ดาวตกสีเขียวพุ่งผ่านฟ้า สีนี้กำลังบอกอะไรเรา?

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ

ดาวตกสีเขียวมักสัมพันธ์กับเส้นแสงจากออกซิเจน แมกนีเซียม และนิกเกิล แต่ สีที่เห็นเป็นแสงรวมจากเศษวัตถุกับบรรยากาศรอบตัว จึงยังบอกองค์ประกอบของก้อนนั้นโดยตรงไม่ได้

แสงเกิดระหว่างเศษฝุ่นหรือหินจากอวกาศพุ่งผ่านบรรยากาศด้วยความเร็วสูงจนร้อนขึ้น อะตอมในวัสดุและก๊าซรอบข้างถูกกระตุ้นแล้วปล่อยแสง หอดูดาวแห่งชาติญี่ปุ่นอธิบายว่าวัสดุจากเศษฝุ่นผสมกับองค์ประกอบของอากาศจนเกิดเป็นพลาสมา หรือก๊าซที่มีอนุภาคมีประจุไฟฟ้า ซึ่งส่องสว่างให้เห็นเป็นดาวตก

สเปกตรัมของดาวตกมีเส้นแสงจากแคลเซียม แมกนีเซียม โซเดียม และเหล็กในเศษวัตถุ ส่วนไนโตรเจนกับออกซิเจนเป็นก๊าซหลักในบรรยากาศ แสงจากหลายแหล่งจึงซ้อนกันจนเกิดสีที่เรามองเห็น ไม่ได้แยกเป็นสีประจำธาตุใดธาตุหนึ่งทุกครั้ง

ในบทความเกี่ยวกับฝนดาวตกเจมินิดส์ NASA ระบุว่าออกซิเจน แมกนีเซียม และนิกเกิลมักให้แสงสีเขียว ความสัมพันธ์นี้ช่วยอธิบายที่มาของสี แต่ไม่ได้ยืนยันว่าดาวตกสีเขียวทุกดวงมีส่วนผสมแบบเดียวกัน

ความเร็วของวัตถุ มุมที่พุ่งเข้าสู่ชั้นบรรยากาศ และสภาพของอากาศ ล้วนเปลี่ยนความเข้มของเส้นแสงแต่ละช่วงได้ หอดูดาวแห่งชาติญี่ปุ่นยังอธิบายว่าวัตถุแต่ละชิ้นมีสเปกตรัมต่างกัน แม้จะอยู่ในฝนดาวตกชุดเดียวกัน สีที่เห็นจึงขึ้นกับทั้งองค์ประกอบและสภาพขณะพุ่งผ่านอากาศ

นักวิจัยจาก NASA Meteoroid Environment Office นำสเปกตรัมดาวตก 84 ชุดจากงานวิจัยที่ตีพิมพ์แล้วมาคำนวณเป็นสีผ่านฟิลเตอร์มาตรฐาน ผลพบว่า กลุ่มองค์ประกอบส่วนใหญ่แยกจากกันด้วยสีได้ยาก มีเพียงกลุ่มที่มีเหล็กซึ่งออกสีฟ้ากว่าหรือแดงน้อยกว่ากลุ่มอื่นอย่างเด่นชัด

การแยกองค์ประกอบหลายกลุ่มจึงต้องดูสเปกตรัมเต็ม หรือใช้ฟิลเตอร์ที่เลือกเส้นแสงเฉพาะ ถ้าเห็นดาวตกสีเขียวด้วยตาเปล่า เราบอกได้ว่ามันปรากฏเป็นสีเขียว ส่วนการระบุว่ามีธาตุใดเด่นต้องอาศัยการวัดเส้นแสง ไม่ใช่สีเพียงอย่างเดียว

ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th