เศษอีเลียดวางบนร่างมัมมี่ นักวิจัยยังไม่รู้ว่ามีไว้ทำอะไร

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ

ห่อปาปิรุสที่มีเศษข้อความจากอีเลียดถูกวางไว้บนร่างผู้เสียชีวิตในสุสานยุคโรมันที่อ็อกซีรินคัส ประเทศอียิปต์ ตำแหน่งอยู่ระหว่างอกกับท้อง ตามข้อมูลของศูนย์ศึกษาวัฒนธรรมต้นฉบับ มหาวิทยาลัยฮัมบวร์ก นักวิจัยมองว่าห่อชุดนี้ถูกวางเป็นส่วนหนึ่งของพิธีศพ แต่ยังไม่รู้ว่าห่อที่มีบทอีเลียดมีหน้าที่เฉพาะอย่างไร

สื่อบางแห่งเขียนว่าพบข้อความ “ในมัมมี่” จนอาจชวนให้คิดว่าปาปิรุสอยู่ภายในร่าง แต่ CSMC ระบุว่าห่อวางอยู่บนลำตัวระหว่างอกกับท้อง ตำแหน่งที่พบจึงเป็นข้อเท็จจริง ส่วนเหตุผลที่เลือกวางตรงนั้นยังตอบไม่ได้

ข้อความที่อ่านได้เป็นส่วนหนึ่งของ “บัญชีรายชื่อเรือ” ในอีเลียดเล่ม 2 ตอนที่แจกแจงกำลังพลกรีกซึ่งเดินทางไปทำสงครามกับทรอย เศษปาปิรุสเสียหายและขาดเป็นชิ้นเล็ก ทีมอ่านได้เพียงบางคำก่อนเทียบถ้อยคำกับต้นฉบับ นักวิจัยจึงระบุได้ว่าเป็นวรรณกรรมเรื่องใด แม้ตัวบทที่เหลือจะไม่สมบูรณ์

ที่อ็อกซีรินคัส นักโบราณคดีเคยพบปาปิรุสเก่าถูกนำกลับมาใช้ทำวัสดุหุ้มมัมมี่แบบ cartonnage คล้ายกระดาษอัด หรือใช้เป็นวัสดุเติมช่องว่างในกระบวนการทำศพ แต่ทีมที่ศึกษาห่ออีเลียดระบุว่ามันไม่ใช่ cartonnage และไม่ได้ใช้เป็นวัสดุยัด ความแตกต่างอยู่ที่ห่อนี้ถูกพับ ปิดผนึกด้วยดินเหนียว และวางไว้บนร่างในตำแหน่งที่คล้ายกับปาปิรุสห่ออื่น

การขุดในสุสานชั้นสูงของอ็อกซีรินคัสระหว่างปี 2020–2025 พบปาปิรุสปิดผนึกรวม 20 ห่อ ส่วนใหญ่แตกหัก เนื้อหามีทั้งข้อความเกี่ยวกับเวทมนตร์ เอกสารภาษาเดโมติกและกรีก รวมถึงวรรณกรรมอย่างอีเลียด ทีมวิจัยเห็นว่าห่อเหล่านี้ทำด้วยวิธีคล้ายกันและประทับตราที่ระบุได้ว่าเป็นตราของผู้ทำศพ รูปแบบและตำแหน่งจึงชี้ว่ามีการวางโดยตั้งใจในช่วงท้ายของการทำมัมมี่

ทีมวิจัยเสนอว่าห่อปาปิรุสเหล่านี้อาจเป็นส่วนหนึ่งของแนวปฏิบัติในพิธีศพอีกแบบหนึ่ง แต่ย้ำว่ายังเป็นการตีความเบื้องต้น การหาคำตอบต้องอาศัยการศึกษาปาปิรุสปิดผนึกทั้ง 20 ห่อ ซึ่งส่วนใหญ่แตกหัก จึงยังระบุไม่ได้ว่าข้อความจากอีเลียดมีบทบาทพิเศษอย่างไรเมื่อเทียบกับข้อความชนิดอื่น

ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th