“เคลมเก่ง! อาหารไทยในบ้านกลายเป็นของเขมร? เมื่อเพื่อนบ้านขยัน ‘ยืมวัฒนธรรม’ แบบไม่มีหยุด”

ช่วงหลังมานี้ หลายคนที่ติดตามโซเชียลหรือข่าวคราวระหว่างประเทศคงสังเกตได้ว่า กระแส "เคลมอาหารไทย" จากฝั่งกัมพูชากำลังมาแรงขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ เมนูอาหารไทยที่เราคุ้นเคยกันดีในครัวบ้านๆ ทั้งต้มยำ ผัดไทย แกงเขียวหวาน หรือแม้แต่ส้มตำ–ลาบ–น้ำตก ที่ชาวไทยทั่วประเทศกินกันเป็นเรื่องปกติ กลับถูกกล่าวอ้างจากฝั่งเขมรว่ามีต้นกำเนิดจากกัมพูชาเสียอย่างนั้น

จะบอกว่าเป็น “ความบังเอิญ” หรือ “การเข้าใจผิด” ก็คงจะฟังไม่ขึ้น เพราะสิ่งที่เกิดขึ้นดูจะเป็นรูปแบบซ้ำ ๆ เหมือนมีเจตนาเคลมจริงจัง ไม่ใช่แค่หนึ่งหรือสองเมนู แต่แทบทุกเมนูที่โด่งดังบนเวทีโลก ไม่ว่าจะไปโผล่ในสารคดี รายการอาหารระดับสากล หรือแม้แต่เมนูที่ร้านไทยได้รับรางวัลจากมิชลิน ก็อาจจะได้เห็นการโต้แย้งหรือการอ้างสิทธิจากฝั่งกัมพูชาอยู่เสมอ

ความน่ากังวลไม่ใช่แค่การเคลม “ชื่อเสียง” แต่ยังรวมถึงการพยายามผลักดันให้องค์กรระดับโลกเข้าใจผิดในที่มา เช่น การส่งอาหารไทยไปลงทะเบียนเป็นมรดกทางวัฒนธรรม หรือการจัดงานระดับชาติภายใต้ชื่อเมนูที่ลอกแบบทั้งรสชาติและหน้าตา

ขณะเดียวกัน ชาวเน็ตในไทยจำนวนมากเริ่มแสดงความคิดเห็นมากขึ้นในเรื่องนี้ หลายคนบ่นปนขำว่า "เขมรไม่มีอะไรเป็นของตัวเองเลยหรือ?" หรือ "อยากดังอยากมี ก็เคลมไปหมด" แม้จะดูตลก แต่จริงๆ แล้วมันสะท้อนถึงความไม่สบายใจอย่างลึกซึ้งเกี่ยวกับการถูกกลืนวัฒนธรรมโดยไม่สมัครใจ

แต่คำถามสำคัญคือ เราจะทำอย่างไร?
ในเมื่ออาหารคือวัฒนธรรมที่สัมผัสได้ง่ายที่สุด และไทยเองก็มีต้นทุนด้านวัฒนธรรมอาหารมากมาย หากปล่อยให้มีการเคลมอย่างต่อเนื่องและไม่มีการโต้แย้งอย่างเป็นระบบ ภาพจำของโลกอาจจะเปลี่ยนไปทีละน้อย โดยที่เรายังคิดว่า “ไม่เป็นไร”

สิ่งที่ควรทำจึงไม่ใช่แค่การโวยวายในคอมเมนต์ แต่รวมถึงการผลักดันงานวิจัย รวบรวมข้อมูลอย่างเป็นระบบ ส่งเสริม Soft Power แบบจริงจัง และผลักดันเมนูไทยไปสู่เวทีโลกโดยไม่ปล่อยช่องว่างให้ใครมายืมชื่อ

ท้ายที่สุด วัฒนธรรมคือสิ่งที่ใคร “ยืนหยัด” บนเวทีโลกได้ก่อน คนนั้นย่อมได้เปรียบ
และสำหรับไทย ถ้าไม่ลงมือปกป้องของตัวเอง… ของดีในครัวอาจจะกลายเป็น “ของเขา” โดยไม่รู้ตัว

https://www.tiktok.com/@shiko_cambodia/video/7526476594291019016