รถจอดอยู่บ้านเฉย ๆ เสียเงินไหม ต้นทุนที่หลายคนมองข้ามของการมีรถหลายคัน

หลายครอบครัวในปัจจุบันมีรถยนต์มากกว่าหนึ่งคัน แต่เมื่อรูปแบบการใช้ชีวิตเปลี่ยนไป ไม่ว่าจะเป็นการทำงานจากบ้าน การใช้ระบบขนส่งสาธารณะมากขึ้น หรือการเดินทางที่ลดลง รถบางคันอาจถูกใช้งานเพียงไม่กี่ครั้งต่อเดือน

คำถามที่น่าสนใจคือ รถที่ไม่ค่อยได้ขับ ยังมีต้นทุนหรือค่าใช้จ่ายอะไรเกิดขึ้นบ้าง

หลายคนอาจมองว่าค่าใช้จ่ายของรถยนต์เกิดขึ้นเฉพาะตอนเติมน้ำมันหรือขับออกไปใช้งาน แต่ในความเป็นจริง การเป็นเจ้าของรถยนต์หนึ่งคันยังมีต้นทุนอีกหลายด้านที่ยังคงเกิดขึ้น แม้รถจะจอดนิ่งอยู่ที่บ้านก็ตาม เคทีซี หรือ บริษัท บัตรกรุงไทย จำกัด (มหาชน) ในฐานะองค์กรที่ให้ความสำคัญกับการสร้างความรู้ด้านการเงินแก่ผู้บริโภค มองว่าการตัดสินใจซื้อหรือถือครองทรัพย์สินต่าง ๆ รวมถึงรถยนต์ ควรพิจารณาจากต้นทุนที่เกิดขึ้นจริงตลอดอายุการใช้งาน ไม่ใช่เพียงค่าใช้จ่ายในวันที่ใช้งานเท่านั้น

1. รถจอดอยู่เฉย ๆ ก็ยังมีค่าเสื่อมราคา

โดยทั่วไป รถยนต์เป็นทรัพย์สินที่มูลค่าปรับลดลงตามอายุการใช้งาน สภาพรถ เทคโนโลยีใหม่ที่เข้าสู่ตลาด และความต้องการของผู้ซื้อในแต่ละช่วงเวลา

แม้ว่ารถจะมีระยะทางวิ่งไม่มาก แต่มูลค่าขายต่อไม่ได้คงที่ตลอดไป การเก็บรถไว้โดยไม่ได้ใช้งานจึงไม่ได้หมายความว่ามูลค่าของรถจะหยุดลดลง

ตัวอย่างเช่น รถยนต์ที่ซื้อมาในราคา 600,000 บาท แต่สามารถขายต่อได้ในราคา 350,000 บาท ส่วนต่าง 250,000 บาทถือเป็นต้นทุนส่วนหนึ่งของการครอบครองรถยนต์คันนั้น แม้จะเป็นรถที่ใช้งานน้อยก็ตาม

ทั้งนี้ ตัวเลขดังกล่าวเป็นเพียงตัวอย่างเพื่อประกอบความเข้าใจ เนื่องจากมูลค่าขายต่อของรถแต่ละรุ่นแตกต่างกันไปตามสภาพและสภาวะตลาด

2. รถไม่ได้วิ่ง แต่ชิ้นส่วนยังคงเสื่อมสภาพ

หลายคนเข้าใจว่าการจอดรถไว้เฉย ๆ เป็นวิธีถนอมรถ แต่ในความเป็นจริง ชิ้นส่วนหลายประเภทสามารถเสื่อมสภาพได้แม้ไม่ได้ใช้งาน

แบตเตอรี่รถยนต์อาจค่อย ๆ สูญเสียประจุเมื่อไม่ได้ใช้งานเป็นเวลานาน ขณะที่ยางรถยนต์สามารถเสื่อมสภาพจากอายุ การสัมผัสแสงแดด ความร้อน หรือแรงกดทับที่เกิดขึ้นอย่างต่อเนื่อง

นอกจากนี้ ระบบเบรก ของเหลวต่าง ๆ และชิ้นส่วนยางบางประเภทอาจได้รับผลกระทบจากการจอดรถเป็นเวลานานเช่นกัน

ด้วยเหตุนี้ รถที่ไม่ได้ใช้งานเป็นประจำจึงยังควรได้รับการตรวจสอบและดูแลตามคำแนะนำของผู้ผลิต เพื่อรักษาสภาพการใช้งานและความปลอดภัย

3. ค่าใช้จ่ายประจำบางรายการยังคงเกิดขึ้นทุกปี

แม้รถจะถูกใช้น้อยลง แต่ค่าใช้จ่ายบางประเภทไม่ได้ลดลงตามจำนวนครั้งที่ขับ

ตัวอย่างเช่น ค่าเบี้ยประกันภัย ภาษีรถยนต์ ค่าตรวจสภาพรถ และค่าใช้จ่ายด้านการบำรุงรักษาตามระยะเวลาที่กำหนด ซึ่งยังคงเกิดขึ้นตามรอบเวลา

ลองสมมติว่ารถยนต์หนึ่งคันมีค่าใช้จ่ายคงที่รวมประมาณ 30,000 บาทต่อปี

หากขับรถปีละ 10,000 กิโลเมตร ค่าใช้จ่ายส่วนนี้จะเฉลี่ยอยู่ที่ประมาณ 3 บาทต่อกิโลเมตร

แต่หากใช้งานเพียง 2,500 กิโลเมตรต่อปี ต้นทุนคงที่เฉลี่ยจะเพิ่มขึ้นเป็นประมาณ 12 บาทต่อกิโลเมตร

ตัวอย่างนี้แสดงให้เห็นว่า การใช้งานรถน้อยลงไม่ได้หมายความว่าต้นทุนต่อการใช้งานจะลดลงเสมอไป

4. รถที่ใช้ไม่บ่อยควรมีแผนการดูแลที่เหมาะสม

รถที่ใช้งานเป็นประจำและรถที่จอดเป็นเวลานานอาจเผชิญความเสี่ยงคนละรูปแบบ

รถที่ไม่ค่อยได้ใช้งานควรได้รับการตรวจสอบสภาพแบตเตอรี่ ยาง ระบบเบรก และระดับของเหลวต่าง ๆ เป็นระยะ เพื่อป้องกันปัญหาที่อาจสะสมโดยไม่ทันสังเกต

การบำรุงรักษาเชิงป้องกันตามระยะเวลาที่เหมาะสม มักช่วยลดโอกาสเกิดความเสียหายที่รุนแรงหรือมีค่าใช้จ่ายสูงในอนาคตได้มากกว่าการรอให้เกิดปัญหาก่อนจึงนำรถเข้าซ่อม

อย่างไรก็ตาม การดูแลรถควรพิจารณาตามสภาพการใช้งานจริงและคำแนะนำจากผู้เชี่ยวชาญ ไม่จำเป็นต้องเปลี่ยนอะไหล่หรือดำเนินการเกินความจำเป็น

5. หากใช้รถน้อยมาก การเป็นเจ้าของรถยังคุ้มอยู่หรือไม่

สำหรับครอบครัวที่กำลังพิจารณาซื้อรถเพิ่ม หรือมีรถบางคันที่ใช้งานไม่บ่อย การประเมินต้นทุนรวมของการครอบครองรถอาจเป็นเรื่องที่ควรพิจารณา

นอกเหนือจากราคาซื้อรถ ยังมีค่าใช้จ่ายต่อเนื่อง เช่น ค่าเสื่อมราคา ค่าประกันภัย ภาษี ค่าบำรุงรักษา และค่าใช้จ่ายอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้องกับการเป็นเจ้าของรถยนต์

ขณะเดียวกัน ปัจจุบันผู้บริโภคมีทางเลือกในการเดินทางหลากหลายมากขึ้น ทั้งระบบขนส่งสาธารณะ บริการเรียกรถโดยสาร รถร่วมเดินทาง หรือการเช่ารถเฉพาะในช่วงที่มีความจำเป็น

อย่างไรก็ตาม ความคุ้มค่าแตกต่างกันไปในแต่ละครัวเรือน ขึ้นอยู่กับความถี่ในการเดินทาง รูปแบบการใช้ชีวิต ความสะดวก และความต้องการของสมาชิกในบ้าน