ความรู้เรื่องกรดไหลย้อน และยา

โรคกรดไหลย้อน

โรคกรดไหลย้อน พบได้ในทุกช่วงอายุ เป็นอาการ ภาวะที่น้ำย้อยจากกระเพาะอาหารไหลย้อนกลับขึ้นไปในหลอดอาหารทำให้
เกิดอาการ แสบ ร้อน ที่หน้าอกหรือจุกที่ลำคอ

สาเหตุ

ก.ความผิดปกติของหูรูดส่วนปลายหลอดอาหาร(หูรูดที่เป็นรอยต่อระหว่างหลอดอาหารและกระเพาะอาหาร) ปกติแล้วจะทำหน้าที่ป้องกันไม่ให้น้ำย่อยไหลย้อนจากกระเพาะอาหาร แต่เมื่อเกิดความผิดปกติคือหูรูดบีบตัวได้น้อย หรือภาษาทางการแพทย์เรียกว่าความดันของหูรูดต่ำ หรือเปิดบ่อยกว่าในคนทั่วๆไปที่ไม่ได้เป็นโรค ซึ่งความผิดปกติเหล่านี้อาจเกิดจากการดื่มแอลกอฮอล์ การสูบบุหรี่และยาบางชนิด เช่นยารักษาโรคหอบหืดบางตัว

ข.ความผิดปกติในการบีบตัวของหลอดอาหาร ทำให้อาหารที่เพิ่งรับประทานเข้าไป ไหลลงไปสู่กระเพาะอาหารช้า หรืออาจจะเกิดจากอาหารที่ไหลย้อนขึ้นมาค้างอยู่ทำให้อาหารที่เพิ่งทานไหลช้าตามไปด้วย

ค.ความผิดปกติของการบีบตัวของกระเพาะอาหาร ทำให้อาหารค้างอยู่ในกระเพาะอาหารนานกว่าปกติทำให้เพิ่มโอกาสการไหลย้อนของกรดจากกระเพาะอาหารสู่หลอดอาหารมากขึ้น อาหารประเภทไขมันสูง

อาการ

 1.แสบร้อนบริเวณหน้าอก ซึ่งจะเป็นมากหลังรับประทานอาหารมื้อหนัก การโน้มตัวไปข้างหน้า การยกของหนัก การนอนหงาย
 2.มีน้ำรสเปรี้ยว(กรด) หรือขม(น้ำดี) ย้อนขึ้นมาในปาก ผู้ป่วยมักมีอาการเรอและมีน้ำรสเปรี่ยวหรือรสขมไหลย้อนขึ้นมาในปาก จนทำให้เกิดพยาธิสภาพในหลอดอาหารขึ้นได้แก่ หลอดอาหารอักเสบมีเลือดออกจากหลอดอาหาร กลืนติด กลืนลำบาก
 3.เจ็บหน้าอก จุกคล้ายมีอะไรติดหรือขวางอยู่บริเวณคอ ต้องพยายามกระแอมออกบ่อยๆ
 4.หืดหอบ ไอแห้งๆ เสียงแหบ เจ็บคอ อาการเหล่านี้เกิดจากกรดที่ไหลย้อนขึ้นมาบริเวณกล่องเสียง ทำให้เกิดกล่องเสียงอักเสบ
 5.ในเด็กเล็ก อาการที่ควรนึกถึงโรคนี้ ได้แก่ อาเจียนบ่อยหลังดูดนม โลหิตจาง น้ำหนักและการเจริญเติบโตไม่สมวัย ไอเรื้อรัง หืดหอบในเวลากลางคืน ปอดอักเสบเรื้อรัง ในเด็กบางรายอาจมีปัญหาการหยุดหายใจขณะหลับ

การวินิจฉัยโรค

แพทย์จะทำาการวินิจฉัยโรคจากอาการที่กล่าวมา หากปฏิบัติตามคำแนะนำหรือรับการรักษาเบื้องต้นแล้วอาการไม่ดีขึ้นอาจจำเป็นต้องได้รับการวินิจฉัยพิเศษเพิ่มเติม เช่น
ก.การส่องกล้องทางเดินอาหาร
ข.การเอกซเรย์กลืนสารทึบแสง
ค.การตรวจทางเวชศาสตร์นิวเคียร์
ง.การตรวจการบีบตัวของหลอดอาหาร
จ.การตรวจวัดความเป็นกรด เป็นด่างในหลอดอาหาร ซึ่งให้ผลที่ไวในการวินิจฉัยโรคที่สุด

การปฏิบัติตัว

ก.ระวังน้ำหนักตัวไม่ให้มากหรืออ้วน
ข.หลีกเลี่ยงการดื่มชา กาแฟ น้ำอัดลม น้ำผลไม้ หรืออาหารที่มีรสเปรี้ยวจัด เผ็ดจัด อาหารไขมันสูง ช็อกโกแลต
ค.หลีกเลี่ยงการดื่มแอลกอฮอล์
ง.หลีกเลี่ยงการทานอาหารมื้อเย็นปริมาณมาก และไม่ควรนอนทันทีหลังรับประทานอาหารอย่างน้อย 4 ชั่วโมง
จ.ไม่ใส่เสื้อผ้ารัดรูป
ฉ.รับประทานอาหารในปริมาณน้อยๆแต่บ่อยครั้ง
ช.ปรับหรือหนุนหัวให้สูงอย่างน้อย 6 นิ้ว
ซ.ออกกำลังกายสม่ำเสมอ
ฌ.พยายามหลีกเลี่ยงความเครียด

แนวทางการรักษา

ก.การรับประทานยาเช่น ยาอัลไกคอน(algycon),แอนตาซิน,มิราซิดเพื่อรักษาแผล และเคลือบไว้ไม่ให้เกิดอาการปวดแสบ
ข.การผ่าตัด อาจเแนะนำในกรณีต่อไปนี้
  -ผู้ป่วยที่รักษาด้วยยาเป็นเวลานานแล้วไม่สามารถควบคุมอาการหรือยุดยาได้
  -ผู้ป่วยที่ไม่สามารถรับปรัทานยาเป็นเวลานานและมีผลข้างเคียงจากยา