หากนายจ้างไม่จ่ายเงินเดือนตรงเวลา ลูกจ้างทำอะไรได้บ้าง? เปิดสิทธิที่กฎหมายคุ้มครอง รู้ไว้ก่อนเสียเปรียบ

เงินเดือนถือเป็นรายได้หลักของลูกจ้างในการดำรงชีวิต ไม่ว่าจะเป็นค่าเช่าบ้าน ค่าอาหาร ค่าเดินทาง หรือภาระหนี้สินต่าง ๆ ดังนั้น หากนายจ้างจ่ายเงินเดือนล่าช้า หรือไม่จ่ายเงินเดือนตามกำหนด ย่อมส่งผลกระทบต่อชีวิตของลูกจ้างโดยตรง

 

กฎหมายแรงงานของไทยจึงกำหนดหน้าที่ของนายจ้างไว้อย่างชัดเจนว่า ค่าจ้างต้องจ่ายตรงตามกำหนดเวลา และหากฝ่าฝืน ลูกจ้างมีสิทธิใช้ช่องทางตามกฎหมายเพื่อคุ้มครองสิทธิของตน

 

นายจ้างมีหน้าที่จ่ายเงินเดือนเมื่อใด

 

ตาม พระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 นายจ้างต้องจ่ายค่าจ้างตามกำหนดเวลาที่ตกลงกันไว้ เช่น รายเดือน รายสัปดาห์ หรือรายวัน และต้องจ่ายไม่น้อยกว่าระยะเวลาสูงสุดที่กฎหมายกำหนดสำหรับการจ่ายค่าจ้างแต่ละประเภท

 

หากถึงวันจ่ายเงินเดือนแล้วนายจ้างไม่จ่าย หรือเลื่อนวันจ่ายโดยไม่มีเหตุอันสมควร อาจถือเป็นการฝ่าฝืนกฎหมายคุ้มครองแรงงาน

 

หากเงินเดือนไม่ออกตรงเวลา ลูกจ้างควรทำอย่างไร

 

1. ตรวจสอบข้อเท็จจริงก่อน

 

บางครั้งความล่าช้าอาจเกิดจากปัญหาระบบธนาคาร ความผิดพลาดในการโอนเงิน หรือเหตุสุดวิสัย จึงควรสอบถามฝ่ายบุคคลหรือฝ่ายการเงินก่อน เพื่อให้ทราบสาเหตุที่แท้จริง

 

2. ขอคำชี้แจงจากนายจ้าง

 

หากพบว่าเงินเดือนไม่ถูกจ่ายจริง ลูกจ้างควรขอคำชี้แจงเป็นลายลักษณ์อักษรหรือเก็บหลักฐานการสนทนาไว้ เพราะอาจเป็นประโยชน์หากต้องใช้สิทธิทางกฎหมายในภายหลัง

 

3. เก็บหลักฐานให้ครบ

 

ควรเก็บเอกสารที่เกี่ยวข้อง เช่น

 

- สัญญาจ้างงาน

- สลิปเงินเดือน

- รายการเดินบัญชีธนาคาร

- ข้อความหรืออีเมลที่เกี่ยวกับการจ่ายเงินเดือน

- หนังสือแจ้งจากนายจ้าง (หากมี)

 

หลักฐานเหล่านี้จะช่วยยืนยันสิทธิของลูกจ้างได้

 

ลูกจ้างสามารถร้องเรียนได้หรือไม่

 

หากนายจ้างยังไม่จ่ายเงินเดือน หรือจ่ายล่าช้าโดยไม่มีเหตุผลอันสมควร ลูกจ้างสามารถยื่นคำร้องต่อ กรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน หรือพนักงานตรวจแรงงานในพื้นที่ เพื่อให้ตรวจสอบข้อเท็จจริงและดำเนินการตามกฎหมาย

 

พนักงานตรวจแรงงานมีอำนาจเรียกนายจ้างมาชี้แจง และมีคำสั่งให้นายจ้างจ่ายค่าจ้างที่ค้างชำระ หากพบว่าลูกจ้างมีสิทธิตามกฎหมาย

 

นายจ้างมีโทษหรือไม่

 

การไม่จ่ายค่าจ้างตามกำหนด หรือจ่ายไม่ครบตามที่กฎหมายกำหนด อาจทำให้นายจ้างต้องรับผิดทั้งในทางแพ่งและทางอาญา โดยกฎหมายคุ้มครองแรงงานกำหนดบทลงโทษไว้สำหรับการฝ่าฝืนในหลายกรณี รวมถึงอาจถูกสั่งให้จ่ายค่าจ้างที่ค้างชำระพร้อมดำเนินคดีตามกฎหมาย

 

ลูกจ้างลาออกเพราะไม่ได้รับเงินเดือน ได้หรือไม่

 

หากนายจ้างผิดนัดไม่จ่ายค่าจ้างซ้ำ ๆ หรือไม่จ่ายเป็นเวลานาน จนเป็นการผิดสัญญาจ้างและกระทบต่อการดำรงชีพของลูกจ้าง ลูกจ้างอาจใช้สิทธิตามกฎหมายในการเลิกสัญญาจ้าง และในบางกรณีอาจมีสิทธิเรียกร้องค่าชดเชยหรือค่าเสียหาย ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริงของแต่ละคดีและคำวินิจฉัยของหน่วยงานหรือศาลที่เกี่ยวข้อง

 

หากบริษัทอ้างว่าไม่มีเงินจ่าย จะไม่ผิดหรือไม่

 

ปัญหาทางการเงินของบริษัทไม่ได้ทำให้หน้าที่ในการจ่ายค่าจ้างหมดไป นายจ้างยังคงมีหน้าที่ตามกฎหมายที่จะต้องจ่ายค่าจ้างให้ลูกจ้างตามกำหนด เว้นแต่จะมีเหตุหรือกระบวนการทางกฎหมายที่เกี่ยวข้อง ซึ่งต้องพิจารณาเป็นรายกรณี

 

สิทธิที่ลูกจ้างควรรู้

 

- มีสิทธิได้รับเงินเดือนตรงตามวันและเวลาที่ตกลงกัน

- มีสิทธิได้รับค่าจ้างครบถ้วนตามสัญญาจ้าง

- มีสิทธิร้องเรียนต่อพนักงานตรวจแรงงานเมื่อไม่ได้รับค่าจ้าง

- มีสิทธิใช้หลักฐานเพื่อเรียกร้องสิทธิของตนตามกฎหมาย

- มีสิทธิได้รับความคุ้มครองตามพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน

 

การจ่ายเงินเดือนตรงเวลาไม่ใช่เพียงเรื่องของความน่าเชื่อถือในการทำธุรกิจ แต่เป็น หน้าที่ตามกฎหมายของนายจ้าง หากนายจ้างไม่จ่ายเงินเดือน หรือจ่ายล่าช้าโดยไม่มีเหตุอันสมควร ลูกจ้างมีสิทธิสอบถาม ขอคำชี้แจง เก็บหลักฐาน และร้องเรียนต่อพนักงานตรวจแรงงานเพื่อให้ได้รับการคุ้มครองตามกฎหมาย การรู้สิทธิของตนเองจะช่วยให้ลูกจ้างสามารถปกป้องผลประโยชน์ของตนได้อย่างถูกต้อง และลดโอกาสที่จะถูกเอาเปรียบในการจ้างงาน