มหาวิทยาลัยไหนมีบัณฑิตตกงานน้อยที่สุดในไทย

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

เรียนจบแล้วจะได้งานไหม เป็นคำถามที่หลายบ้านคิดตั้งแต่วันที่เริ่มเลือกมหาวิทยาลัย บางคนมองชื่อเสียงของสถาบัน บางคนดูว่าคณะที่อยากเรียนมีคนจบไปทำงานอะไรกันบ้าง

แต่พอถามว่า “มหาวิทยาลัยไหนมีคนตกงานน้อยที่สุด” การหาคำตอบกลับไม่ง่ายเท่าการเปิดตารางอันดับ เพราะตัวเลขที่แต่ละแห่งเผยแพร่อาจสำรวจคนละรุ่น ถามในช่วงเวลาต่างกัน และนับผู้ตอบแบบสอบถามไม่เท่ากัน

จากข้อมูลที่ตรวจสอบได้ ยังระบุไม่ได้ว่ามหาวิทยาลัยใดมีบัณฑิตตกงานน้อยที่สุดในประเทศไทย ส่วนข้อมูลเปรียบเทียบที่ใกล้เคียงที่สุดชุดหนึ่งคือ QS World University Rankings 2026 ซึ่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยได้คะแนนด้านผลลัพธ์การจ้างงานสูงสุดในกลุ่มมหาวิทยาลัยไทยที่อยู่ในการจัดอันดับชุดนั้น แต่คะแนนนี้ไม่ใช่อัตราตกงานโดยตรง

จุฬาฯ ได้คะแนนอะไร และบอกอะไรได้บ้าง

ในการจัดอันดับ QS ปี 2026 จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยได้คะแนนด้าน Employment Outcomes หรือผลลัพธ์การจ้างงาน 96.4 จาก 100 คะแนน รองลงมาคือมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ 90.6 คะแนน และมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ 31.2 คะแนน จากตารางมหาวิทยาลัยไทย 15 แห่งที่มีอยู่ในชุดจัดอันดับดังกล่าว

ตัวเลข 96.4 เป็นคะแนนตัวชี้วัด ไม่ใช่ร้อยละของบัณฑิตที่ได้งานทำ จึงนำไปแปลว่าคนจบจุฬาฯ 100 คนมีงานทำ 96 คน หรือมีคนตกงาน 4 คนไม่ได้ ตัวชี้วัดนี้พิจารณาทั้งการมีงานทำของผู้สำเร็จการศึกษาและผลกระทบของศิษย์เก่า ขณะที่การจัดอันดับก็ไม่ได้ครอบคลุมทุกมหาวิทยาลัยในไทย

ดังนั้น ถ้าถามว่าใครได้คะแนนด้านนี้สูงสุดในกลุ่มมหาวิทยาลัยไทยของ QS ปี 2026 คำตอบคือจุฬาฯ แต่ถ้าถามว่าใครมีอัตราตกงานต่ำสุดทั่วประเทศ ข้อมูลชุดเดียวกันยังตอบไม่ได้

แล้วผลสำรวจของมหาวิทยาลัยบอกอะไร

มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์เผยแพร่ผลสำรวจบัณฑิตปริญญาตรี 6,366 คนในปี 2568 โดยรายงานอัตราการมีงานทำ 92.62% และเมื่อแยกกลุ่มสาขา กลุ่มวิทยาศาสตร์สุขภาพมีอัตรา 95.67% ส่วนสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์ 92.46% และวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี 91.32%

ตัวเลขนี้แสดงให้เห็นความแตกต่างระหว่างกลุ่มสาขาภายในมหาวิทยาลัยเดียวกันด้วย แต่ไม่ควรนำไปลบจาก 100 แล้วเรียกส่วนที่เหลือทั้งหมดว่าเป็นผู้ตกงานทันที เพราะสถานะของผู้ไม่มีงานทำอาจรวมคนที่เรียนต่อหรือยังไม่ได้หางาน ทั้งนี้ต้องดูนิยามและวิธีคำนวณของแบบสำรวจแต่ละชุด

กระทรวง อว. มีชุดข้อมูลภาวะการมีงานทำที่รวบรวมจากแบบสอบถามของบัณฑิตและข้อมูลที่สถาบันส่งให้ ซึ่งเป็นจุดเริ่มต้นที่ดีสำหรับการตรวจสอบ อย่างไรก็ตาม การจัดอันดับอย่างเป็นธรรมต้องใช้ข้อมูลรุ่นเดียวกัน ช่วงเวลาหลังเรียนจบเท่ากัน และตรวจสอบจำนวนผู้ตอบกับนิยามสถานะการทำงานก่อน

ถ้ากำลังเลือกที่เรียน ควรดูตัวเลขไหน

ลองดูผลสำรวจของคณะหรือหลักสูตรที่สนใจควบคู่ไปกับภาพรวมมหาวิทยาลัย แล้วเช็กว่ามีบัณฑิตตอบกี่คนจากผู้สำเร็จการศึกษาทั้งหมด สำรวจหลังจบนานเท่าไร และนับงานอิสระ งานชั่วคราว หรือผู้เรียนต่ออย่างไร ถ้ามีข้อมูลเรื่องงานตรงสาขาและรายได้เริ่มต้นก็นำมาประกอบได้

โอกาสได้งานยังเกี่ยวข้องกับสายอาชีพ ทักษะ ประสบการณ์ฝึกงาน พื้นที่ที่ต้องการทำงาน และจังหวะรับสมัครของแต่ละปี ชื่อมหาวิทยาลัยจึงเป็นข้อมูลส่วนหนึ่งที่ควรพิจารณาร่วมกับหลักสูตรและงานที่ผู้เรียนอยากทำจริง