"ถั่วแระกับถั่วเหลือง" ใช่ถั่วชนิดเดียวกันไหม? ความจริงที่หลายคนอาจไม่เคยรู้

   หลายคนคงเคยดื่ม น้ำเต้าหู้หรือนมถั่วเหลือง และเข้าใจกันดีว่าเครื่องดื่มเหล่านี้ทำมาจาก “ถั่วเหลือง” แต่เคยสังเกตหรือไม่ว่า "ถั่วแระ" ที่เราเคยเห็นแม่ค้าต้มขายเป็นฝักตามตลาด  แท้จริงแล้วเกี่ยวข้องอะไรกับถั่วเหลือง?

 เพราะบางครั้งเราอาจเคยได้ยินคนพูดว่า “ถั่วแระก็คือถั่วเหลือง” จนเกิดความสงสัยว่า แล้วทำไมหน้าตาถึงไม่เหมือนกัน  ทำไมถั่วแระมีฝักสีเขียวและเมล็ดสีเขียว แต่ถั่วเหลืองที่เราเห็นกลับเป็นเมล็ดสีเหลือง ทำให้เกิดการสับสนและสังสัยว่าอย่างเดียวกันจริงหรือไม่

   ความจริงแล้ว ทั้งสองอย่างนี้ เป็นพืชชนิดเดียวกัน เพียงแต่ถูกเก็บเกี่ยวในช่วงอายุที่แตกต่างกันเท่านั้น
แล้วถั่วแระกลายมาเป็นถั่วเหลืองได้อย่างไร  และทำไมถั่วชนิดเดียวกันจึงนำไปทำได้ทั้งของกินเล่นอย่างถั่วแระต้ม ไปจนถึงน้ำเต้าหู้ และ เต้าหู้ หรือผลิตภัณฑ์อีกมากมาย เรื่องนี้มีคำตอบที่น่าสนใจกว่าที่หลายคนคิด และบทความนี้มีคำตอบค่ะ พร้อมกันยังค่ะ ที่จะไปทำความเข้าใจ

   ถั่วแระ คือถั่วเหลืองในระยะฝักอ่อน
ถั่วแระที่เราเห็นตามตลาดส่วนใหญ่ คือ ฝักถั่วเหลืองที่เก็บเกี่ยวในขณะที่ยังไม่แก่เต็มที่ ฝักจะมีสีเขียว เมล็ดภายในยังอ่อน นุ่ม และมีความหวานตามธรรมชาติ จึงนิยมนำมาต้ม นึ่ง หรือปรุงรสแล้วรับประทานทั้งฝัก เมล็ดถั่วแระมีสีเขียว เนื้อสัมผัสนุ่ม และมีกลิ่นหอมเฉพาะตัว จึงเหมาะกับการรับประทานเป็นของว่างหรือใช้ประกอบอาหาร

   ถั่วเหลืองที่เรารู้จักคืออะไร
หากปล่อยให้ต้นถั่วเหลืองเจริญเติบโตต่อไป ฝักจะค่อย ๆ เปลี่ยนจากสีเขียวเป็นสีเหลืองหรือน้ำตาล และแห้งลง มล็ดภายในก็จะเปลี่ยนเป็นเมล็ดถั่วเหลืองที่แข็งและแก่เต็มที่ ถั่วเหลืองระยะนี้ไม่ได้มักนำมาต้มกินทั้งฝักเหมือนถั่วแระ แต่จะถูกนำไปแปรรูปเป็นอาหารหลากหลายชนิด เช่น

- นมถั่วเหลือง
- เต้าหู้
- เต้าเจี้ยว
- ซอสถั่วเหลือง
- น้ำมันถั่วเหลือง
- แป้งและผลิตภัณฑ์จากถั่วเหลือง

   ถั่วแระ และ ถั่วเหลือง ต่างกันตรงไหน?
ความแตกต่างสำคัญไม่ได้อยู่ที่เป็นคนละต้น แต่เป็น “ระยะการเก็บเกี่ยว”
โดย ถั่วแระ เก็บตอนฝักยังเขียวและเมล็ดยังอ่อน จะเรียกว่า ถั่วแระ
ส่วน ถั่วเหลือง จะปล่อยให้ฝักแก่และแห้ง จะทำให้เมล็ดเป็นสีเหลือง และแข็ง จึงเรียกว่า ถั่วเหลือง

   ด้วยเหตุนี้จึงเปรียบได้ง่าย ๆ ว่า ถั่วแระกับถั่วเหลืองก็เหมือนผลไม้ชนิดเดียวกัน แต่เก็บในช่วงเวลาต่างกัน จึงทำให้เรียกชื่อระยะต่างกัน

   จากฝักสีเขียว สู่เมล็ดถั่วสารพัดประโยชน์
เรื่องน่าสนใจของถั่วชนิดนี้คือ ในช่วงชีวิตของมันสามารถนำมาใช้ประโยชน์ได้แตกต่างกันอย่างมาก
ตอนยังเป็นฝักสีเขียว เราเรียกว่า ถั่วแระ และนิยมกินเป็นฝักอ่อน แต่เมื่อปล่อยให้แก่จนเมล็ดแห้ง ก็กลายเป็น ถั่วเหลือง ซึ่งสามารถนำไปแปรรูปเป็นอาหารได้อีกมากมาย หลากหลายเมนู ที่เราได้ทานและรู้จักนั้นเอง

   เป็นไงบ้างคะ เมื่อรู้แบบนี้แล้ว ก็จะทำให้ผู้อ่านพอจะเข้าใจและรู้จักถั่วชนิดนี้กันมากขึ้น และคงหายสับสนกันแล้ว ครั้งหน้าถ้าเห็นถั่วแระต้มอยู่บนโต๊ะ เราก็จะเข้าใจทันทีว่าถั่วแระ ก็คือชนิดกับถั่วเหลือง นั่นเอง