หน้าแรก ตรวจหวย เว็บบอร์ด ควิซ แชร์ลิ้ง Page อัลบั้ม คำคม Glitter เกมถอดรหัสภาพ คำนวณ การเงิน ราคาทองคำ กินอะไรดี
ข้อตกลงการใช้บริการนโยบายความเป็นส่วนตัวนโยบายเนื้อหานโยบายการสร้างรายได้About Usติดต่อเว็บไซต์แจ้งเนื้อหาไม่เหมาะสม

สร้างทางรถไฟกรุงเทพฯ–โคราช ฝ่าดงพญาเย็นและไข้ป่าในสมัยรัชกาลที่ 5

เขียนโดย คิดไปเรื่อย

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

ทางรถไฟจากกรุงเทพฯ ถึงนครราชสีมาเป็นโครงการขนาดใหญ่ของรัฐบาลสยามในสมัยรัชกาลที่ 5 ระยะทางประมาณ 265 กิโลเมตรต้องผ่านทั้งที่ราบ ป่า และภูเขา โดยช่วงดงพญาเย็นเป็นพื้นที่ที่การก่อสร้างต้องเผชิญกับไข้ป่าและการสูญเสียชีวิตคนงานจำนวนมาก

มีคำบอกเล่าว่าคนงานเสียชีวิตนับพัน แต่ตัวเลขที่สำนักศิลปากรที่ 10 นครราชสีมาเผยแพร่ระบุว่า มีวิศวกรชาวต่างชาติ 36 คน และกรรมกรชาวจีน 414 คนเสียชีวิตจากไข้ป่า รวม 450 คน ตัวเลขนี้ไม่ได้ยืนยันยอดผู้เสียชีวิตทั้งหมดของโครงการ และยังไม่เพียงพอที่จะสรุปว่าสูงถึงหลักพัน

ทำไมต้องสร้างทางไปโคราช

ก่อนมีรถไฟ การเดินทางระหว่างภาคกลางกับหัวเมืองอีสานใช้เวลานาน สำนักศิลปากรฯ ยกตัวอย่างว่าการเดินทางด้วยเกวียนจากกรุงเทพฯ ถึงโคราชอาจกินเวลาถึง 27 วัน เส้นทางต้องผ่านพื้นที่ป่าและมีความเสี่ยงจากไข้ป่า การขนคนและสินค้าจึงไม่ใช่เรื่องง่าย

นครราชสีมาเป็นเมืองหน้าด่านและศูนย์กลางการค้าสำคัญ การสร้างทางรถไฟจึงช่วยให้เดินทางและขนส่งสินค้าได้สะดวกขึ้น ขณะเดียวกัน รัฐบาลสยามต้องการให้เจ้าหน้าที่จากส่วนกลางเข้าถึงหัวเมืองได้รวดเร็วขึ้น ท่ามกลางแรงกดดันจากมหาอำนาจอาณานิคมในภูมิภาค

รัฐบาลตั้งกรมรถไฟใน พ.ศ. 2433 และประกอบพิธีเริ่มสร้างทางรถไฟสายกรุงเทพฯ–นครราชสีมาใน พ.ศ. 2434 ช่วงแรกจากกรุงเทพฯ ถึงอยุธยาเปิดเดินรถใน พ.ศ. 2440 ส่วนเส้นทางทั้งหมดถึงนครราชสีมาแล้วเสร็จใน พ.ศ. 2443

สายนี้เป็นทางรถไฟสายแรกที่รัฐบาลสยามสร้างขึ้นเอง แต่ไม่ใช่ทางรถไฟสายแรกที่เปิดเดินรถในประเทศ เพราะทางรถไฟเอกชนสายกรุงเทพฯ–ปากน้ำเปิดใช้มาก่อนใน พ.ศ. 2436

งานหนักกลางภูเขาและไข้ป่า

เมื่อแนวทางจากภาคกลางมุ่งผ่านบริเวณแก่งคอยไปทางปากช่อง ผู้สร้างต้องทำงานในพื้นที่ป่าและภูมิประเทศลาดชัน คนงานต้องเตรียมพื้นที่ ขนวัสดุ และสร้างทางให้รถไฟผ่านได้ ขณะที่ความเจ็บป่วยทำให้ทั้งแรงงานและผู้ควบคุมงานสูญเสียกำลังคน

ไข้ป่าที่กล่าวถึงในประวัติการก่อสร้างมีความเกี่ยวข้องกับโรคมาลาเรีย ซึ่งแพร่ผ่านยุงก้นปล่องที่มีเชื้อ ความเจ็บป่วยไม่ได้กระทบเฉพาะความคืบหน้าของโครงการ แต่หมายถึงชีวิตของคนงานและครอบครัวที่ต้องสูญเสียผู้เป็นที่รักด้วย

ศูนย์เรียนรู้ประวัติศาสตร์เขาใหญ่เพื่อสังคมระบุว่า ใน พ.ศ. 2438 รัชกาลที่ 5 และสมเด็จพระนางเจ้าเสาวภาผ่องศรีเสด็จไปทอดพระเนตรการก่อสร้าง และทรงประกอบพิธีบวงสรวงเจ้าป่าเจ้าเขา เหตุการณ์นี้เป็นส่วนหนึ่งของประวัติพื้นที่และความเชื่อในเวลานั้น ส่วนสาเหตุของมาลาเรียอธิบายได้ด้วยเชื้อโรคและยุงพาหะ

งานก่อสร้างล่าช้ากว่าที่วางไว้ เดิมกำหนดประมาณ 5 ปี แต่ใช้เวลาราว 9 ปีจึงถึงเป้าหมาย สำนักศิลปากรฯ ระบุค่าใช้จ่ายก่อสร้างประมาณ 17.585 ล้านบาท นับเป็นเงินจำนวนมากสำหรับรัฐบาลสยามในเวลานั้น

เมื่อรางถึงนครราชสีมา

วันที่ 21 ธันวาคม พ.ศ. 2443 มีพิธีเปิดทางรถไฟถึงสถานีนครราชสีมา เส้นทางใหม่นี้เชื่อมเมืองโคราชเข้ากับกรุงเทพฯ อย่างที่ไม่เคยมีมาก่อน และต่อมาเป็นส่วนสำคัญของโครงข่ายรถไฟสายอีสาน

รถไฟช่วยเปลี่ยนระยะเวลาและต้นทุนของการเดินทาง เปิดทางให้สินค้า ผู้โดยสาร และเจ้าหน้าที่เคลื่อนย้ายระหว่างพื้นที่ได้สะดวกขึ้น แต่เบื้องหลังรางที่ใช้งานได้สำเร็จ ยังมีแรงงานจำนวนมากที่ต้องทำงานในสภาพยากลำบาก รวมถึงผู้เสียชีวิตจากไข้ป่าซึ่งสมควรได้รับการจดจำไปพร้อมกับประวัติของเส้นทางสายนี้

ภาพประกอบเป็นภาพสร้างขึ้นเพื่อจำลองบรรยากาศ ไม่ใช่ภาพถ่ายเหตุการณ์จริง

⚠ แจ้งเนื้อหาไม่เหมาะสม 
คิดไปเรื่อย's profile
มีผู้เข้าชมแล้ว 7 ครั้ง
เขียนโดย คิดไปเรื่อย
เป็นกำลังใจให้เจ้าของกระทู้โดยการ VOTE และ SHARE
Hot Topic ที่น่าสนใจอื่นๆ
หวยปกเขียว งวด 1 ธ.ค. 69 เปิดตาราง 0-3-9 / 4-8-6 เลขเบิ้ล 6 ชุด บนล่าง 15 ชุดเลขน่าจับตา "แต๋วจ๋า พารวย" วันที่ 1 ธันวาคม 2569เปิดเลขธูป 3 ตัวตรง "ท้าวเวสสุวรรณ" วันที่ 1 ธันวาคม 2569ช็อกวงการทอง! ทองคำร่วงหนัก 2,500 บาทในวันเดียว เปิดตลาดยังไม่ถึง 2 ชั่วโมงปรับราคา 25 ครั้ง คนมีทองต้องจับตา!สยามลอตเตอรี่ งวด 1 ธันวาคม 2569 ชูเลข 5 จัดชุด 2 ตัว–3 ตัว มีเลขไหนน่าส่องบ้างสาวช็อก! ตามหาพาสปอร์ตหลายวัน สุดท้ายเจออยู่ในเครื่องซักผ้า แต่สภาพพังยับ ชาวเน็ตเตือนเรื่องนี้สำคัญมาก“ซอง ดูฮี” งัดกล้องวงจรปิดโต้ “น้ำ รพีภัทร” ยันชัดไม่ได้เปิดไซเรน ไม่ได้ขอถ่ายคอนเทนต์7 เรื่องบนเครื่องบินที่หลายคนสงสัย ทำไมหน้าต่างต้องโค้งมน ทำไมห้องน้ำยังมีที่เขี่ยบุหรี่ทำไมสีม่วงจึงถูกใช้แทนพลังงานหรือสิ่งชั่วร้าย? ความจริงที่หลายคนอาจไม่เคยรู้กรมอุตุฯ เตือนฝนตกหนักถึงหนักมาก 9 จังหวัด เสี่ยงน้ำท่วมฉับพลันและน้ำป่าไหลหลาก ระหว่างวันที่ 20–22 พฤศจิกายน 2569เทคนิค "ขอดเกล็ดปลาง่ายๆเพียง 2 นาที""โดนัลด์ ทรัมป์" ยื่นมือให้ "สีจิ้นผิง" จับ ขณะขึ้นบันไดเลื่อน
ดู Hot Topic ทั้งหมด
กระทู้อื่นๆในบอร์ด สาระ เกร็ดน่ารู้
หมอบรัดเลย์กับศิริราช จุดเปลี่ยนการผ่าตัดและการแพทย์ตะวันตกในสยามเหมืองดีบุกภาคใต้ แรงงานจีนและทุนต่างชาติที่เปลี่ยนภูเก็ตกับพังงาชุมชนต่างชาติในกรุงศรีอยุธยา จากพ่อค้าริมน้ำสู่ทหารอาสาและขุนนางราชสำนักประวัติวังหน้า จากพระมหาอุปราชสมัยอยุธยาถึงจุดสิ้นสุดในรัชกาลที่ 5
ตั้งกระทู้ใหม่