น้ำมันพืช vs น้ำมันสัตว์ ข้อถกเถียงข้ามทศวรรษ สรุปแล้วใครดีกว่ากัน?

เป็นคำถามที่ถกเถียงกันมานานหลายสิบปี บางยุคบอกว่า “น้ำมันสัตว์อันตราย” เพราะมีไขมันอิ่มตัวสูง ขณะที่ปัจจุบันมีกระแสกลับมาชื่นชมน้ำมันสัตว์ และมองว่าน้ำมันพืชเป็นต้นเหตุของโรคเรื้อรัง จนหลายคนสับสนว่าสุดท้ายแล้วควรเลือกอะไร

คำตอบสั้นๆ คือ ไม่มีฝ่ายไหนชนะขาดลอย

น้ำมันสัตว์ มีข้อดีอะไร?

น้ำมันสัตว์ เช่น มันหมู มันไก่ เนย หรือไขมันวัว มีจุดเด่นคือ

ทนความร้อนได้ดี

ให้รสชาติหอมอร่อย

มีวิตามินที่ละลายในไขมันบางชนิด

ผ่านกระบวนการผลิตน้อย

อย่างไรก็ตาม น้ำมันสัตว์ส่วนใหญ่มี ไขมันอิ่มตัวสูง หากบริโภคมากเกินไป อาจทำให้ระดับ LDL หรือ "คอเลสเตอรอลไม่ดี" เพิ่มขึ้นในบางคน ซึ่งเป็นปัจจัยเสี่ยงต่อโรคหัวใจและหลอดเลือด

น้ำมันพืช มีข้อดีอะไร?

น้ำมันพืช เช่น น้ำมันมะกอก น้ำมันรำข้าว น้ำมันคาโนลา น้ำมันถั่วเหลือง หรือน้ำมันดอกทานตะวัน มีจุดเด่นคือ

มีไขมันไม่อิ่มตัวสูง

ช่วยลด LDL ได้ดีกว่าไขมันอิ่มตัว

มีสารต้านอนุมูลอิสระบางชนิด

มีงานวิจัยจำนวนมากสนับสนุนว่าช่วยลดความเสี่ยงโรคหัวใจได้

แต่ข้อเสียคือ น้ำมันพืชบางชนิดผ่านการสกัดและแปรรูปหลายขั้นตอน และหากนำไปทอดซ้ำหลายครั้งก็อาจเกิดสารที่ไม่ดีต่อสุขภาพได้เช่นกัน

แล้วที่บอกว่าน้ำมันพืชทำให้เกิดการอักเสบล่ะ?

ประเด็นนี้มักเกี่ยวข้องกับกรดไขมันโอเมกา-6 ที่พบในน้ำมันพืชหลายชนิด

งานวิจัยปัจจุบันยังไม่พบหลักฐานชัดเจนว่า การบริโภคน้ำมันพืชในปริมาณเหมาะสมทำให้เกิดการอักเสบเรื้อรังในคนทั่วไป ตรงกันข้าม หลายการศึกษาพบว่าสามารถช่วยลดความเสี่ยงโรคหัวใจได้ด้วย

ปัญหาที่แท้จริงมักมาจากอาหารแปรรูป อาหารทอด น้ำตาล และพฤติกรรมการใช้ชีวิตมากกว่าการโทษน้ำมันพืชเพียงอย่างเดียว

สรุปแล้วควรเลือกอะไร?

หากดูจากหลักฐานทางวิทยาศาสตร์ในปัจจุบัน

 น้ำมันพืชที่มีไขมันไม่อิ่มตัวสูง เช่น น้ำมันมะกอก น้ำมันรำข้าว และน้ำมันคาโนลา ยังถือว่าได้เปรียบในแง่สุขภาพหัวใจ

 น้ำมันสัตว์ สามารถกินได้ ไม่จำเป็นต้องหลีกเลี่ยง 100% แต่ควรบริโภคในปริมาณพอเหมาะ และไม่ควรเป็นแหล่งไขมันหลักเพียงอย่างเดียว

คำถามอาจไม่ใช่ “น้ำมันพืชหรือน้ำมันสัตว์ใครดีกว่า” แต่คือ “เรากินไขมันแบบไหน ในปริมาณเท่าไร”

เพราะต่อให้ใช้น้ำมันที่ดีที่สุดในโลก หากกินอาหารทอดทุกวัน นอนน้อย ไม่ออกกำลังกาย และกินเกินความต้องการของร่างกาย สุขภาพก็อาจแย่ได้อยู่ดี

ดังนั้น หลักการที่นักโภชนาการส่วนใหญ่เห็นตรงกันคือ กินไขมันให้หลากหลาย เน้นไขมันไม่อิ่มตัว ลดอาหารทอดซ้ำ และรักษาสมดุลของอาหารทั้งมื้อ มากกว่าการยกให้น้ำมันชนิดใดชนิดหนึ่งเป็น "ผู้ชนะ" อย่างเด็ดขาด.