ไขข้อข้องใจคนถือโฉนด! หนังสือมอบอำนาจทำธุรกรรมที่ดิน มีวันหมดอายุหรือไม่? กรมที่ดินตอบชัด อย่าพลาดก่อนเสียสิทธิ

เมื่อครู่นี้ ผู้เขียนได้อ่านข่าวหนึ่งซึ่งเห็นว่าสำคัญอย่างยิ่งสำหรับประชาชนผู้มีที่ดินหรือกำลังจะทำธุรกรรมเกี่ยวกับอสังหาริมทรัพย์ เพราะเป็นประเด็นที่หลายท่านยังเข้าใจคลาดเคลื่อน นั่นคือเรื่อง “หนังสือมอบอำนาจ” ใช้ทำธุรกรรมที่ดิน มีวันหมดอายุหรือไม่

ล่าสุด กรมที่ดิน ได้ออกมาชี้แจงอย่างชัดเจนว่า โดยหลักกฎหมายแล้ว หนังสือมอบอำนาจสำหรับทำธุรกรรมด้านที่ดิน “ไม่ได้กำหนดวันหมดอายุ” ไว้ตายตัว กล่าวคือ หากไม่มีการเพิกถอนหรือเงื่อนไขระบุจำกัดเวลาไว้ในเอกสาร ก็สามารถใช้ได้

อย่างไรก็ตาม ประเด็นสำคัญที่ประชาชนต้องทำความเข้าใจให้ชัด คือ แม้เอกสารจะไม่มีวันหมดอายุ แต่เจ้าพนักงานที่ดินมีอำนาจตามกฎหมายในการพิจารณา สอบสวน และตรวจสอบความถูกต้องของหนังสือมอบอำนาจทุกฉบับ หากพบข้อสงสัยเกี่ยวกับข้อความ ความครบถ้วน หรือเจตนาที่แท้จริงของผู้มอบอำนาจ เจ้าพนักงานสามารถชะลอ หรือแม้แต่ไม่รับดำเนินการตามคำขอได้

กล่าวโดยง่ายคือ “ไม่มีวันหมดอายุ” มิได้หมายความว่าใช้ได้โดยปราศจากการตรวจสอบ

ในทางปฏิบัติ หากหนังสือมอบอำนาจจัดทำไว้นานหลายปี หรือมีข้อความไม่ชัดเจน เช่น ระบุวัตถุประสงค์กว้างเกินไป ไม่มีรายละเอียดเลขโฉนด หรือมีลายมือชื่อที่อาจก่อให้เกิดข้อสงสัย เจ้าหน้าที่อาจเรียกสอบถามเพิ่มเติม หรือให้ยืนยันตัวตนเพื่อป้องกันการแอบอ้างสิทธิ์โดยมิชอบ

เรื่องนี้ถือเป็นกลไกสำคัญในการคุ้มครองสิทธิในทรัพย์สินของประชาชน เพราะธุรกรรมที่ดินมีมูลค่าสูง หากปล่อยให้มีการใช้เอกสารโดยไม่ตรวจสอบ ย่อมสุ่มเสี่ยงต่อการฉ้อโกงหรือการสวมสิทธิ

ในมุมมองของผู้เขียน  เห็นว่า การทำหนังสือมอบอำนาจควรจัดทำให้รัดกุม ระบุรายละเอียดให้ครบถ้วน ใช้แบบฟอร์มของทางราชการ และควรใช้ในช่วงเวลาที่เหมาะสม ไม่ควรทำทิ้งไว้ยาวนานโดยไม่มีเหตุจำเป็น หากมีเหตุให้ต้องใช้เอกสารเก่า ควรเตรียมหลักฐานยืนยันตัวตนและเจตนาให้พร้อม เพื่อความราบรื่นในการติดต่อราชการ

ทั้งนี้ หากประชาชนมีข้อสงสัยเพิ่มเติม สามารถสอบถามข้อมูลได้โดยตรงที่ กรมที่ดิน โทรศัพท์ 0 2141 5555

สรุปให้ชัดอีกครั้ง หนังสือมอบอำนาจทำธุรกรรมที่ดิน “ไม่มีวันหมดอายุโดยอัตโนมัติ” แต่การใช้เอกสารดังกล่าวต้องผ่านการพิจารณาของเจ้าพนักงาน หากเอกสารไม่ชัดเจน ก็อาจไม่สามารถดำเนินการได้

เรื่องทรัพย์สินเป็นเรื่องใหญ่ จะทำการใดควรตรวจสอบให้รอบคอบ เพราะความประมาทเพียงเล็กน้อย อาจกระทบสิทธิ์ในที่ดินซึ่งเป็นสมบัติของครอบครัวไปตลอดชีวิต