#เกร็ดความรู้: “สีไว้ทุกข์” ในอดีตไม่ได้มีแค่ขาวดำ! เปิดธรรมเนียมสมัย ร.5 ก่อนเปลี่ยนมาเป็น “ชุดดำ”
ในอดีตเมื่อมีการจัดงานพระบรมศพหรือพระศพของเจ้านาย สี ของเครื่องแต่งกายที่ใช้ในการไว้ทุกข์นั้นมีความซับซ้อนและมีรายละเอียดมากกว่าแค่สีขาวและสีดำครับ วันนี้เราจะพาไปย้อนดูเกร็ดประวัติศาสตร์ที่น่าสนใจ โดยอ้างอิงจากพระนิพนธ์ของ ม.จ.หญิงพูนพิศมัย ดิศกุล เพื่อเปิดเผยว่า “สีม่วงแก่” เคยมีความหมายสำคัญอย่างไรในธรรมเนียมไว้ทุกข์ของไทยครับ
ธรรมเนียมไว้ทุกข์ในอดีต: ไม่ใช่แค่สี แต่รวมถึงการ “โกนผม”
ในอดีต การไว้ทุกข์ในงานพระบรมศพหรือพระศพของสยามประเทศมีหลักปฏิบัติอยู่ 2 วิธีหลัก คือ การใช้สีของเครื่องแต่งกาย และ การโกนผม ซึ่งการโกนผมนี้ได้ถูกยกเลิกไปในสมัยรัชกาลที่ 5
ถอดรหัส 3 สีไว้ทุกข์ในสมัยรัชกาลที่ 5
ตามที่ ม.จ.หญิงพูนพิศมัย ดิศกุล ได้บันทึกไว้ในพระนิพนธ์ สีไว้ทุกข์ในสมัย ร.5 แต่เดิมธรรมเนียมการใช้สีในการไว้ทุกข์มีถึง 3 สี และแต่ละสีก็มีความหมายที่แตกต่างกันตามความสัมพันธ์และสถานภาพของผู้ไว้ทุกข์กับผู้ที่จากไป:
- สีดำ: ใช้สำหรับผู้ใหญ่ หรือผู้ที่มี อายุแก่กว่าผู้ตาย
- สีขาว: ใช้สำหรับผู้เยาว์ หรือผู้ที่มี อายุอ่อนกว่าผู้ตาย
- สีม่วงแก่ หรือ สีน้ำเงินแก่: ใช้สำหรับ ผู้ที่ไม่ได้เป็นญาติเกี่ยวดอง กับผู้ตายเลยแม้แต่น้อย
การเปลี่ยนแปลงสู่ 'ชุดดำ'และความยืดหยุ่นในอดีต
อย่างไรก็ตาม แม้จะมีกฎเกณฑ์เรื่องอายุและญาติ แต่ก็มีความยืดหยุ่นในบางโอกาส เช่น หากผู้ตายมีความสำคัญทางจิตใจอย่างมาก ผู้ไว้ทุกข์ที่มีอายุมากกว่าก็อาจไว้ทุกข์ด้วย ชุดขาว ได้เป็นกรณีพิเศษ
ในที่สุด ธรรมเนียมการไว้ทุกข์ในงานพระบรมศพของไทยก็ค่อย ๆ เปลี่ยนแปลงไป โดยมีการ ยกเลิกการโกนผม ในรัชสมัยรัชกาลที่ 5 และปรับเปลี่ยนการแต่งกายมาเน้นใช้ ชุดสีดำ เป็นหลักตามเงื่อนไขของแต่ละยุคสมัยดังเช่นในปัจจุบัน
การได้เรียนรู้เกร็ดประวัติศาสตร์เหล่านี้ทำให้เราเห็นว่า #วัฒนธรรมศึกษา เรื่องการไว้ทุกข์นั้นมีความละเอียดอ่อนและมีการปรับเปลี่ยนตามยุคสมัย การแต่งกายด้วยสีดำหรือสีสุภาพที่เราปฏิบัติกันในปัจจุบัน จึงเป็นการสืบทอดธรรมเนียมที่ผ่านการกลั่นกรองทางประวัติศาสตร์มาแล้วนั่นเอง
#สีไว้ทุกข์ #ประวัติศาสตร์ไทย #รัชกาลที่5 #ธรรมเนียมโบราณ #วัฒนธรรมศึกษา
*******************
เขียนโดย แด๊ดดี้จอแดน โค้ดชีวิตพลิกชะตา
ทำไมคนยุ่งบางคนยังหาเวลาอ่านหนังสือและออกกำลังกายได้
สถิติหวย 1 ธันวาคม ย้อนหลัง 11 ปี เลขท้าย 2 ตัวมีเลข 8 ถึง 5 งวด แต่เลข 5 ไม่โผล่เลย
ความจริงบัตรเครดิต…ใครได้ ใครเสีย? รูดง่าย จ่ายทีหลัง แต่ถ้าใช้ไม่เป็น อาจกลายเป็นหนี้ก้อนใหญ่
ชายชาวโอซาก้าถูกจับ ฐานควักเจ้าโลกโชว์สาว
มหาทักษา เปิดตารางเลขมงคล งวด 1 ธ.ค. 69 ส่องเลข 5 ตัว จับสลับจัดชุด 2 ตัวท้าย–3 ตัวท้าย
สลากสัญจรจังหวัดตาก งวด 1 ธ.ค. 69 เปิดข้อมูลตัวเลขหลายด้าน ส่องเลขเด่นจากข้อมูลจังหวัดและผู้ว่าฯ
เปิดอันดับ 10 จังหวัดอยู่ดีมีสุขที่สุดในไทย ปี 2569 กรุงเทพฯอยู่อันดับ 14 พบทุกจังหวัดมีจุดเปราะบาง
ตารางหวย ปกเขียว งวด 1 ธันวาคม 69
เจอหนวดแมวตกอยู่บนพื้น อย่าเพิ่งตกใจ เพราะอาจเป็นเรื่องธรรมชาติ
เปิด 5 อาชีพที่เคยมีอยู่จริงในไทย แต่ปัจจุบันแทบไม่มีคนทำแล้ว
ซึงรีเตรียมเป็นคุณพ่อปีหน้า! สื่อพบเขาที่สนามบินพร้อมกับภรรยาที่กำลังตั้งครรภ์ นับเป็นการปรากฏตัวต่อสาธารณะครั้งแรกของทั้งคู่
5 ปัจจัยที่ควรคิดก่อนสร้างบ้านหลังแรกของครอบครัว
ย้อนตำนาน "Seiko TV Watch" นาฬิกาดูทีวีเรือนแรกของโลกแห่งยุค 80
ระวังภัยเงียบ! ไขปริศนาทำไม "หัวงูเห่าที่ขาดแล้ว" ยังฉกกัดและปล่อยพิษได้
เปิดตำนาน 6 ชื่อเรียกติดปาก "แฟ้บ - มาม่า - ซีร็อกซ์" ที่ไม่ใช่คำไทย แต่ยึดครองทั้งหมวดสินค้าพร้อมเรื่องราวลับของคนเบื้องหลัง
ไขข้อข้องใจ... ทำไมกระดาษทิชชู่ตามร้านอาหารส่วนใหญ่ถึงเป็นสีชมพู?



