โรงรับจำนำยุคแรกของไทย ย่องเซี้ยงกับฮั่วเส็งต่างกันอย่างไร และคนสมัยก่อนจำนำอะไรบ้าง
* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th
นอกจากทองคำ คนสมัยก่อนนำของมีค่าและของใช้ไปจำนำได้หลายอย่าง ตั้งแต่เครื่องเงิน ผ้าแพรพรรณ ไปจนถึงเสื้อผ้าและเครื่องดนตรีในยุคต่อมา แต่หลักฐานที่มีไม่ได้ยืนยันว่าของทุกชนิดเหล่านี้เคยถูกนำเข้าโรงรับจำนำแห่งแรกในสมัยรัชกาลที่ 4 โดยตรง
ส่วนชื่อโรงรับจำนำที่มักเล่าปะปนกัน มีอยู่สองแห่ง แห่งแรกที่มักกล่าวถึงในสมัยรัชกาลที่ 4 คือ “ย่องเซี้ยง” บริเวณสำราญราษฎร์ ส่วน “ฮั่วเส็ง” เกี่ยวข้องกับการเปิดโรงรับจำนำหลังมีกฎหมายควบคุมในสมัยรัชกาลที่ 5 จึงไม่ควรเรียกรวมกันว่า “ฮั่วเซ่งเฮง” แล้วระบุว่าเป็นโรงเดียวกัน
ย่องเซี้ยงกับจุดเริ่มต้นที่ประตูผี
ข้อมูลประวัติย่านบำรุงเมืองระบุว่า ชาวจีนที่รู้จักกันในชื่อจีนฮงหรือเจ๊กฮงเป็นผู้ตั้งโรงรับจำนำย่องเซี้ยง บริเวณสี่แยกสำราญราษฎร์ ใกล้ประตูผี ต่อมาสถานที่แห่งนี้เป็นที่รู้จักในชื่อโรงรับจำนำสำราญราษฎร์
การนำของไปแลกเงินชั่วคราวมีมาก่อนตั้งโรงจำนำเป็นกิจการเสียอีก มีหลักฐานพระราชกำหนดในสมัยพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศ พ.ศ. 2284 เกี่ยวกับการรับจำนำและการซื้อขายรูปพรรณเก่าใหม่ เรื่องโรงย่องเซี้ยงจึงเป็นประวัติของการตั้งสถานที่รับจำนำเป็นกิจการ ไม่ได้หมายความว่าคนในสยามเพิ่งรู้จักการจำนำในรัชกาลที่ 4
มีอะไรบ้างนอกจากทองคำ
หลักฐานเก่าสมัยอยุธยากล่าวถึง “รูปพรรณเก่าใหม่” ส่วนเรื่องเล่าประวัติการจำนำระบุสิ่งของมีค่าอย่างเครื่องเงินและผ้าแพรพรรณด้วย ของเหล่านี้มีมูลค่าในตัวเองและสามารถนำไปประเมินเพื่อแลกเงินได้ อย่างไรก็ตาม รายการเหล่านี้เป็นภาพกว้างของการจำนำในอดีต ไม่ใช่บัญชีสิ่งของที่ยืนยันได้ว่าอยู่ในโรงย่องเซี้ยงเมื่อแรกเปิด
วิธีจำนำคือเจ้าของนำทรัพย์ไปเป็นหลักประกันเพื่อรับเงิน เมื่อหาเงินได้จึงกลับไปชำระเงินต้นและดอกเบี้ยตามข้อตกลงเพื่อไถ่ของคืน หากไม่สามารถไถ่ได้ภายในเงื่อนไขที่ตกลงกัน ก็เสี่ยงเสียทรัพย์ชิ้นนั้นไป
มีข้อมูลเล่าว่ากิจการของจีนฮงจัดทำบัญชีจดรายละเอียดทรัพย์และออกตั๋วให้ผู้จำนำ เอกสารเช่นนี้ช่วยให้ทั้งสองฝ่ายมีหลักฐานว่าฝากของอะไรไว้และจะกลับมาไถ่ได้อย่างไร
เมื่อขยับมาดูยุคหลัง มีบทความรวบรวมเรื่องเล่าของโรงจำนำกล่าวถึงการนำเสื้อผ้าชุดสากลและซออู้ไปจำนำด้วย ซอเป็นตัวอย่างของทรัพย์ที่เจ้าของอาจต้องนำกลับไปใช้ประกอบอาชีพ แต่เรื่องเล่าเหล่านี้ไม่ได้ระบุหลักฐานว่าตัวอย่างเกิดขึ้นในรัชกาลที่ 4 จึงไม่ควรนำไปยืนยันว่าเป็นของที่จำนำในโรงย่องเซี้ยงตั้งแต่วันแรก
แล้วฮั่วเส็งอยู่ตรงไหนในประวัติศาสตร์
ในรัชกาลที่ 5 มีการตราพระราชบัญญัติโรงรับจำนำ ร.ศ. 114 หรือ พ.ศ. 2438 เพื่อกำกับกิจการ รายงานวิจัยที่เผยแพร่ผ่านห้องสมุดสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมระบุว่า โรง “ฮั่วเส็ง” ที่บ้านหม้อ ถนนพาหุรัด เปิดใน พ.ศ. 2445 และถือเป็นโรงแรกที่ตั้งถูกต้องตามกฎหมายฉบับดังกล่าว
อย่างไรก็ดี แหล่งข้อมูลอีกแห่งระบุว่าฮั่วเส็งตั้งขึ้นในปีถัดจากกฎหมาย จึงมีความคลาดเคลื่อนเรื่องปีเช่นเดียวกัน สิ่งที่แยกได้ชัดกว่าคือ ย่องเซี้ยงได้รับการกล่าวถึงในฐานะโรงจำนำยุคแรกสมัยรัชกาลที่ 4 ส่วนฮั่วเส็งอยู่ในเรื่องเล่าของกิจการที่ได้รับอนุญาตหลังมีกฎหมายโรงจำนำ
ภาพประกอบเป็นภาพสร้างขึ้นเพื่อจำลองบรรยากาศ ไม่ใช่ภาพถ่ายสถานที่หรือบุคคลในประวัติศาสตร์
เลข"ม้าวิ่ง" 1 ธันวาคม 2569
สร้างทางรถไฟกรุงเทพฯ–โคราช ฝ่าดงพญาเย็นและไข้ป่าในสมัยรัชกาลที่ 5
โรเบิร์ต มูกาเบ้ วีรบุรุษผู้กลายเป็นเงามืดแห่งซิมบับเว
แข่งเรือยาวและว่าวพนันในสมัยรัชกาลที่ 5 กีฬา ความสนุก และเงินเดิมพันของชาวสยาม
สหรัฐฯ รัสเซียและจีนออกแถลงการณ์ร่วมว่าด้วยสันติภาพและความมั่นคงระหว่างประเทศ
ต้นไม้กลายเป็นหิน (Petrified Wood) ขนาดมหึมา อยู่ที่ไหนเรามีคำตอบมาให้คุณแล้ว
ปากแดงศักดิ์สิทธิ์ เลขเด็ดงวด 1 ธันวาคม 2569 เปิดเลขเด่นฝั่งซ้าย พร้อมสูตรลับ 3 คอลัมน์ จัดเต็มเลข 2 ตัว-3 ตัว
ตำนานทูตอังกฤษท้าทหารสยามยิงเหรียญในสมัยรัชกาลที่ 5 มีหลักฐานเพียงใด
โกษาปานเยือนฝรั่งเศส เมื่อราชทูตสยามกลายเป็นที่สนใจและเกิดกระแสผ้าลายแบบสยาม
สงครามช้างเผือกสมัยอยุธยา เหตุใดบุเรงนองจึงได้ช้างเผือกสี่เชือกไปหงสาวดี
อาจารย์กว้าง เลขเด็ดงวด 1 ธันวาคม 2569 ฟันเลขวิ่ง 6 บน-ล่าง จับตา 61-69 พร้อมเลขเบิ้ล 66
ผมมหาดไทยและผมปีก ทรงผมยอดนิยมของชายหญิงสยามที่เปลี่ยนไปตามสมัย
ชื่อจริงคนไทยชายและหญิงรุ่นเก่าที่มีผู้ใช้ซ้ำและเยอะมากที่สุด
ผมมหาดไทยและผมปีก ทรงผมยอดนิยมของชายหญิงสยามที่เปลี่ยนไปตามสมัย
ตำนานทูตอังกฤษท้าทหารสยามยิงเหรียญในสมัยรัชกาลที่ 5 มีหลักฐานเพียงใด
ขุนนางอยุธยาเลี้ยงเสือและจระเข้ไว้หลังจวนเพื่ออวดบารมีจริงหรือ หลักฐานสมัยพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศบอกอะไร


