10 วิธีปฐมพยาบาลเมื่อโดนงูกัด เพราะการช่วยเหลือผิดวิธีอาจอันตรายกว่างูพิษ

ลองนึกภาพว่าคุณกำลังเดินอยู่ในสวน ย่ำนา หรือเดินป่า แล้วจู่ๆ รู้สึกเจ็บแปลบที่ขา

เมื่อมองลงไป คุณเห็นงูเลื้อยหนีหายไปในพุ่มไม้

ในสถานการณ์แบบนี้ หลายคนตื่นตกใจจนทำสิ่งที่เคยเห็นในหนัง เช่น ใช้มีดกรีดแผล ดูดพิษ หรือวิ่งสุดชีวิตไปโรงพยาบาล

ปัญหาคือ หลายวิธีที่คนเชื่อกันมานานกลับไม่ช่วย และบางครั้งอาจทำให้อาการหนักขึ้นกว่าเดิม

นี่คือ 10 วิธีปฐมพยาบาลที่ควรรู้เมื่อถูกงูกัด

1. ตั้งสติให้เร็วที่สุด

ความตื่นตระหนกทำให้หัวใจเต้นเร็วขึ้น และอาจเร่งการกระจายของพิษในร่างกาย

2. พาผู้ป่วยออกห่างจากงู

อย่าพยายามจับ ตี หรือไล่งู เพราะอาจถูกกัดซ้ำได้

3. ให้ผู้ป่วยนอนนิ่งที่สุดเท่าที่ทำได้

การเคลื่อนไหวของกล้ามเนื้ออาจช่วยให้พิษกระจายเร็วขึ้น

4. ตรึงอวัยวะที่ถูกกัดให้อยู่นิ่ง

หากถูกกัดที่แขนหรือขา ควรใช้ไม้หรือวัสดุแข็งช่วยดามให้อวัยวะเคลื่อนไหวน้อยที่สุด

5. ถอดเครื่องประดับออก

แหวน กำไล นาฬิกา หรือสิ่งรัดแน่น ควรถอดออกก่อนที่อาการบวมจะเพิ่มขึ้น

6. รีบโทรขอความช่วยเหลือทางการแพทย์

การไปถึงโรงพยาบาลเร็วที่สุดยังเป็นสิ่งสำคัญที่สุดในการรักษางูพิษกัด

7. จดจำลักษณะงูถ้าทำได้อย่างปลอดภัย

ไม่จำเป็นต้องจับงูมาโรงพยาบาล

แต่การจำสี ลวดลาย หรือถ่ายภาพจากระยะปลอดภัยอาจช่วยแพทย์ได้

8. สังเกตอาการผิดปกติ

เช่น บวมมากขึ้น ปวดรุนแรง หนังตาตก หายใจลำบาก หรือมีเลือดออกผิดปกติ

9. หลีกเลี่ยงการกินแอลกอฮอล์

รวมถึงยาที่ไม่ได้รับคำแนะนำจากแพทย์ เพราะอาจส่งผลต่อการรักษา

10. ไปโรงพยาบาลแม้ยังไม่มีอาการ

งูพิษบางชนิดอาจแสดงอาการช้าหลายชั่วโมง

ดังนั้นอย่าคิดว่าปลอดภัยเพียงเพราะยังรู้สึกปกติ

สิ่งสำคัญไม่แพ้สิ่งที่ควรทำ คือสิ่งที่ไม่ควรทำ

ปัจจุบันแพทย์ไม่แนะนำให้กรีดแผล ดูดพิษ ใช้ไฟจี้แผล ประคบน้ำแข็ง หรือใช้สายรัดแน่นจนเลือดไม่ไหล

วิธีเหล่านี้อาจเพิ่มความเสียหายต่อเนื้อเยื่อและไม่ได้ช่วยกำจัดพิษออกจากร่างกายอย่างมีประสิทธิภาพ

สิ่งที่ช่วยชีวิตผู้ถูกงูกัดได้ดีที่สุดยังคงเป็นการลดการเคลื่อนไหว การปฐมพยาบาลอย่างถูกต้อง และการนำส่งโรงพยาบาลให้เร็วที่สุด

เพราะเมื่อเกิดเหตุจริง ความรู้ที่ถูกต้องเพียงไม่กี่นาที อาจสร้างความแตกต่างระหว่างการฟื้นตัวอย่างปลอดภัยกับภาวะแทรกซ้อนร้ายแรงได้