หลังค่อมควรดูแลและแก้ไขอย่างไร

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th

นั่งทำงานไปสักพัก พอเห็นเงาตัวเองในกระจกก็พบว่าไหล่ห่อและหลังช่วงบนโค้งกว่าที่คิด หลายคนรีบยืดตัวตรง แต่พอเผลอก็กลับมานั่งงอเหมือนเดิม จึงสงสัยว่าหลังค่อมแก้ได้ไหม

เริ่มจากสังเกตว่าเหยียดตัวได้แค่ไหนและมีอาการร่วมหรือไม่ ถ้าหลังโค้งจากท่าทาง การปรับท่านั่งและฝึกกล้ามเนื้ออาจช่วยได้ แต่ถ้ากระดูกสันหลังโค้งจากโครงสร้างหรือมีโรคเป็นสาเหตุ การรักษาต้องให้แพทย์ประเมิน การฝืนยืดหลังเพียงอย่างเดียวอาจแก้ความโค้งไม่ได้

กระดูกสันหลังช่วงบนของคนเรามีส่วนโค้งตามธรรมชาติอยู่แล้ว แต่หากโค้งมากขึ้นจนเห็นชัด อาจเรียกว่าภาวะหลังค่อม บางคนไม่มีอาการอื่น ขณะที่บางคนปวดหรือตึงหลังร่วมด้วย โดยความรุนแรงและสาเหตุแตกต่างกันไป

เริ่มปรับจากโต๊ะทำงาน

ลองนั่งให้ก้นอยู่เต็มเบาะ มีพนักรองหลัง วางเท้าบนพื้น และปรับจอให้อยู่ในระดับที่มองสบายโดยไม่ต้องก้มคอนาน ๆ หากใช้โน้ตบุ๊ก อาจยกจอขึ้นและใช้แป้นพิมพ์แยกเท่าที่สะดวก ไม่ต้องเกร็งอกหรือบังคับหลังตรงตลอดเวลา ควรเปลี่ยนท่าและลุกเดินเป็นระยะด้วย

ขยับและฝึกกล้ามเนื้ออย่างสม่ำเสมอ

เริ่มง่าย ๆ ด้วยการนั่งหรือยืนสบาย ๆ ค่อย ๆ ดึงหัวไหล่ไปด้านหลังเล็กน้อยให้รู้สึกว่าสะบักขยับเข้าหากัน แล้วผ่อนกลับ ทำช้า ๆ โดยไม่ยกไหล่หรือแอ่นหลังมากเกินไป หากเจ็บให้หยุด ส่วนการเดินและการออกกำลังที่เหมาะกับกำลังของตัวเองก็ช่วยให้ร่างกายได้เคลื่อนไหว

นักกายภาพบำบัดสามารถประเมินท่าทางและเลือกท่าฝึกกล้ามเนื้อหลัง หน้าท้อง และการยืดเหยียดให้เหมาะกับแต่ละคนได้ การออกกำลังอาจช่วยลดปวดและตึง รวมทั้งช่วยเรื่องการเคลื่อนไหว แต่ไม่ควรคาดหวังว่าจะทำให้ความโค้งจากโครงสร้างกระดูกกลับมาตรงเสมอไป หากไม่ได้ออกกำลังมานานหรือมีโรคประจำตัว ควรปรึกษาบุคลากรสุขภาพก่อนเริ่ม

หลังค่อมบางแบบไม่ได้เกิดจากการนั่ง

ในวัยรุ่น ความโค้งอาจเกี่ยวข้องกับการเจริญเติบโตของกระดูกสันหลัง ส่วนในผู้สูงอายุ กระดูกพรุนและกระดูกสันหลังยุบอาจทำให้หลังโค้งมากขึ้นได้ การบาดเจ็บและโรคบางชนิดก็เป็นสาเหตุได้เช่นกัน จึงบอกสาเหตุจากการมองเพียงอย่างเดียวไม่ได้

หากสังเกตว่าหลังของตัวเองหรือลูกโค้งชัดขึ้น ควรนัดพบแพทย์เพื่อตรวจ โดยแพทย์อาจประเมินความยืดหยุ่น ตรวจแขนขา และพิจารณาเอกซเรย์ตามความจำเป็น โดยเฉพาะผู้สูงอายุที่หลังเริ่มค่อมมากขึ้นหรือมีอาการปวดหลังใหม่ ควรตรวจหาสาเหตุรวมถึงความเป็นไปได้ของกระดูกพรุน

การรักษาขึ้นอยู่กับสาเหตุและความรุนแรง บางรายอาจใช้กายภาพบำบัดและดูแลอาการปวด เด็กบางรายที่ยังโตอาจต้องใช้อุปกรณ์พยุงภายใต้การดูแลของแพทย์ ส่วนการผ่าตัดสงวนไว้สำหรับบางกรณีที่รุนแรงหรือมีข้อบ่งชี้

ไปโรงพยาบาลทันที หากมีอาการอ่อนแรงหรือชาที่เกิดขึ้นใหม่หรือแย่ลง เดินลำบาก ควบคุมปัสสาวะหรืออุจจาระไม่ได้ หายใจลำบาก หรือปวดหลังรุนแรงหลังหกล้มหรืออุบัติเหตุ อาการเหล่านี้ควรได้รับการประเมินโดยเร็ว