ธูปฤาษี กกหญ้าที่ขึ้นในน้ำทำอาหารอร่อย และมีประโยชน์ต่อสิ่งแวดล้อม

          หน้าฝนมีน้ำท่วมขังตามหนองน้ำขนาดใหญ่ ตามบึงหรือตามริมหนองน้ำทั่วไป จะเห็นต้นหญ้าชนิดหนึ่งคล้ายต้นกก นั่นคือ ต้นธูปฤาษี  หรืออีกชื่อหนึ่งคือ กกช้าง ธูปฤาษีเป็นพืชน้ำ ลักษณะคล้ายพืชจำพวกกก มีลักษณะลำต้นเป็นลำยาว คล้ายทางมะพร้าวมีเหง้าใต้ดิน แทงไหลแตกหน่อขึ้นเป็นหมู่ใหญ่ ในที่ลุ่มน้ำขังและชายขอบพรุ ใบเดี่ยวออกสลับซ้อนชิดกัน แผ่นใบเรียวแคบ ยาว 200 - 400 เซนติเมตร กว้าง 1 - 2 เซนติเมตร ผิวใบเกลี้ยง ปลายใบแหลม โคนใบแผ่กว้างเป็นกาบหุ้มลำต้น ช่อดอกออกที่ปลายลำ ยาว 200 -350 เซนติเมตร ดอกเล็กสีน้ำตาลแกมเหลือง ออกรวมชิดก้นแน่นบนช่อรูปทรงกระบอกเป็นทางยาวคล้ายธูปขนาดใหญ่ กลุ่มของดอกตัวผู้และดอกตัวเมีย อยู่บนก้านช่อเดียวกัน กลุ่มของดอกตัวผู้อยู่ปลายก้าน ยาว 20 - 40 เซนติเมตร เส้นผ่าศูนย์กลาง ประมาณ 1 เซนติเมตร กลุ่มดอกตัวเมียยาว 20 - 40 เซนติเมตร กว้าง 1.5 - 2 เซนติเมตร อยู่ต่ำกว่ากลุ่มดอกตัวผู้ 4 - 5 เซนติเมตร ช่อผลมีขนสีขาวเป็นปุย เส้นผ่าศูนย์กลาง 2.5 - 3 เซนติเมตร ขยายพันธุ์ ด้วยเมล็ดโดยจะปลิวไปตามลมเมื่อไปตกตามแหล่งน้ำก็จะแตกยอดฝังรากเติบโตขึ้นมา..

           ธูปฤาษีใช้ประกอบทำเป็นอาหารได้ ยอดอ่อนสามารถนำมาเป็นอาหารได้ทั้งสอ หรือต้มสุกใช้จิ้มกับน้ำพริกปลาร้า หรือแจ่ว ป่น  ส่วนใหลที่อยู่ใต้น้ำก็นำมารับประทาน ดิบ หรือทำให้สุกก็นได้เช่น นำเป็นผักลวก หรือนำไปแกงส้มก็อร่อย มีรสชาดคล้ายรากบัว 

          ส่วนประโยชน์อย่างอื่น เช่น ใช้ในการเกษตร ต้นใช้เป็นอาหารสำหรับสัตว์เลี้ยงหรือสัตว์ พวกเคี้ยวเอื้องได้ ใช้ทำปุ๋ยหมักบำรุงดินได้ ซากใช้นำมาคลุมดินสำหรับไม้ยืนต้นตามสวนผลไม้ ต่าง ๆ เพื่อช่วยลดความชื้นออกจากผิวดิน และช่วยการชะล้างหน้าดินออกจากน้ำฝนได้ ใช้ในงานอุตสาหกรรม ใบมีความยาวและเหนียว จึงนำมาใช้มุงหลังคา สานตะกร้า ทอทำเสี่อ และทำเชือกได้ ช่อดอกแห้งนำมาเป็นไม้ประดับได้

          เยื่อของต้น นำมาใช้ทำกระดาษ และทำใยเทียมได้ เส้นใยที่ได้จะมีสีขาว หรือสีน้ำตาลอ่อนนั้น สามารถนำมาใช้ทอเป็นผ้า เพื่อใช้สำหรับแทนผ้าฝ้าย หรือขนสัตว์ได้ ประโยชน์ด้านสิ่งแวดล้อม ช่วยบำบัดน้ำเสียตามแหล่ง ต่าง ๆ มีศักยภาพในการลดค่าความเป็น กรด ด่าง ของน้ำ ช่วยปรับเปลี่ยนสีของน้ำ ทีผิดปกติให้จางลง และช่วยลดความเป็นพิษของน้ำได้ ป้องกันการพังทลายของดินตามชายน้ำ ช่วยกำจัดในโตรเจน ในที่ลุ่มต่อไร่ได้สูงถึง 400 กิโลกรัมต่อปี ช่วยดูดธาตุ ต่อไร่ได้สูงถึง 690 กิโลกรัมต่อปี ทำให้วัฏจักร ของแร่ธาตุในดินสมบูรณ์ขึ้น ..ส่วนในด้านอื่น ๆ ดอก นำมาใช้กำจัดคราบน้ำมันได้ โดยน้ำหนักของดอก 100 กรัม ช่วยสามารถกำจัดคราบน้ำมันได้มากกว่า 1 ลิตร   จะเห็นได้ว่าเมื่อโลกเราเปลี่ยนแปลงขึ้นทุกวัน สิ่งแวดล้อมเริ่มเลวร้ายลง มลภาวะเริ่มเป็นพิษมากขึ้นทุกวัน เราควรเห็นคุณค่าของเจ้าพืชเล็ก ๆ เหล่านี้ให้มากขึ้นอย่างน้อยก็ยังช่วยพยุงสิ่งแวดล้อมให้เราได้ ไม่มากก็น้อย...