นิ้วย่นหลังแช่น้ำ ไม่ได้เป็นแค่ผิวดูดน้ำเข้าไป

* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ

ปลายนิ้วที่ย่นหลังแช่น้ำไม่ได้เกิดจากผิวดูดน้ำจนพองอย่างเดียว งานทดลองติดตามการไหลเวียนเลือดพบว่าเมื่อรอยย่นปรากฏ หลอดเลือดเล็กบริเวณนิ้วหดตัวและเลือดไหลผ่านลดลง ผิวด้านบนจึงเป็นร่องให้เห็น

นักวิจัย Wilder-Smith และ Chow วัดการไหลเวียนเลือดบริเวณมือและผิวหนังก่อนกับระหว่างเกิดรอยย่น ผลพบว่าเลือดไหลช้าลงในหลอดเลือดทุกตำแหน่งที่วัด และลดลงมากที่สุดในหลอดเลือดนิ้ว งานนี้จึงเชื่อมการย่นกับการหดตัวของหลอดเลือดใต้ปลายนิ้ว

ปฏิกิริยานี้เกี่ยวข้องกับระบบประสาทซิมพาเทติก ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของระบบประสาทอัตโนมัติที่ควบคุมการตอบสนองของหลอดเลือด จึงไม่ใช่แค่ผิวชั้นนอกเปียกแล้วพองตัวเฉย ๆ อย่างไรก็ตาม นักวิจัยยังอธิบายไม่ได้ครบว่าน้ำส่งสัญญาณให้ระบบประสาทเริ่มการตอบสนองผ่านขั้นตอนใด

อุณหภูมิของน้ำ ค่าความเป็นกรดด่าง และความเข้มข้นของสารละลายมีผลต่อการเกิดรอยย่นด้วย เพราะฉะนั้นเวลาที่แช่แล้วเห็นร่องจึงไม่ใช่ค่าตายตัวสำหรับทุกคนหรือทุกสภาพน้ำ สิ่งที่งานทดลองยืนยันได้ชัดกว่าคือการย่นเกิดร่วมกับการเปลี่ยนแปลงของระบบประสาทและการไหลเวียนเลือด

เมื่อรู้สาเหตุแล้ว ก็มีอีกคำถามว่าร่องเหล่านี้ช่วยจับของเปียกได้หรือไม่ ข้อเสนอหนึ่งมองว่าร่องอาจช่วยระบายน้ำออกจากผิวสัมผัส คล้ายร่องยางรถที่ช่วยพาน้ำออกจากหน้ายาง แนวคิดนี้เป็นสมมติฐานเรื่องหน้าที่ของรอยย่น ไม่ใช่คำอธิบายกลไกที่ทำให้เกิดมัน

ปี 2014 ทีมวิจัยทดลองกับอาสาสมัคร 40 คน แบ่งเป็นสองกลุ่ม กลุ่มละ 20 คน ให้ย้ายวัตถุแห้งและวัตถุที่จมน้ำ โดยใช้นิ้วที่ย่นกับไม่ย่น ผลไม่พบว่านิ้วย่นช่วยย้ายวัตถุเปียกได้เร็วขึ้น ผู้วิจัยยังชี้ว่าวิธีจับเวลาอาจแยกผลของแรงจับออกจากทักษะและการเคลื่อนไหวอื่นได้ไม่ละเอียดพอ

งานปี 2021 ใช้วิธีต่างออกไป โดยวิเคราะห์ข้อมูลผู้เข้าร่วม 516 คนจากทั้งหมด 546 คน แล้ววัดแรงที่ใช้นิ้วจับอุปกรณ์ระหว่างทำตามน้ำหนักที่เปลี่ยนบนจอ ช่วงที่ประคองอุปกรณ์ กลุ่มนิ้วย่นใช้แรงไม่ต่างจากกลุ่มนิ้วแห้ง ส่วนกลุ่มนิ้วเปียกแต่ไม่ย่นใช้แรงมากกว่า ผลนี้ชี้ว่ารอยย่นอาจช่วยให้ควบคุมแรงจับได้มีประสิทธิภาพในงานลักษณะดังกล่าว

สองผลทดลองไม่จำเป็นต้องหักล้างกันตรง ๆ เพราะงานหนึ่งวัดเวลาย้ายวัตถุ ส่วนอีกงานวัดแรงที่ใช้จับอุปกรณ์ หลักฐานจึงเชื่อมรอยย่นกับหลอดเลือดที่หดตัวได้ชัด แต่เรื่องว่าจะช่วยให้หยิบของเปียกในชีวิตประจำวันได้ดีขึ้นแค่ไหน ยังขึ้นอยู่กับงานและวิธีวัดที่ใช้

ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th