10 อาชีพที่รายได้ไม่ได้มาจากเงินเดือนอย่างเดียว แต่ยังมีเงินอีกหลายทาง

• บางอาชีพมีรายได้จากเงินเดือน ค่าคอมมิชชัน และโบนัสควบคู่กัน

• อาชีพอิสระและเจ้าของธุรกิจสามารถสร้างรายได้จากผลงาน บริการ และกำไร

• รายได้หลายช่องทางไม่ได้แปลว่ารวยเสมอไป เพราะยังมีต้นทุนและความเสี่ยงที่ต้องรับผิดชอบ

หลายคนมองว่าการทำงานหนึ่งอาชีพก็ควรได้รับค่าตอบแทนเป็นเงินเดือนทุกเดือน แต่ความจริงแล้วคนทำงานจำนวนไม่น้อยมีรายได้จากช่องทางอื่นเพิ่มเติม โดยเงินเหล่านั้นอาจมาจากยอดขาย ผลงาน ค่าบริการ หรือทรัพย์สินที่ตัวเองมีอยู่

ข้อสังเกตที่น่าสนใจคือ กฎหมายภาษีของไทยตามประมวลรัษฎากร มาตรา 40 ยังแบ่งเงินได้พึงประเมินออกเป็น 8 ประเภท ตั้งแต่เงินเดือน ค่านายหน้า ค่าลิขสิทธิ์ ดอกเบี้ย เงินปันผล ค่าเช่า ไปจนถึงรายได้จากธุรกิจ

ลองดู 10 อาชีพที่มีโอกาสสร้างรายได้มากกว่าหนึ่งช่องทาง

1. นายหน้าอสังหาริมทรัพย์

รายได้หลักมาจากการขายหรือปล่อยเช่าบ้าน ที่ดิน และคอนโดมิเนียม โดยค่าตอบแทนส่วนหนึ่งอาจเป็นค่านายหน้าตามข้อตกลงกับเจ้าของทรัพย์สิน

หากมีลูกค้าหลายรายและปิดการขายได้ต่อเนื่อง ก็มีโอกาสได้รับค่าตอบแทนหลายครั้ง แต่รายได้ไม่แน่นอน เพราะขึ้นอยู่กับจำนวนธุรกรรมและความสำเร็จในการขาย

2. ตัวแทนประกันภัย

อาชีพนี้มีรายได้จากการขายกรมธรรม์ โดยอาจได้รับค่าคอมมิชชันตามเงื่อนไขของบริษัท รวมถึงค่าตอบแทนจากผลงานหรือเป้าหมายที่กำหนด

บางคนสร้างฐานลูกค้าระยะยาวจากการดูแลกรมธรรม์และการแนะนำผลิตภัณฑ์เพิ่มเติม ทั้งนี้ต้องเป็นไปตามหลักเกณฑ์และสัญญาของบริษัท

3. ครีเอเตอร์และ YouTuber

ผู้สร้างเนื้อหาไม่ได้มีรายได้จากยอดวิวเพียงอย่างเดียว เพราะยังสามารถรับงานโฆษณา ทำคอนเทนต์ให้แบรนด์ รับสปอนเซอร์ หรือขายสินค้าและบริการของตัวเองได้

จุดเด่นคือผลงานหนึ่งชิ้นอาจสร้างโอกาสทางรายได้มากกว่าหนึ่งรูปแบบ แต่ต้องอาศัยผู้ติดตาม ความน่าเชื่อถือ และความสามารถในการผลิตเนื้อหาอย่างต่อเนื่อง

4. นักเขียนและนักประพันธ์

นักเขียนอาจได้รับค่าจ้างจากการเขียนบทความ หนังสือ หรือเนื้อหาให้ลูกค้า ขณะเดียวกันผลงานบางประเภทสามารถสร้างรายได้จากค่าลิขสิทธิ์หรือการนำไปเผยแพร่ต่อได้

ตัวอย่างเช่น นักเขียนหนังสือที่ได้รับค่าตอบแทนจากการจำหน่ายผลงาน และอาจมีรายได้เพิ่มเติมเมื่อมีการนำผลงานไปใช้ตามสัญญาลิขสิทธิ์

5. ช่างภาพและช่างวิดีโอ

นอกจากค่าจ้างถ่ายภาพในแต่ละครั้งแล้ว ยังสามารถรับงานตัดต่อวิดีโอ ทำภาพโฆษณา ถ่ายภาพสินค้า และขายสิทธิการใช้งานภาพได้

ช่างภาพที่มีผลงานเป็นของตัวเองจึงอาจมีรายได้จากทั้งการให้บริการและการอนุญาตให้ผู้อื่นนำภาพไปใช้ โดยต้องเป็นไปตามเงื่อนไขลิขสิทธิ์

6. ครูและติวเตอร์

ครูที่ทำงานประจำอาจมีเงินเดือนเป็นรายได้หลัก แต่ยังสามารถรับสอนพิเศษ จัดคอร์สออนไลน์ หรือผลิตเอกสารประกอบการเรียนได้

ทักษะการสอนหนึ่งอย่างจึงต่อยอดเป็นบริการได้หลายรูปแบบ อย่างไรก็ตามต้องคำนึงถึงเวลา ภาระงาน และข้อกำหนดของสถานศึกษาด้วย

7. ที่ปรึกษาและฟรีแลนซ์

นักออกแบบ นักการตลาด นักพัฒนาซอฟต์แวร์ และที่ปรึกษาธุรกิจ สามารถรับงานจากลูกค้าหลายรายได้

รายได้อาจมาจากค่าจ้างรายโครงการ ค่าบริการรายเดือน หรือค่าที่ปรึกษาเป็นครั้ง ๆ ข้อได้เปรียบคือไม่จำเป็นต้องพึ่งพาลูกค้ารายเดียว แต่ก็ต้องรับผิดชอบการหางานและบริหารต้นทุนด้วยตัวเอง

8. เจ้าของร้านอาหารและธุรกิจส่วนตัว

เจ้าของร้านมีรายได้จากการขายสินค้าและบริการ แต่ยังสามารถต่อยอดไปสู่การรับจัดเลี้ยง ขายผ่านแพลตฟอร์มออนไลน์ หรือจำหน่ายสินค้ารูปแบบอื่นได้

สิ่งสำคัญคือต้องแยกยอดขายออกจากกำไร เพราะเงินที่ได้รับจากลูกค้ายังต้องนำไปหักต้นทุนวัตถุดิบ ค่าแรง ค่าเช่า และค่าใช้จ่ายในการดำเนินงาน

9. เจ้าของอสังหาริมทรัพย์

คนที่มีบ้าน ห้องพัก หรืออาคารให้เช่า สามารถรับรายได้จากค่าเช่าเป็นรายเดือนหรือรายปีได้

บางคนมีงานประจำอยู่แล้ว แต่ยังมีรายได้อีกส่วนจากทรัพย์สินที่ถือครอง อย่างไรก็ตามต้องคำนึงถึงค่าซ่อมบำรุง ภาษี การว่างของห้องเช่า และความเสี่ยงจากผู้เช่าด้วย

10. นักลงทุนและผู้ถือหุ้น

ผู้ที่ลงทุนในหุ้นหรือสินทรัพย์ทางการเงินบางประเภทอาจได้รับเงินปันผลหรือดอกเบี้ยเพิ่มเติมจากรายได้หลัก

แต่ผลตอบแทนไม่ใช่สิ่งที่รับประกันเสมอไป เงินปันผลอาจเปลี่ยนแปลงตามผลประกอบการ และการลงทุนยังมีความเสี่ยงที่อาจทำให้เงินต้นลดลงได้

รายได้หลายทาง ไม่ได้หมายถึงทำงานหลายอาชีพเสมอไป

เมื่อพิจารณาทั้ง 10 อาชีพ จะเห็นว่ารายได้สามารถเกิดขึ้นได้จาก 4 แหล่งสำคัญ ได้แก่ การทำงานโดยตรง ค่าตอบแทนจากผลงาน การดำเนินธุรกิจ และผลตอบแทนจากทรัพย์สิน

บางคนจึงไม่จำเป็นต้องเปลี่ยนอาชีพหรือทำงานหลายอย่างพร้อมกัน แต่อาจใช้ความรู้และทรัพยากรจากงานหลักมาต่อยอดเป็นรายได้อีกช่องทางหนึ่ง

อย่างไรก็ตาม รายได้ที่เพิ่มขึ้นมักมาพร้อมกับเวลา ต้นทุน ความรับผิดชอบ และความเสี่ยงที่มากขึ้นเช่นกัน

สุดท้ายแล้ว การมีรายได้หลายทางอาจเป็นข้อได้เปรียบ แต่สิ่งที่สำคัญไม่แพ้กันคือการรู้ว่ารายได้แต่ละช่องทางมีความมั่นคงแค่ไหน และเหลือเป็นเงินสุทธิจริงเท่าไร

หากเลือกได้ คุณอยากมีอาชีพที่เงินเดือนสูงเพียงทางเดียว หรือมีรายได้หลายช่องทางจากอาชีพเดียวมากกว่ากัน เพราะอะไร