เทศกาลกุกุรติหาร (Kukur Tihar): เทศกาลที่น่ารักในประเทศเนปาล เป็นวันที่สุนัขได้รับเกียรติจากหัวใจของมนุษย์

ท่ามกลางเทือกเขาหิมาลัยอันยิ่งใหญ่ของประเทศเนปาล มีเทศกาลหนึ่งที่อบอวลไปด้วยความรัก ความศรัทธา และความผูกพันระหว่างมนุษย์กับสัตว์สี่ขาอย่างลึกซึ้ง นั่นคือ “เทศกาลกุกุรติหาร” (Kukur Tihar) หรือที่แปลตรงตัวว่า “วันแห่งสุนัข” เทศกาลนี้จัดขึ้นเป็นประจำทุกปี โดยเป็นส่วนหนึ่งของงานเฉลิมฉลอง “ทีฮาร์” (Tihar) หรือ “ดีปาวลีแห่งเนปาล” ซึ่งกินเวลาหลายวัน และในแต่ละวันจะอุทิศให้กับสิ่งมีชีวิตหรือเทพเจ้าที่แตกต่างกัน

ในวันที่สองของเทศกาลทีฮาร์ จะเป็นวันของเหล่าสุนัขทั้งหลาย ไม่ว่าจะเป็นสุนัขบ้านที่ได้รับการดูแล หรือสุนัขจรจัดที่อาศัยอยู่ข้างถนน ทุกตัวล้วนได้รับการเฉลิมฉลองอย่างเท่าเทียม ผู้คนจะนำพวงมาลัยดอกดาวเรืองมาคล้องคอให้สุนัข เพื่อเป็นสัญลักษณ์แห่งความเคารพและมิตรภาพ จากนั้นจะทาเครื่องหมายสีแดงที่เรียกว่า “ทิกา” (Tika) ลงบนหน้าผากของพวกมัน ซึ่งเป็นเครื่องหมายแห่งพรและการคุ้มครองตามความเชื่อในศาสนาฮินดู

ความหมายเบื้องหลังของเทศกาลนี้เต็มไปด้วยความอ่อนโยนและสำนึกในบุญคุณ ชาวเนปาลเชื่อว่าสุนัขเป็นผู้ส่งสารระหว่างโลกมนุษย์กับยมโลก และเป็นสัญลักษณ์ของความจงรักภักดี ความซื่อสัตย์ และการปกป้อง นอกจากนี้ยังมีการเลี้ยงอาหารดี ๆ ให้พวกมันเป็นพิเศษในวันนี้ ทั้งเนื้อสัตว์ ข้าว และขนมต่าง ๆ ที่เตรียมขึ้นเพื่อให้เกียรติและขอบคุณสุนัขที่ทำหน้าที่เฝ้าบ้านและคอยเป็นเพื่อนที่ซื่อสัตย์

ภาพของสุนัขที่มีพวงมาลัยสีส้มสดคล้องคอ และรอยทิกาแดงบนหน้าผาก กลายเป็นภาพที่ทั้งอบอุ่นและทรงพลังอย่างยิ่ง มันสะท้อนให้เห็นถึงสายสัมพันธ์อันแน่นแฟ้นระหว่างมนุษย์กับสัตว์ ที่ไม่ใช่แค่ความผูกพันทางอารมณ์ แต่ยังเป็นการให้คุณค่าและยกย่องในความมีชีวิตของสิ่งมีชีวิตอื่นอย่างแท้จริง

ทุกปีเมื่อเทศกาลกุกุรติหารเวียนกลับมา มันไม่เพียงแต่เป็นวันที่สุนัขได้รับเกียรติเท่านั้น แต่ยังเป็นวันที่มนุษย์ได้เรียนรู้ที่จะเห็นความงามในความซื่อสัตย์ ความกตัญญู และความรักที่ไม่ต้องการสิ่งตอบแทน เพราะสุดท้ายแล้ว...บางทีสิ่งที่บริสุทธิ์ที่สุดในความสัมพันธ์ระหว่างคนกับสัตว์ อาจเป็นเพียง “หัวใจ” ที่มอบให้กันอย่างจริงใจ โดยไม่ต้องการสิ่งใดตอบแทนเลยก็เป็นได้.