"โรครองช้ำ" หรือ "โรคเอ็นฝ่าเท้าอักเสบ"

"โรครองช้ำ" หรือ "โรคเอ็นฝ่าเท้าอักเสบ" หรือ "โรคเอ็นส้นเท้าอักเสบ" มักมีอาการปวดเวลาเดินลงน้ำหนัก ซึ่งเกิดจากการที่เอ็นพังผืดของฝ่าเท้าอักเสบ โดยอาการปวดสัมพันธ์กับการลงน้ำหนักเท้า

ภาวะเอ็นฝ่าเท้าอักเสบ นั้น เป็นโรคที่พบบ่อย ในผู้ที่ปวดฝ่าเท้าบ่อยๆ ผู้ที่มีฝ่าเท้าผิดปกติ หรือ ผิดรูป ผู้ที่มีน้ำหนักตัวมากหรือใส่รองเท้าผิดจากรูปเท้าตัวเอง พบในผู้หญิงมากกว่าผู้ชาย ตั้งแต่อายุน้อยๆ ไปจนถึงอายุมาก โดยช่วงอายุที่พบบ่อย คือ 40-60 ปี

โรคปวดรองช้ำเกิดขึ้นได้อย่างไร?

โรคปวดรองช้ำ เกิดจากการที่เอ็นฝ่าเท้าอักเสบ โดยเอ็นฝ่าเท้า (Plantar fascia) นั้นเป็นเอ็นแผ่นบางๆ ที่ห่อหุ้มเท้ายึดจากส้นเท้าไปที่ปลายนิ้วเท้า และเป็นตัวรับแรงกระแทกขณะยืน เดิน และวิ่ง

เมื่อเราใช้เอ็นฝ่าเท้าทำงานมากเกินไป หรือ ใช้งานผิดปกติ เช่น การลงน้ำหนักตัวในท่าที่บิดจากปกติ หรือ การถูกกระแทก ถูกกดบีบจากการเคลื่อนไหว และในกรณีที่ผู้ป่วยเท้าผิดปกติอยู่เดิมก็อาจะส่งผลให้เกิดการอักเสบเกิดขึ้นได้ง่ายมากขึ้น เมื่อเกิดการอักเสบก็จะมีอาการดังนี้

- ปวดหรือ เจ็บส้นเท้า บางรายเป็นหลังตื่นนอนตั้งแต่เริ่มลงจากเตียงนอน แล้วมีอาการปวดตั้งแต่การก้าวเดินก้าวแรกของวัน
- มีอาการปวดฝ่าเท้า หรือ ส้นเท้าเมื่อเดินลงน้ำหนัก
- มีอาการปวดฝ่าเท้า เมื่อเดินหรือเคลื่อนไหวร่างกาย เมื่อพักแล้วอาการปวดดีขึ้น แต่มีอาการเรื้อรังเป็นเดือน

>> สาเหตุของโรคปวดรองช้ำ<<
1. ภาวะอ้วน หรือ น้ำหนักตัวมากกว่าปกติ โดยเฉพาะคนที่ดัชนีมวลกายมากกว่า 30 จะทำให้เวลาเดินมีน้ำหนักกดเอ็นฝ่าเท้ามากกว่าปกติ
2. ลักษณะการเดินที่ผิดปกติ หรือ ท่าทางในการยืนผิดปกติ ทำให้เอ็นฝ่าเท้ารองรับน้ำหนักกดมากกว่าปกติจนเกิดการอักเสบ
3. ภาวะเท้าผิดรูป เช่น อุ้งเท้าแบน หรือ อุ้งเท้าสูงหรือโก่งมากเกินไปรองเท้าไม่ถูกสุขลักษณะ เช่น ผู้ที่สวมรองเท้าส้นสูงตลอดเวลา รองเท้าคับแน่นหรือหลวมเกินไป
4. ผู้ที่ต้องยืนหรือเดินมากๆ หรืออาชีพที่ต้องออกแรงกดฝ่าเท้าอยู่เป็นประจำ รวมไปถึงนักกีฬาที่อาจเกิดอุบัติเหตุจากการเล่นกีฬา การกระโดดผิดท่า เป็นต้น

...สำหรับการรักษา ถ้าเป็นแผนปัจจุับน จะมีการให้ยากลุ่ม NSAIDs เพื่อช่วยลดอาการปวดอักเสบ หรืออุปกรณ์เสริมสำหรับกระดูก ไปทำกายภาพบำบัด และการฉีดยาเสตียรอยด์ หรือเป็นมากๆก็อาจต้องทำการผ่าตัด
...ในทางแผนไทยเอง ก็มีวิธีการดูแลเช่นกันค่ะ เป็นวิธีง่ายๆ ใช้ของใกล้ตัว หาได้ในครัวเรือน ได้แก่

1. หัวไชโป๊ : หัวไชโป๊(เค็ม) ด้วยรสเค็มสามารถซึมซาบเข้าผิวหนังได้ดีและยังรักษาความร้อนได้นานอีกด้วย และยังเป็นความพอดีของหัวไชโป๊ที่มีลักษณะกรอบอ่อนนุ่ม ไม่แข็งจนเกินไป นำมาไปปิ้งไฟ จนอุ่น จากนั้นนำเท้าเหยียบไปบนหัวไชโป๊ค่อยๆลงน้ำหนักไปเรื่อยๆ จะช่วยบรรเทาอาการปวด อักเสบใต้ฝ่าเท้าได้ดี ทำประจำทุกวันต่อเนื่อง อาการจะค่อยๆทุเลา

2. ใบพลับพลึง : บรรเทาอาการปวด อักเสบ แก้เคล็ด วิธีใช้ อังใบสดเหนือเตาไฟเป็นเวลา 2-3 นาที แล้วนำใบอุ่นๆ มาพันรอบบริเวณข้อต่อที่มีอาการปวดหรือบริเวณที่มีอาการเคล็ด

3. นวดไทย-ประคบ รักษาอาการรองช้ำ หรือ โรคลมปลายปัตคาตส้นเท้า (แนะนำไปนวดรักษากับสถานพยาบาลที่เปิดนวดรักษา)

4. รับประทานยาสมุนไพร แก้ปวด ต้านอักเสบ เช่น แคปซูลเถาวัลย์เปรียง

5. ควรทำกายบริหาร ยืดเหยียดเอ็นร้อยหวาย และพังผืดฝ่าเท้า เช่น ท่าเขย่งฝ่าเท้า ดึงเชือก หรือค่อยใช้มืดยืดเหยียดฝ่าเท้าขึ้นลง

ใครที่เป็นอยู่ก็ลองนำไปทำกันได้เลยนะคะ ^________^