6 วิธีเช็กก่อนให้เพื่อนยืมเงิน ดูสัญญาณว่าใครมีแนวโน้มคืน หรือใครอาจเบี้ยวหนี้

6 วิธีเช็กก่อนให้เพื่อนยืมเงิน ดูสัญญาณว่าใครมีแนวโน้มคืน หรือใครอาจเบี้ยวหนี้

การให้เพื่อนยืมเงินอาจเป็นบททดสอบความสัมพันธ์ที่มีราคาแพง หลายครั้งคำว่า “เพื่อน” ทำให้เราใจอ่อน จนสุดท้ายต้องมานั่งทวงเงินของตัวเอง และอาจเสียทั้งเงินกับความรู้สึกไปพร้อมกัน

ก่อนตัดสินใจให้ยืม การสังเกตพฤติกรรม ประวัติทางการเงิน และความชัดเจนของคนที่มาขอยืม อาจช่วยลดความเสี่ยงได้ แม้ไม่มีวิธีใดรับประกันได้ว่าอีกฝ่ายจะคืนเงินแน่นอน แต่ 6 เรื่องต่อไปนี้สามารถใช้เป็นข้อมูลประกอบการตัดสินใจได้

อันดับ 1 ประวัติการคืนเงินในอดีต

สิ่งสำคัญที่สุดอย่างหนึ่งคือประวัติที่ผ่านมา เพราะพฤติกรรมเดิมมักสะท้อนวิธีรับผิดชอบเรื่องเงินของแต่ละคน

หากเคยรู้ว่าเพื่อนคนนี้เบี้ยวหนี้คนอื่น ผลัดวันคืนเงิน หรือมีปัญหาเรื่องยืมเงินซ้ำ ๆ ก็ควรเพิ่มความระมัดระวัง โดยเฉพาะกรณีที่ยังมีหนี้เก่าค้างอยู่ แต่กลับมาขอยืมเงินก้อนใหม่

อย่างไรก็ตาม ควรพิจารณาจากข้อมูลที่ตรวจสอบได้ ไม่ใช่เพียงข่าวลือหรือคำบอกเล่าด้านเดียว

อันดับ 2 ความชัดเจนของแผนการคืนเงิน

คนที่มีความตั้งใจจะคืน มักอธิบายได้ว่า จะคืนวันไหน คืนครั้งเดียวหรือทยอยคืน และเงินที่จะนำมาคืนมาจากรายได้ส่วนใด

แต่หากคำตอบมีเพียงว่า “เดี๋ยวคืน” “เดือนหน้าได้ชัวร์” หรือ “มีเมื่อไหร่จะคืน” โดยไม่มีรายละเอียด อาจเป็นสัญญาณว่าอีกฝ่ายยังไม่มีแผนการเงินที่ชัดเจน

ก่อนให้ยืม ลองถามตรง ๆ ว่า

• ต้องการยืมจำนวนเท่าไร

• จะนำเงินไปใช้เรื่องอะไร

• จะเริ่มคืนเมื่อไร

• คืนครั้งเดียวหรือแบ่งจ่าย

• หากคืนไม่ทัน จะจัดการอย่างไร

คำตอบที่ชัดเจนไม่ได้รับประกันว่าจะได้เงินคืน แต่ช่วยให้เห็นว่าอีกฝ่ายคิดเรื่องการชำระเงินไว้จริงหรือไม่

อันดับ 3 ไลฟ์สไตล์และการใช้เงินในปัจจุบัน

หากเพื่อนมาขอยืมเงินโดยบอกว่ากำลังเดือดร้อน แต่ยังใช้จ่ายฟุ่มเฟือย เช็กอินร้านอาหารราคาแพง ซื้อของที่ไม่จำเป็น หรือใช้ชีวิตเกินกำลังอย่างต่อเนื่อง อาจสะท้อนว่าปัญหาไม่ได้เกิดจากรายได้เพียงอย่างเดียว แต่อาจเกี่ยวข้องกับการจัดลำดับความสำคัญทางการเงินด้วย

อย่างไรก็ตาม สิ่งที่เห็นผ่านโซเชียลมีเดียอาจไม่ได้สะท้อนสถานะการเงินจริงทั้งหมด จึงไม่ควรตัดสินจากโพสต์เพียงไม่กี่ภาพ แต่ควรดูพฤติกรรมโดยรวมประกอบกัน

อันดับ 4 ความกระตือรือร้นในการทำเอกสาร

การยืมเงินแม้จะเป็นระหว่างเพื่อน ก็ควรมีหลักฐานที่ชัดเจน เช่น ข้อความสนทนา เอกสารรับเงิน หรือข้อตกลงที่ระบุจำนวนเงินและวันคืน

เพื่อนที่ตั้งใจคืนมักเข้าใจว่าการทำหลักฐานไม่ได้แปลว่าไม่ไว้ใจกัน แต่เป็นการป้องกันความเข้าใจไม่ตรงกันในภายหลัง

หากอีกฝ่ายมีท่าทีอิดออด โกรธ หรือพูดว่า “เป็นเพื่อนกัน ทำไมต้องเรื่องเยอะ” ก็ควรหยุดคิดก่อน เพราะเมื่อเกี่ยวข้องกับเงินจำนวนมาก ความชัดเจนย่อมดีกว่าการพึ่งคำพูดเพียงอย่างเดียว

อันดับ 5 เหตุผลที่นำเงินไปใช้

ควรแยกให้ออกระหว่าง “ความเดือดร้อนที่จำเป็น” กับ “ความต้องการส่วนตัว”

ตัวอย่างความจำเป็น เช่น ค่าใช้จ่ายฉุกเฉิน ค่าเดินทางกลับบ้าน หรือค่าใช้จ่ายที่กระทบต่อการดำรงชีวิต ส่วนการยืมไปซื้อของฟุ่มเฟือย ช้อปปิ้ง หรือจ่ายค่างวดสินค้าที่เกินกำลัง อาจมีความเสี่ยงมากกว่า

อีกกรณีที่ควรระวังคือการยืมเงินใหม่ไปจ่ายหนี้เก่า เพราะอาจสะท้อนว่าอีกฝ่ายกำลังอยู่ในวงจรหมุนหนี้ และอาจไม่มีเงินเหลือมาคืนตามกำหนด

อันดับ 6 ปฏิกิริยาเมื่อถูกทวงถาม

หากเพื่อนเคยติดเงินจำนวนเล็กน้อยมาก่อน ลองสังเกตท่าทีเมื่อมีการพูดถึงเงินที่ค้างอยู่

หากอีกฝ่ายรีบอธิบาย ขอโทษ และพยายามกำหนดวันคืนให้ชัดเจน อย่างน้อยก็สะท้อนถึงการยอมรับความรับผิดชอบ

แต่หากแสดงอาการหงุดหงิด ชักสีหน้า เปลี่ยนเรื่อง หรือทำให้ผู้ให้ยืมรู้สึกผิดที่ทวงเงิน อาจเป็นสัญญาณว่าหากให้ยืมจำนวนมากขึ้น การติดตามเงินคืนอาจกลายเป็นปัญหาในอนาคต

ก่อนให้ยืม ลองถามตัวเองอีก 3 ข้อ

นอกจากดูพฤติกรรมของคนยืมแล้ว ผู้ให้ยืมก็ควรประเมินความพร้อมของตัวเองด้วย

• หากเงินก้อนนี้ไม่ได้คืน จะกระทบค่าใช้จ่ายของเราหรือไม่

• จำนวนเงินนี้มากเกินกว่าที่เรารับความเสี่ยงได้หรือไม่

• เราพร้อมทวงถามหรือจัดการตามข้อตกลงหรือไม่

หากเงินก้อนนั้นเป็นเงินสำหรับค่าเช่า ค่าผ่อนบ้าน เงินฉุกเฉิน หรือค่าใช้จ่ายจำเป็นของตัวเอง ก็ควรคิดให้รอบคอบก่อน เพราะการช่วยคนอื่นไม่ควรทำให้ตัวเองต้องเดือดร้อนตามไปด้วย

สุดท้าย ไม่มีวิธีใดดูได้แน่นอนว่าใครจะคืนเงินครบหรือใครจะเบี้ยวหนี้ แต่การตรวจสอบประวัติ ดูแผนการคืนเงิน ทำข้อตกลงให้ชัด และให้ยืมเฉพาะจำนวนที่ตัวเองรับความเสี่ยงได้ อาจช่วยลดโอกาสเสียทั้งเงินและความสัมพันธ์