รับจ้างเปิดบัญชีม้าแลกเงินไม่กี่พัน เสี่ยงคดีและถูกระงับบัญชีอย่างไร

รับจ้างเปิดบัญชีม้าแลกเงินไม่กี่พัน เสี่ยงคดีและถูกระงับบัญชีอย่างไร

หลายคนอาจเคยเห็นประกาศรับจ้างเปิดบัญชีธนาคาร หรือได้รับการชักชวนให้ส่งสมุดบัญชี บัตรเอทีเอ็ม ซิมโทรศัพท์ และข้อมูลเข้าใช้งานแอปธนาคารให้ผู้อื่น โดยแลกกับเงินเพียงไม่กี่พันบาท

ข้อเสนออาจดูเหมือนเป็นช่องทางหารายได้ง่าย ๆ เพราะไม่ต้องลงทุนและแทบไม่ต้องทำอะไร แต่บัญชีดังกล่าวอาจถูกนำไปใช้รับและถ่ายโอนเงินจากเว็บพนันออนไลน์ การหลอกลวงทางออนไลน์ หรือกิจกรรมผิดกฎหมายอื่น ๆ จนเจ้าของบัญชีต้องเข้าไปเกี่ยวข้องกับการตรวจสอบและคดีอาญาโดยไม่ทันตั้งตัวครับ

บัญชีเป็นชื่อเรา ความรับผิดชอบจึงตามมาถึงเรา

การมอบบัตรประชาชน สมุดบัญชี บัตรเอทีเอ็ม รหัสผ่าน หรือโทรศัพท์ที่ติดตั้งแอปธนาคารให้บุคคลอื่น ถือเป็นความเสี่ยงอย่างมาก เพราะข้อมูลเหล่านี้อาจทำให้อีกฝ่ายสามารถใช้ชื่อของเราในการรับเงิน โอนเงิน หรือทำธุรกรรมต่าง ๆ ได้

แม้เจ้าของบัญชีจะไม่ได้เป็นคนหลอกผู้เสียหายโดยตรง แต่เมื่อมีเงินต้องสงสัยไหลเข้าบัญชี ชื่อของเจ้าของบัญชีจะปรากฏอยู่ในเส้นทางการเงิน เจ้าหน้าที่และธนาคารจึงมักต้องติดต่อตรวจสอบว่าใครเป็นผู้เปิดบัญชี ใครควบคุมบัญชี และเจ้าของบัญชีรู้หรือมีส่วนเกี่ยวข้องกับการทำธุรกรรมมากน้อยเพียงใด

ความรับผิดทางกฎหมายจะขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริงและพฤติการณ์ของแต่ละกรณี ไม่ใช่ว่าเจ้าของบัญชีทุกคนจะมีความผิดฐานฟอกเงินโดยอัตโนมัติ อย่างไรก็ตาม การยินยอมให้ผู้อื่นใช้บัญชีเพื่อกระทำความผิดอาจทำให้ถูกดำเนินคดีตามกฎหมายเกี่ยวกับอาชญากรรมทางเทคโนโลยี รวมถึงความผิดอื่นที่เกี่ยวข้องได้

ธนาคารแห่งประเทศไทยและสมาคมธนาคารไทยเตือนว่า การยอมให้ผู้อื่นใช้บัญชีเดิมหรือเปิดบัญชีใหม่เพื่อเป็นบัญชีม้า อาจมีทั้งโทษทางอาญาและผลกระทบต่อการใช้บริการทางการเงิน เช่น การระงับบัญชีหรือการพิจารณาไม่ให้เปิดบัญชีใหม่

อาจถูกเชื่อมโยงกับคดีฉ้อโกงหรือฟอกเงิน

สิ่งที่น่ากังวลคือ บัญชีม้ามักถูกใช้เป็นจุดรับเงินจากผู้เสียหาย ก่อนจะมีการโอนต่อหรือถอนเงินออกอย่างรวดเร็ว เพื่อทำให้การติดตามเส้นทางเงินซับซ้อนขึ้น

หากบัญชีถูกนำไปใช้กับเงินที่มาจากการพนันออนไลน์ การฉ้อโกง ยาเสพติด หรือความผิดอื่น เจ้าของบัญชีอาจถูกเรียกไปให้ข้อมูล ถูกตรวจสอบโทรศัพท์และรายการเดินบัญชี หรือถูกกล่าวหาว่ามีส่วนร่วม หากพยานหลักฐานบ่งชี้ว่ารู้เห็นหรือช่วยรับ โอน หรือถอนเงิน

แนวคำพิพากษาที่เผยแพร่โดยสำนักงาน ปปง. แสดงให้เห็นว่า การเปิดบัญชี มอบบัตรเอทีเอ็ม หรือช่วยถอนเงินจากบัญชีที่รับเงินผิดกฎหมาย อาจถูกนำมาพิจารณาร่วมกับพฤติการณ์อื่นเพื่อวินิจฉัยว่าบุคคลนั้นรู้เห็นและแบ่งหน้าที่กันกระทำความผิดหรือไม่

ดังนั้น เงินค่าจ้างเพียงไม่กี่พันบาทจึงอาจไม่คุ้มกับความเสี่ยงที่จะต้องเสียเวลาเดินทางไปพบเจ้าหน้าที่ เสียค่าใช้จ่ายในการต่อสู้คดี หรือได้รับผลกระทบต่อการทำงานและชื่อเสียงในระยะยาว

ไม่ได้กระทบแค่บัญชีที่นำไปให้คนอื่นใช้

หลายคนเข้าใจว่า หากเกิดปัญหาก็เพียงปิดบัญชีนั้นแล้วเปิดบัญชีใหม่ แต่ปัจจุบันธนาคารมีมาตรการตรวจจับและจัดการบัญชีม้าในระดับบุคคล ไม่ได้พิจารณาเฉพาะเลขบัญชีเพียงบัญชีเดียว

ผู้ที่ถูกจัดอยู่ในกลุ่มเสี่ยงอาจถูกระงับการโอนเงิน ถูกจำกัดการใช้งานบัญชีอื่น หรือถูกปฏิเสธการเปิดบัญชีใหม่ได้ ขึ้นอยู่กับข้อมูลและระดับความเสี่ยงที่ตรวจพบ

ผลกระทบดังกล่าวอาจลุกลามไปถึงชีวิตประจำวัน เช่น

• รับเงินเดือนหรือค่าจ้างไม่ได้ตามปกติ

• โอนเงินและชำระค่าสินค้าติดขัด

• ใช้โมบายแบงก์กิ้งไม่ได้

• เปิดบัญชีใหม่ได้ยากขึ้น

• ต้องยื่นเอกสารชี้แจงที่มาของธุรกรรม

• ต้องใช้เวลาแก้ไขสถานะกับธนาคารหรือเจ้าหน้าที่

เงินเข้าออกผิดปกติอาจต้องชี้แจงที่มา

หากมีเงินจำนวนมากหรือมีธุรกรรมถี่ผิดปกติผ่านบัญชี เจ้าของบัญชีอาจถูกธนาคารหรือหน่วยงานที่เกี่ยวข้องขอให้ชี้แจงว่าเงินมาจากไหนและเกี่ยวข้องกับกิจกรรมใด

กรณีด้านภาษีไม่ควรสรุปว่าเงินทุกก้อนที่ผ่านบัญชีจะถูกเรียกเก็บภาษีย้อนหลังทันที เพราะต้องพิจารณาก่อนว่าเงินนั้นเป็นรายได้ของเจ้าของบัญชีจริงหรือไม่ อย่างไรก็ตาม หากไม่สามารถอธิบายแหล่งที่มาของเงินหรือไม่มีหลักฐานประกอบ ก็อาจเกิดภาระในการพิสูจน์ข้อเท็จจริงและต้องตรวจสอบเพิ่มเติมได้

เจ้าของบัญชีจึงควรเก็บหลักฐานเกี่ยวกับรายรับ รายจ่าย และการโอนเงินที่สำคัญไว้เสมอ โดยเฉพาะผู้ที่ค้าขายออนไลน์หรือรับเงินแทนบุคคลอื่นเป็นประจำ

ปิดบัญชีหรือรีบโอนเงินออก ไม่ได้ทำให้ร่องรอยหายไป

บางคนอาจคิดว่าสามารถหลีกเลี่ยงปัญหาได้ด้วยการโอนเงินออกทันที ถอนเป็นเงินสด หรือปิดบัญชีหลังได้รับค่าจ้าง แต่ธุรกรรมทางการเงินมีข้อมูลวัน เวลา จำนวนเงิน บัญชีต้นทาง บัญชีปลายทาง และช่องทางที่ใช้ทำรายการบันทึกอยู่ในระบบ

การปิดบัญชีจึงไม่ได้ทำให้ประวัติธุรกรรมเดิมหายไป และเจ้าหน้าที่ยังสามารถตรวจสอบเส้นทางการเงินย้อนหลังตามกระบวนการทางกฎหมายได้

ยิ่งหากเจ้าของบัญชีเป็นผู้กดเงิน โอนเงินต่อ หรือติดต่อกับผู้ที่ควบคุมบัญชีด้วยตนเอง พฤติกรรมเหล่านี้อาจถูกนำมาใช้ประกอบการพิจารณาว่ารู้เห็นหรือมีส่วนร่วมกับการกระทำผิดหรือไม่

รูปแบบการชักชวนที่ควรระวัง

ข้อเสนอเกี่ยวกับบัญชีม้าอาจไม่ได้ใช้คำว่า “รับซื้อบัญชี” อย่างตรงไปตรงมาเสมอไป แต่เปลี่ยนเป็นข้อความลักษณะอื่น เช่น

• รับสมัครงาน...การเงิน แต่ต้องเปิดบัญชีใหม่

• ขอใช้บัญชีรับเงินชั่วคราว โดยอ้างว่าบัญชีของตนมีปัญหา

• รับจ้างสแกนหน้าเพื่อยืนยันตัวตน

• รับซื้อบัญชีธนาคารพร้อมซิมและโทรศัพท์

• ให้ค่าตอบแทนในการถอนหรือโอนเงินให้บุคคลอื่น

• อ้างว่าเป็นธุรกิจออนไลน์และต้องการบัญชีไว้รับยอดลูกค้า

หากงานใดต้องมอบบัญชี รหัสผ่าน รหัส OTP บัตรเอทีเอ็ม หรืออนุญาตให้อีกฝ่ายควบคุมแอปธนาคาร ควรปฏิเสธทันที แม้อีกฝ่ายจะยืนยันว่าไม่มีความเสี่ยงหรือรับรองว่าจะรับผิดชอบทั้งหมดก็ตาม

หากเคยมอบบัญชีให้ผู้อื่น ควรทำอย่างไร

หากเพิ่งรู้ตัวว่าบัญชีอาจถูกนำไปใช้ผิดวัตถุประสงค์ ควรหยุดการเข้าถึงบัญชีโดยเร็ว และอย่ารอจนมีผู้เสียหายแจ้งความ

สิ่งที่ควรดำเนินการ ได้แก่

1. ติดต่อธนาคารเจ้าของบัญชีทันที เพื่อแจ้งเหตุและขอคำแนะนำในการระงับบริการที่เสี่ยง

2. เปลี่ยนรหัสผ่าน รหัส PIN และยกเลิกอุปกรณ์ที่ไม่รู้จักออกจากโมบายแบงก์กิ้ง

3. ตรวจสอบรายการเดินบัญชีและบันทึกธุรกรรมที่ไม่รู้จัก

4. เก็บข้อความสนทนา หลักฐานการโอนเงิน ชื่อบัญชี และข้อมูลของผู้ชักชวนไว้

5. แจ้งความผ่านช่องทางของตำรวจ หากพบว่าบัญชีถูกใช้รับหรือโอนเงินต้องสงสัย

6. หลีกเลี่ยงการโอนเงินต่อหรือถอนเงินตามคำสั่งของผู้ชักชวน เพราะอาจทำให้สถานการณ์รุนแรงขึ้น

สำนักงานตำรวจแห่งชาติมีระบบแจ้งความออนไลน์สำหรับคดีอาชญากรรมทางเทคโนโลยีและช่องทางตรวจสอบสถานะบัญชีม้า โดยประชาชนควรติดต่อผ่านเว็บไซต์ทางการเท่านั้น

เงินไม่กี่พันอาจแลกมากับปัญหาระยะยาว

ทางที่ปลอดภัยที่สุดคือไม่รับจ้างเปิดบัญชี ไม่ขายบัญชี และไม่มอบสมุดบัญชี บัตรเอทีเอ็ม ซิมโทรศัพท์ รหัสผ่าน หรือรหัส OTP ให้ผู้อื่น ไม่ว่าข้อเสนอจะดูน่าสนใจเพียงใดก็ตาม

บัญชีธนาคารเป็นส่วนหนึ่งของตัวตนทางการเงินของเรา เมื่อบัญชีถูกนำไปใช้รับเงินจากการกระทำผิด ผลกระทบอาจไม่ได้หยุดอยู่แค่บัญชีเดียว แต่อาจตามมาทั้งการระงับบริการ การตรวจสอบเส้นทางเงิน และการดำเนินคดีตามพฤติการณ์

เงินค่าจ้างเพียงไม่กี่พันบาทจึงไม่คุ้มกับอนาคตและความน่าเชื่อถือทางการเงินที่อาจต้องเสียไปครับ