รถเบรกจนหยุด แต่ตัวคนยังพุ่งไปข้างหน้า เกิดจากอะไร?

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ

รถเบรกกะทันหันจนตัวรถหยุด แต่คนข้างในกลับเอนไปข้างหน้า ภาพนี้เกิดจาก แรงเฉื่อย ร่างกายที่กำลังเคลื่อนที่ยังรักษาความเร็วเดิมไว้ จนกว่าจะมีแรงจากเบาะ เข็มขัด หรือสิ่งอื่นมาทำให้ช้าลง

ตอนรถวิ่ง คนกับรถกำลังเคลื่อนไปข้างหน้าด้วยกัน พอคนขับเหยียบเบรก ยางรถเสียดสีกับถนนและทำให้ตัวรถลดความเร็วลง แต่ร่างกายผู้โดยสารไม่ได้หยุดพร้อมตัวรถในเสี้ยวเดียวกัน จึงเคลื่อนต่อเมื่อเทียบกับห้องโดยสาร

คำว่าแรงเฉื่อยอาจทำให้เข้าใจว่ามีแรงลึกลับคอยผลักคนไปด้านหน้า แต่จริง ๆ แล้วแรงเฉื่อยไม่ใช่แรงที่ออกแรงดัน มันเป็นชื่อเรียกแนวโน้มของวัตถุที่จะคงสภาพการเคลื่อนที่เดิม หากยังไม่มีแรงภายนอกมาทำให้ความเร็วหรือทิศทางเปลี่ยน

อาการเอนไปหน้าเห็นชัดตอนเบรกแรง เพราะรถชะลอลงรวดเร็ว ขณะที่ตัวคนยังเคลื่อนต่อไปข้างหน้า เข็มขัดจึงตึงและดึงลำตัวให้ชะลอตามรถ หากแตะเบรกนุ่มนวล ความเร็วรถจะลดลงทีละน้อย คนจึงเอนไม่มาก

ตอนรถออกตัวหรือเร่งความเร็ว รถจะเคลื่อนไปข้างหน้าเร็วกว่าร่างกายในช่วงแรก จึงรู้สึกเหมือนเอนไปด้านหลัง หลักเดียวกันนี้เกิดตอนเบรกแต่ทิศทางกลับกัน รถช้าลงก่อน ส่วนร่างกายยังรักษาความเร็วเดิมไว้

NASA อธิบายกฎการเคลื่อนที่ข้อแรกด้วยตัวอย่างนักบินทดสอบที่ถูกเข็มขัดยึดไว้ เมื่อยานหยุด เข็มขัดทำหน้าที่เป็นแรงภายนอกที่หยุดร่างกาย เช่นเดียวกับเข็มขัดในรถยนต์ที่ช่วยให้ตัวผู้โดยสารชะลอตามรถ แทนที่จะพุ่งไปชนพวงมาลัย แผงคอนโซล หรือกระจกหน้า

เข็มขัดไม่ได้ลบแรงเฉื่อย แต่ช่วยหยุดการเคลื่อนที่ของร่างกาย มันรับแรงไว้ตรงลำตัวและสะโพก ทำให้คนอยู่กับที่นั่งเมื่อรถหยุดกะทันหัน ส่วนคนที่ไม่คาดเข็มขัดอาจเคลื่อนต่อไปชนของแข็งในห้องโดยสารได้

ถุงลมนิรภัยก็ไม่ได้มาแทนเข็มขัด หน่วยงานความปลอดภัยบนทางหลวงของสหรัฐฯ (NHTSA) ระบุว่าอุปกรณ์ทั้งสองทำงานเสริมกัน และถุงลมอาจทำให้บาดเจ็บรุนแรงได้หากผู้โดยสารไม่คาดเข็มขัด

หากนั่งรถที่มีเข็มขัด ให้คาดทุกครั้งก่อนรถออก ส่วนรถโดยสารที่ไม่มีเข็มขัดและต้องยืน ควรจับราวให้มั่นระหว่างรถเคลื่อนและตอนหยุด

ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th