แรดขาวเหนือ 2 ตัวสุดท้ายบนโลก ความหวังที่เหลืออยู่ในห้องแล็บ

บนโลกใบนี้ยังมีแรดขาวเหนือเหลืออยู่เพียง 2 ตัว และทั้งคู่เป็นตัวเมีย นั่นทำให้สายพันธุ์นี้ไม่สามารถกลับมาเพิ่มจำนวนได้เองตามธรรมชาติอีกแล้ว

แรดทั้ง 2 ตัวคือ Najin และ Fatu แม่ลูกที่อาศัยอยู่ใน Ol Pejeta Conservancy ประเทศเคนยา ภายใต้การดูแลและคุ้มครองตลอด 24 ชั่วโมง เพราะพวกมันไม่ใช่แค่สัตว์หายาก แต่เป็นตัวแทนสุดท้ายของแรดขาวเหนือที่ยังมีชีวิตอยู่บนโลก

แรดขาวเหนือเคยพบในบางพื้นที่ของแอฟริกากลางและตะวันออก แต่จำนวนลดลงอย่างหนักจากการล่า นอแรด และความไม่สงบในถิ่นอาศัยเดิม ปัจจุบัน Ol Pejeta ระบุว่าแรดขาวเหนืออยู่ในสถานะสูญพันธุ์จากธรรมชาติ และเหลือเพียง 2 ตัวที่อยู่ในพื้นที่อนุรักษ์แห่งนี้

ชื่อที่หลายคนอาจจำได้คือ Sudan แรดขาวเหนือตัวผู้ตัวสุดท้ายของโลก ซึ่งตายในปี 2018 หลังจากนั้น Najin และ Fatu จึงกลายเป็น 2 ตัวสุดท้ายที่เหลืออยู่ แต่ปัญหาใหญ่คือทั้งคู่ไม่สามารถตั้งท้องตามธรรมชาติได้

ความหวังจึงไม่ได้อยู่ที่การผสมพันธุ์แบบเดิม แต่อยู่ที่เทคโนโลยีช่วยการเจริญพันธุ์ ทีม BioRescue เก็บไข่จาก Fatu แล้วนำไปปฏิสนธิกับน้ำเชื้อแรดขาวเหนือตัวผู้ที่เคยเก็บแช่แข็งไว้ ก่อนพัฒนาเป็นตัวอ่อนในห้องปฏิบัติการ

ข้อมูลจาก BioRescue ระบุว่า ภายในปี 2025 ทีมสามารถผลิตตัวอ่อนแรดขาวเหนือแท้ได้รวม 38 ตัว และเริ่มนำตัวอ่อนแรดขาวเหนือไปย้ายฝากในแม่อุ้มบุญแรดขาวใต้ ซึ่งเป็นญาติใกล้เคียงกัน ต่อมา Leibniz-IZW ระบุว่า ณ ปี 2026 มีการผลิตตัวอ่อนที่พร้อมถ่ายฝากรวม 39 ตัวแล้ว

แต่เรื่องนี้ยังไม่ใช่ความสำเร็จแบบจบในขั้นเดียว การย้ายตัวอ่อนเข้าสู่แม่อุ้มบุญแรดขาวใต้ยังไม่ทำให้เกิดการตั้งท้องระยะยาวสำเร็จ ในช่วงครึ่งหลังของปี 2025 มีการย้ายตัวอ่อนแรดขาวเหนือ 3 ครั้งที่ Ol Pejeta แต่ยังไม่เกิดการตั้งท้องต่อเนื่อง ขณะเดียวกันทีมได้เพิ่มแรดขาวใต้ตัวเมียที่เหมาะสมเข้ามาเป็นแม่อุ้มบุญเพิ่มเติม เพื่อเพิ่มโอกาสในรอบต่อไป

สิ่งที่ทำให้เรื่องของ Najin และ Fatu สำคัญ ไม่ใช่แค่จำนวนที่เหลือน้อยจนน่าใจหาย แต่เป็นคำถามใหญ่ของการอนุรักษ์ยุคใหม่ว่า เมื่อมนุษย์มีส่วนทำให้สัตว์ชนิดหนึ่งหายไปจากธรรมชาติ วิทยาศาสตร์จะช่วยดึงมันกลับมาได้ไกลแค่ไหน

กรณีแรดขาวเหนือจึงเป็นทั้งเรื่องเศร้าและเรื่องความหวังในเวลาเดียวกัน เศร้าเพราะโลกเหลือแรดขาวเหนือมีชีวิตเพียง 2 ตัว แต่ยังมีความหวัง เพราะยังมีตัวอ่อนที่ถูกเก็บรักษาไว้ มีทีมวิทยาศาสตร์ทำงานต่อ และมีพื้นที่อนุรักษ์ที่ดูแลแรดสองตัวนี้อย่างเข้มงวด

จำง่าย ๆ คือ วันนี้แรดขาวเหนือไม่ได้มีโอกาสรอดจากการผสมพันธุ์ตามธรรมชาติแล้ว แต่ยังมีโอกาสจากตัวอ่อนในห้องแล็บ แม่อุ้มบุญแรดขาวใต้ และการทำงานระยะยาวของนักอนุรักษ์หลายประเทศ

Najin และ Fatu จึงไม่ใช่แค่ “แรดสองตัวสุดท้าย” แต่เป็นภาพเตือนใจว่า การสูญพันธุ์ไม่ได้เกิดขึ้นไกลตัวเสมอไป บางครั้งมันยืนอยู่ตรงหน้าเราแล้ว เหลือเพียงคำถามว่าโลกจะช่วยรักษาสิ่งที่เหลืออยู่ได้ทันหรือไม่