สัตว์ที่ไม่ได้มีเลือดสีแดง!!

สัตว์โลกที่ไม่ได้มีเลือดสีแดง

1. จิ้งเหลนเลือดเขียวนิวกินี เลือดสีเขียวที่ต้านมาลาเรีย  

เจ้าจิ้งเหลนเลือดสีเขียว (green-blooded skink) สายพันธุ์ prasinohaema virens แห่งเกาะนิวกินี ในหมู่เกาะโซโลมอน ประเทศอินโดนีเซีย นอกจากเลือดของมันจะมีสีเขียวแล้ว กล้ามเนื้อ กระดูก ลิ้น และเยื่อเมือก (mucosal tissue) ของสัตว์เลื้อยคลานในกลุ่มเดียวกัน ก็มีเลือดโทนเขียว-น้ำเงินตามไปด้วยภายในน้ำเลือดมีความเข้มข้นสูง ซึ่งเกิดจากเซลล์เม็ดเลือดแดงหมดอายุและแตกตัวออก โปรตีนฮีโมโกลบินที่หลุดออกมาจะถูกทำลายและรีไซเคิลใหม่ ส่วนฮีมที่เกาะอยู่กับฮีโมโกลบินก็จะถูกเปลี่ยนเป็นบิลิเวอร์ดินที่มีความเป็นพิษนั่นเอง

2. กบสมโกศ

 (Somkos frog) ซึ่งเป็นกบสายพันธุ์ใหม่ที่พบเจอในเทือกเขากระวัญ ประเทศกัมพูชา ก็มีเลือดสีเขียวและกระดูกสีน้ำเงินเข้ม สามารถมองเห็นได้ผ่านผิวใส ๆ ของมันอย่างชัดเจน

3. แมงดาทะเล สัตว์เลือดสีน้ำเงินที่ราคาแพงที่สุดในโลก

แมงดาทะเล (horseshoe crab) นอกจากจะเป็นอาหารของมนุษย์แล้วยังพบว่าเลือดของมันมีสีน้ำเงิน เนื่องจากในฮีโมไซยานิน (Hemocyanin) โปรตีนที่ใช้ขนส่งออกซิเจนไปทั่วร่างกายของแมงดาทะเล มี “ทองแดง” (copper) ผสมอยู่เป็นจำนวนมาก นอกจากนี้ เลือดสีน้ำเงินของแมงดาทะเลมีส่วนช่วยชีวิตผู้คนนับล้าน ในกระบวนการผลิตวัคซีนต้านโควิด-19 ช่วงปี 2020 เพื่อการทดสอบความปลอดภัยของวัคซีนมากกว่า 100 ชนิด

4. ปลิงทะเล เลือดสีเหลืองที่ยังคงเป็นปริศนา

ปลิงทะเล (sea cucumber) มีเลือดสีเหลือง เกิดจากธาตุวาเนเดียม (vanadium) ที่อยู่ในโปรตีน “วานาบิน” มีความเข้มข้นสูง ในขณะเดียวกันปลิงทะเลก็มีฮีโมไซยานินในเลือดที่เพียงพอต่อการขนส่งออกซิเจน ปลิงทะเลมีสารพิษที่ชื่อว่า โฮโลทูลิน ที่ปล่อยออกทางผิวหนังเพื่อป้องกันอันตรายจากปลาและปู อย่างไรก็ตาม สารพิษนี้ไม่เป็นอันตรายกับคน เนื้อปลิงทะเลสามารถบริโภคได้และอุดมไปด้วยสารมิวโคโปรตีนที่เป็นประโยชน์ประโยชน์ต่อผู้สูงอายุ ช่วยให้กล้ามเนื้อทำงานได้ดี

5. หนอนถั่ว เลือดสีม่วงภายใต้ลำตัวใส

หนอนถั่ว หรือ peanut worm สัตว์รูปร่างแปลกตาถูกจัดอยู่ในไฟลัม sipuncula สิ่งมีชีวิตชนิดนี้มีเลือดสีม่วงเนื่องจากโปรตีน “ฮีโมริทริน” (hemerythrin) เพื่อนำพาออกซิเจนในเลือด ทั้งนี้ เราจะเห็นเลือดเป็นสีม่วงได้ก็ต่อเมื่อร่างกายของพวกมันกำลังขนส่งออกซีเจนเท่านั้น ซึ่งสามารถมองเห็นได้ผ่านผิวหนังโปร่งแสงของพวกมัน

6. ปลาน้ำแข็งจระเข้ เลือดไร้สีที่มีผลต่อหัวใจ

ปลาน้ำแข็งจระเข้ หรือ ปลาเลือดขาว (crocodile icefish) อาศัยในน้ำเย็นตามทะเลแถบขั้วโลกใต้ มีร่างกายและเลือดที่ใสเหมือนน้ำ เนื่องจากเลือดของพวกมัน “ไม่มีฮีโมโกลบิน” และแทบไม่มีเซลล์เม็ดเลือดแดงอยู่เลย แม้บางส่วนในร่างกายจะพบฮีโมโกลบินอยู่บ้างในเซลล์บุผนังหลอดเลือด แต่ก็ไม่สมบูรณ์มากนัก อีกทั้งยังไม่ได้ทำหน้าที่ขนส่งออกซิเจน นอกจากนี้หัวใจของพวกมันยังมีรูพรุนมากเป็นพิเศษ เพื่อให้กล้ามเนื้อหัวใจเข้าถึงออกซิเจนได้มากที่สุด