้ยังคงมีลมหายใจและถูกสืบทอดอย่างต่อเนื่องมาจนถึงปัจจุบัน

​จุดเริ่มต้นจากดินแดนใต้ สู่เมืองระยอง

​ประวัติของหนังใหญ่วัดบ้านดอนนั้นมีความน่าสนใจอย่างยิ่ง โดยเชื่อกันว่าตัวหนังใหญ่ชุดนี้ถูกนำมาจากจังหวัดพัทลุง ซึ่งเป็นแหล่งกำเนิดหนังใหญ่ที่มีชื่อเสียง หนังชุดนี้มีอายุยาวนานกว่า 200 ปี และถูกนำเข้ามาที่ระยองโดยเจ้าเมืองในสมัยนั้น เพื่อจัดแสดงในงานสำคัญต่าง ๆ ของเมือง ก่อนที่จะถูกนำมาเก็บรักษาและสืบทอดที่วัดบ้านดอนในที่สุด

​แม้จะเคยผ่านช่วงเวลาที่เกือบจะเลือนหายไปจากพายุที่พัดถล่มอาคารเก็บรักษา แต่ด้วยความร่วมมือของทั้งอดีตเจ้าอาวาสและชาวบ้านในชุมชน พวกเขาก็ได้ช่วยกันฟื้นฟูและสร้างอาคารใหม่ขึ้นมา เพื่อเป็นสถานที่เก็บรักษาตัวหนังใหญ่และเป็นศูนย์กลางการแสดงอีกครั้ง

​เอกลักษณ์และเสน่ห์ที่ไม่มีใครเหมือน

สิ่งที่ทำให้หนังใหญ่วัดบ้านดอนมีความโดดเด่นและเป็นที่จดจำคือ การใช้ภาษาท้องถิ่นระยองในการเจรจา ทำให้การแสดงมีความใกล้ชิดกับผู้ชมและสร้างเสียงหัวเราะได้เป็นอย่างดี นอกจากนี้ยังมีการสืบทอดองค์ความรู้จากรุ่นสู่รุ่นอย่างต่อเนื่อง โดยมีครูเชิดและครูพากย์ที่มีความสามารถคอยสอนให้กับคนรุ่นใหม่ เพื่อให้ศิลปะแขนงนี้ไม่สูญหายไป

​ปัจจุบันที่วัดบ้านดอนได้มีการจัดตั้ง พิพิธภัณฑ์หนังใหญ่วัดบ้านดอน ขึ้น เพื่อจัดแสดงตัวหนังใหญ่โบราณที่มีอยู่กว่าร้อยตัว ซึ่งไม่เพียงแต่เป็นแหล่งเรียนรู้ทางวัฒนธรรม แต่ยังเป็นเครื่องยืนยันถึงความมุ่งมั่นของชาวบ้านที่จะรักษาศิลปะการแสดงอันทรงคุณค่านี้ไว้ให้คงอยู่ตลอดไป