ประเทศที่แทบไม่มีใครเกิดเป็นพลเมืองโดยกำเนิด

ประเทศที่เล็กที่สุดในโลก แต่มีอิทธิพลต่อคนกว่า 1,300 ล้านคน

ถ้าบอกว่ามีประเทศหนึ่งที่เดินรอบประเทศได้ภายในเวลาไม่นาน มีประชากรเพียงประมาณ 800 คน ไม่มีสนามบิน ไม่มีเรือนจำขนาดใหญ่ และแทบไม่มีใครเกิดมาเป็นพลเมืองของประเทศนี้ คุณจะเชื่อไหม?

ประเทศแห่งนั้นคือ “นครรัฐวาติกัน” ประเทศที่เล็กที่สุดในโลก แต่กลับเป็นหนึ่งในประเทศที่ทรงอิทธิพลที่สุดของโลก

วาติกันมีพื้นที่เพียง 0.49 ตารางกิโลเมตร เล็กกว่าสวนสาธารณะหลายแห่งเสียอีก แต่กลับเป็นศูนย์กลางของศาสนาคริสต์นิกายโรมันคาทอลิก ซึ่งมีผู้นับถือมากกว่า 1,300 ล้านคนทั่วโลก

แม้จะตั้งอยู่กลางกรุงโรม ประเทศอิตาลี แต่วาติกันก็เป็น ประเทศเอกราช ที่มีรัฐบาล ธงชาติ กฎหมาย และระบบการบริหารของตัวเอง โดยได้รับการรับรองให้เป็นรัฐเอกราชในปี ค.ศ. 1929

สิ่งที่น่าสนใจคือ แทบไม่มีใครเกิดมาเป็นพลเมืองของวาติกัน

เพราะสัญชาติของประเทศนี้ไม่ได้ให้จากการเกิด แต่ให้ตาม “ตำแหน่งหน้าที่” เช่น สมเด็จพระสันตะปาปา พระคาร์ดินัล นักบวช และเจ้าหน้าที่บางส่วน เมื่อพ้นจากตำแหน่ง ส่วนใหญ่ก็กลับไปใช้สัญชาติเดิม

อีกเรื่องที่หลายคนอาจไม่รู้คือ วาติกันมีกองกำลังทหารของตัวเองที่เรียกว่า กองทหารรักษาพระองค์สวิส (Swiss Guard) ก่อตั้งมาตั้งแต่ปี ค.ศ. 1506 ถือเป็นหนึ่งในหน่วยทหารที่เก่าแก่ที่สุดในโลก

เครื่องแบบสีสันสดใสที่เห็นในภาพถ่ายไม่ใช่ชุดสำหรับโชว์นักท่องเที่ยว แต่เป็นเครื่องแบบจริงของผู้ที่มีหน้าที่ถวายอารักขาสมเด็จพระสันตะปาปา

แม้จะเป็นประเทศ แต่ที่นี่กลับ ไม่มีสนามบิน หากต้องการเดินทางมาเยือน ต้องบินมาลงที่กรุงโรมก่อน แล้วจึงเดินหรือใช้รถเข้าสู่วาติกัน ซึ่งใช้เวลาไม่นาน

นอกจากนี้ วาติกันยังมีทางรถไฟของตัวเอง แต่มีความยาวเพียงประมาณ 300 เมตร จัดว่าเป็นหนึ่งในทางรถไฟที่สั้นที่สุดในโลก ใช้สำหรับขนส่งสินค้าและรองรับภารกิจพิเศษเป็นหลัก

ภายในประเทศยังเป็นที่ตั้งของ พิพิธภัณฑ์วาติกัน ซึ่งเก็บสะสมผลงานศิลปะล้ำค่าหลายหมื่นชิ้น และ โบสถ์น้อยซิสทีน ที่มีภาพวาดเพดานอันเลื่องชื่อ ผลงานของ ไมเคิลแองเจโล ศิลปินผู้สร้างสรรค์หนึ่งในผลงานศิลปะที่ยิ่งใหญ่ที่สุดในประวัติศาสตร์มนุษย์

ส่วน มหาวิหารนักบุญเปโตร ก็ถือเป็นหนึ่งในโบสถ์ที่สำคัญที่สุดของศาสนาคริสต์ และเป็นจุดหมายของผู้แสวงบุญจากทั่วทุกมุมโลก

อีกเรื่องที่นักสะสมรู้กันดีคือ ไปรษณีย์ของวาติกัน มีชื่อเสียงด้านความรวดเร็ว นักท่องเที่ยวจำนวนมากจึงนิยมส่งโปสการ์ดจากที่นี่ เพราะเชื่อว่าถึงปลายทางได้รวดเร็วและน่าเชื่อถือ

หลายคนอาจเคยเห็นข่าวว่า วาติกันเป็นประเทศที่มีอัตราการก่ออาชญากรรมต่อประชากรสูงที่สุดแห่งหนึ่งของโลก แต่ความจริงไม่ได้หมายความว่าที่นี่อันตราย

เหตุผลก็คือ ประเทศมีประชากรเพียงไม่กี่ร้อยคน แต่มีนักท่องเที่ยวหลายล้านคนเดินทางมาเยือนในแต่ละปี คดีส่วนใหญ่เป็นการล้วงกระเป๋าหรือทรัพย์สินสูญหาย เมื่อนำจำนวนคดีไปหารด้วยจำนวนประชากรที่น้อยมาก สถิติจึงออกมาสูงผิดปกติ

ยังมีเรื่องน่าสนใจอีกมากเกี่ยวกับประเทศเล็ก ๆ แห่งนี้

• ไม่มีโรงพยาบาลขนาดใหญ่ของประเทศ
• ไม่มีมหาวิทยาลัยของรัฐ
• ไม่มีเรือนจำสำหรับคุมขังนักโทษระยะยาว หากมีคดีร้ายแรงจะส่งต่อให้ทางการอิตาลีดำเนินการ
• มีแสตมป์และเหรียญยูโรของตัวเอง ซึ่งเป็นของสะสมที่ได้รับความนิยมทั่วโลก
• แม้จะมีพื้นที่ไม่ถึงครึ่งตารางกิโลเมตร แต่มีนักท่องเที่ยวหลายล้านคนมาเยือนทุกปี

นครรัฐวาติกันพิสูจน์ให้เห็นว่า ความยิ่งใหญ่ไม่ได้วัดจากขนาดของประเทศ

แม้จะเป็นประเทศที่เล็กที่สุดในโลก แต่กลับมีอิทธิพลต่อผู้คนหลายร้อยประเทศ มีบทบาทสำคัญด้านศาสนา ประวัติศาสตร์ ศิลปะ วัฒนธรรม และการทูตระดับโลกอย่างที่ประเทศขนาดใหญ่หลายแห่งยังเทียบได้ยาก

หากวันหนึ่งคุณมีโอกาสเดินทางไปอิตาลี อย่าลืมแวะไปเยือนประเทศที่เล็กที่สุดในโลกแห่งนี้ แล้วคุณจะเข้าใจว่า พื้นที่เพียง 0.49 ตารางกิโลเมตร สามารถบรรจุเรื่องราวอันยิ่งใหญ่ของมนุษยชาติไว้ได้มากเพียงใด