โยคี บุคคลซึ่งปฏิบัติตัวให้พบกับความยากลำบากนานับประการ เพื่อให้ตัวเองได้บรรลุสัจจะธรรม

        โยคีเป็นผู้ที่มุ่งมั่นแสวงหาทางหลุดพ้นผ่านการบำเพ็ญเพียรในรูปแบบต่าง ๆ ซึ่งล้วนแล้วแต่เป็นหนทางในการฝึกจิตใจ ร่างกาย และพลังชีวิตให้ก้าวข้ามข้อจำกัดของมนุษย์ธรรมดา พวกเขาเริ่มต้นด้วยการฝึกสมาธิหรือฌานสมาบัติ ซึ่งเป็นหัวใจสำคัญของการขัดเกลาจิตให้สงบและแน่วแน่ การนั่งสมาธิเป็นเวลานาน ๆ โดยกำหนดลมหายใจหรือใช้มนตราสวดภาวนา เป็นการช่วยให้จิตหลุดพ้นจากพันธนาการของความคิดวุ่นวาย นำไปสู่ความสงบภายในที่ลึกซึ้ง

        นอกจากการฝึกจิตแล้ว โยคียังให้ความสำคัญกับการฝึกกายผ่านอาสนะ หรือท่าทางโยคะที่ช่วยเสริมสร้างความแข็งแกร่งและยืดหยุ่นของร่างกาย บางคนอาจฝึกปราณายามะ หรือการควบคุมลมหายใจ เพื่อขับเคลื่อนพลังงานภายในที่เรียกว่าปราณะ การฝึกเช่นนี้ทำให้พวกเขาสามารถควบคุมร่างกายได้อย่างอัศจรรย์ บางครั้งก็ถึงขั้นหยุดอวัยวะบางส่วนไม่ให้ทำงานชั่วขณะ

        อีกหนึ่งแนวทางที่โยคีนิยมคือการบำเพ็ญตบะ หรือการฝึกความอดทนเพื่อทดสอบจิตใจตนเอง พวกเขาอาจเลือกปลีกวิเวกไปอยู่ตามป่าหรือถ้ำ ฝึกอดอาหาร อดนอน หรือแม้แต่ยืนอยู่ท่ามกลางความร้อนระอุหรือความหนาวเย็นเป็นเวลานานโดยไม่สะทกสะท้าน หรือการนอนพักบนเตียงตะปูแหลม แบบในภาพ สิ่งเหล่านี้ไม่ใช่เพียงแค่การทดสอบร่างกาย แต่เป็นการฝึกให้จิตก้าวข้ามข้อจำกัดของความทุกข์และความสบาย

        บางกลุ่มให้ความสำคัญกับมนตราโยคะ โดยใช้เสียงสวดศักดิ์สิทธิ์ เช่น "โอม" หรือบทสวดเฉพาะทาง เพื่อสร้างแรงสั่นสะเทือนที่ช่วยยกระดับจิตวิญญาณของตน ในขณะที่บางคนเลือกปฏิบัติกรรมโยคะ ซึ่งคือการบำเพ็ญผ่านการกระทำ โดยพวกเขาจะทำงานช่วยเหลือผู้อื่นโดยไม่หวังผลตอบแทน เพราะเชื่อว่านั่นคือหนทางในการละวางอัตตาและกิเลสทั้งปวง

        สำหรับผู้ที่แสวงหาปัญญา ญาณโยคะคือเส้นทางของพวกเขา โดยอาศัยการศึกษาคัมภีร์และการไตร่ตรองความจริงแห่งชีวิตผ่านเหตุผลและการตั้งคำถาม ส่วนบางคนอาจเลือกภักติโยคะ ซึ่งเป็นการบำเพ็ญผ่านความศรัทธา พวกเขาสวดมนต์ อุทิศตนแด่สิ่งศักดิ์สิทธิ์ และใช้ความรักอันบริสุทธิ์เป็นสะพานไปสู่ความหลุดพ้น

        แม้ว่าวิธีการบำเพ็ญเพียรของโยคีจะแตกต่างกันไป แต่จุดหมายของพวกเขามีเพียงหนึ่งเดียว นั่นคือการก้าวข้ามพันธนาการของโลกทางกายภาพและบรรลุสภาวะอันเป็นอิสระโดยสมบูรณ์ ซึ่งอาจเรียกได้ว่าเป็นการหลุดพ้น หรือโมกษะ ที่โยคีทั้งหลายใฝ่ฝันจะไปให้ถึง