รายได้ของโรงหนังแบ่งให้ผู้สร้างภาพยนตร์อย่างไร จากตั๋วหนึ่งใบที่คนดูซื้อ

เวลาคนหนึ่งซื้อตั๋วหนังราคา 200 บาท หลายคนอาจคิดว่าเงินก้อนนั้นเป็นรายได้ของโรงภาพยนตร์ทั้งหมด แต่ความจริงแล้ว รายได้จากตั๋วหนึ่งใบต้องถูกแบ่งระหว่างโรงภาพยนตร์ ผู้จัดจำหน่าย และผู้สร้างภาพยนตร์ ตามเงื่อนไขของแต่ละเรื่อง

ระบบแบ่งรายได้ของหนังในไทยไม่ได้มีอัตราเดียวตายตัว เพราะขึ้นอยู่กับการเจรจาระหว่างเจ้าของภาพยนตร์กับโรงภาพยนตร์ รวมถึงชื่อเสียงของหนัง จำนวนโรงที่เข้าฉาย ช่วงเวลาที่ฉาย และอำนาจต่อรองของแต่ละฝ่าย

โดยทั่วไป รายได้จากการขายบัตรจะถูกเรียกว่า Box Office ซึ่งเป็นรายได้จากการจำหน่ายตั๋วทั้งหมดก่อนนำไปคำนวณส่วนแบ่งและค่าใช้จ่ายต่าง ๆ

สำหรับภาพยนตร์ไทย เคยมีการเปิดเผยโครงสร้างการแบ่งรายได้ว่า โรงภาพยนตร์อาจได้รับประมาณ 50% ของรายได้ค่าตั๋ว ขณะที่อีกส่วนหนึ่งเป็นของผู้จัดจำหน่ายหรือเจ้าของหนัง แต่สัดส่วนสามารถเปลี่ยนแปลงได้ตามข้อตกลงและจำนวนสัปดาห์ที่หนังเข้าฉาย

ตัวอย่างเช่น หากสมมติว่าตั๋วราคา 200 บาท และสัญญากำหนดให้โรงภาพยนตร์ได้รับ 50% ก็จะเป็นเงินประมาณ 100 บาท ส่วนอีก 100 บาทจึงเข้าสู่ฝั่งผู้จัดจำหน่ายหรือเจ้าของภาพยนตร์ แต่ตัวเลขนี้เป็นเพียงตัวอย่างเพื่อให้เห็นหลักการ ไม่ใช่อัตราที่ใช้กับภาพยนตร์ทุกเรื่อง

ที่สำคัญคือ เงินที่ผู้สร้างได้รับจากโรงภาพยนตร์ไม่ได้หมายความว่าจะกลายเป็นกำไรทั้งหมด เพราะก่อนหน้านั้นผู้สร้างต้องมีต้นทุนในการสร้างภาพยนตร์ ทั้งค่าจ้างนักแสดง ผู้กำกับ ทีมงาน ค่าอุปกรณ์ ค่าโลเคชัน ค่าตัดต่อ ค่าประชาสัมพันธ์ และค่าใช้จ่ายอื่น ๆ

นอกจากนี้ยังมีเรื่อง ภาษีและค่าธรรมเนียม ที่เกี่ยวข้องกับการจำหน่ายบัตร ทำให้เงินที่ผู้ชมจ่ายหน้าเคาน์เตอร์ไม่สามารถนำไปแบ่งเป็นกำไรระหว่างโรงกับผู้สร้างได้ทั้งหมด

อีกเรื่องที่น่าสนใจคือ หนังที่ทำรายได้สูงไม่ได้หมายความว่าผู้สร้างจะได้รับเงินทั้งหมดตามสัดส่วนเดียวกันตลอดระยะเวลาที่ฉาย เพราะสัญญาอาจกำหนดสัดส่วนแตกต่างกันตามสัปดาห์ เช่น ช่วงเปิดตัวอาจมีเงื่อนไขหนึ่ง และเมื่อหนังฉายนานขึ้นอาจเปลี่ยนเป็นอีกอัตราหนึ่ง

นอกจากรายได้จากตั๋วแล้ว โรงภาพยนตร์ยังมีรายได้จาก ป๊อปคอร์น เครื่องดื่ม โฆษณา และพื้นที่เชิงพาณิชย์ ซึ่งส่วนนี้มีโครงสร้างแตกต่างจากรายได้ค่าตั๋ว และไม่ได้ถูกแบ่งให้เจ้าของหนังในลักษณะเดียวกัน

ดังนั้น ถ้าคนดูซื้อตั๋วหนังราคา 200 บาท เงิน 200 บาทนั้นจึงไม่สามารถพูดง่าย ๆ ว่า “โรงได้ 100 บาท ผู้สร้างได้ 100 บาท” ในทุกกรณี เพราะ สัญญาระหว่างโรงภาพยนตร์กับผู้จัดจำหน่ายเป็นตัวกำหนดรายละเอียดจริง

สิ่งที่น่าสนใจที่สุดคือ สำหรับผู้สร้างภาพยนตร์ รายได้จาก Box Office เป็นเพียงส่วนหนึ่งของธุรกิจหนัง เพราะยังมีรายได้จากแพลตฟอร์มสตรีมมิง ลิขสิทธิ์ต่างประเทศ โทรทัศน์ และการขายสิทธิ์อื่น ๆ ดังนั้นหนังหนึ่งเรื่องอาจไม่ได้วัดความสำเร็จจากยอดตั๋วเพียงอย่างเดียว แต่ต้องดูว่าหลังจากหักส่วนแบ่งและต้นทุนทั้งหมดแล้ว เหลือเป็นกำไรจริงเท่าใดด้วย