ตามหาความจริงใจหรือแค่ในนิยาย? ส่องมุมมอง ‘โซลเมท’ คู่แท้ที่มีอยู่จริง หรือเป็นแค่สารเคมีในสมอง

เคยแอบคิดเล่นๆ ไหมว่า ทำไมเวลาเราเจอใครบางคนครั้งแรก กลับรู้สึกคุ้นเคยอย่างบอกไม่ถูก เหมือนเคยเจอกันมาแล้วเมื่อชาติก่อน หรือบางทีแค่มองตาก็รู้ใจไปซะทุกเรื่อง จนคำว่า "โซลเมท" (Soulmate) หรือคู่แท้ผุดขึ้นมาในหัวทันที เรื่องนี้ไม่ใช่แค่ความเพ้อฝันของคนอินเลิฟนะ เพราะเอาเข้าจริงแล้ว มันเป็นคำถามคลาสสิกที่มนุษย์เราสงสัยและตามหาคำตอบกันมานานหลายศตวรรษ ตั้งแต่นักปรัชญายุคโบราณไปจนถึงนักวิทยาศาสตร์ในห้องแล็บยุคนี้เลยทีเดียว

ถ้าเราลองย้อนเวลากลับไปในยุคกรีกโบราณ นักปรัชญาตัวพ่ออย่าง เพลโต (Plato) เคยเขียนบันทึกเรื่องเล่าสุดแปลกเอาไว้ว่า เดิมทีมนุษย์เราเคยมีสี่แขน สี่ขา และมีสองหน้าในหัวเดียว ซึ่งทรงพลังมากจนเทพเจ้าเริ่มกลัว ความซนและระแวงนี้ทำให้เทพซุสผ่าครึ่งมนุษย์ออกเป็นสองซีก ตั้งแต่วันนั้นเป็นต้นมา พวกเราเลยต้องออกเดินทางตามหา "อีกครึ่งหนึ่งที่หายไป" เพื่อเติมเต็มจิตวิญญาณให้สมบูรณ์ ฟังดูโรแมนติกปนสยองขวัญนิดๆ แต่นี่แหละคือรากเหง้าของความเชื่อเรื่องเนื้อคู่ที่ฝังลึกอยู่ในดีเอ็นเอของพวกเรามาอย่างยาวนาน

แต่พอตัดภาพมาในโลกความเป็นจริง ยุคที่วิทยาศาสตร์เฟื่องฟูแบบนี้ นักจิตวิทยาและนักประสาทวิทยาเขากลับมองอีกมุมหนึ่งเลย เชื่อไหมว่าสิ่งที่พวกเราเรียกว่าความรู้สึกแบบโซลเมทนั้น จริงๆ แล้วมันคือปฏิกิริยาเคมีล้วนๆ เวลาเราเจอคนที่เคมีตรงกัน สมองจะหลั่งสารความสุขอย่าง โดปามีน (Dopamine) และ ออกซิโทซิน (Oxytocin) ออกมาแบบจัดเต็ม สารพวกนี้ทำให้เรารู้สึกผูกพัน ปลอดภัย และรู้สึกว่าคนนี้แหละคือคนที่ใช่ ซึ่งในทางจิตวิทยาเรียกว่าการสร้าง "ความผูกพันที่มั่นคง" (Secure Attachment) ที่เกิดจากการเลี้ยงดู ทัศนคติ และไลฟ์สไตล์ที่สอดคล้องกัน ไม่ใช่เรื่องปาฏิหาริย์จากฟากฟ้าแต่อย่างใด

แล้วตกลงโซลเมทมีจริงไหม? คำตอบน่าจะขึ้นอยู่กับว่าเรานิยามมันยังไง ถ้าเราคาดหวังว่าโซลเมทคือคนเพอร์เฟกต์ที่ตื่นมาก็เข้าใจเราทุกเรื่องโดยไม่ต้องอธิบาย ไม่เคยทะเลาะกันเลย แบบนั้นอาจจะมีอยู่แค่ในซีรีส์เกาหลีหรือนิยายโรแมนติกเท่านั้นแหละ เพราะในชีวิตจริง ความสัมพันธ์ที่ลึกซึ้งระดับจิตวิญญาณไม่ได้เกิดขึ้นตั้งแต่แรกพบ แต่มันคือการผ่านบททดสอบ การปรับตัว และการยอมรับในข้อเสียของกันและกันต่างหาก

เอาเข้าจริง ความน่าสนใจของประเด็นนี้อยู่ตรงที่ว่า คนเรามักจะเอาคำว่าโซลเมทมาเป็นกรอบขังตัวเอง หลายคนยอมเลิกรากับคนที่ดีมากๆ เพียงเพราะรู้สึกว่า "ยังไม่ใช่โซลเมท" หรือบางคนยอมทนอยู่ในความสัมพันธ์ที่เป็นพิษ (Toxic Relationship) เพราะเชื่อฝังใจว่าคนนี้คือคู่แท้ที่โชคชะตากำหนดมาให้ ซึ่งนั่นเป็นมุมมองที่อันตรายมาก การรอคอยใครสักคนที่ถูกสร้างมาเพื่อเราโดยเฉพาะ อาจทำให้เราพลาดโอกาสที่จะเรียนรู้และเติบโตไปพร้อมกับใครสักคนในโลกแห่งความเป็นจริง

สุดท้ายแล้ว โซลเมทอาจจะไม่ได้หมายถึงคนที่เราพบเจอแล้วสปาร์กทันที แต่อาจจะเป็นใครสักคนที่เข้ามาในชีวิต แล้วทำให้เราอยากเป็นคนที่ดีขึ้นในทุกๆ วัน เป็นคนที่พร้อมจะนั่งฟังเราบ่นเรื่องไร้สาระ และพร้อมจะจับมือลุยผ่านวันแย่ๆ ไปด้วยกัน สรุปง่ายๆ ก็คือ โซลเมทไม่ได้มีอยู่จริงมาตั้งแต่แรกหรอก แต่เป็นสิ่งที่เราเลือกและช่วยกัน "สร้างมันขึ้นมา" ร่วมกับใครคนนั้นต่างหาก