มดเข้าหู มันจะไปถึงสมองได้ไหม

หลายคนคงเคยสะดุ้งตื่นเพราะรู้สึกเหมือนมีอะไรเดินอยู่ในหู หรือเคยได้ยินเรื่องเล่าว่ามดเข้าไปในหูแล้วอาจไชทะลุไปถึงสมอง จนทำให้หลายคนกังวลว่าถ้าเกิดเหตุการณ์นี้ขึ้นจริงจะอันตรายแค่ไหน

คำตอบสั้น ๆ คือ มดไม่สามารถเดินจากรูหูเข้าไปถึงสมองได้

สาเหตุเป็นเพราะโครงสร้างของหูมนุษย์ไม่ได้เป็นท่อตรงที่เชื่อมไปถึงสมองอย่างที่หลายคนเข้าใจ

เมื่อมองจากด้านนอก เราจะเห็นเพียงรูหู แต่ด้านในประกอบด้วยหลายส่วน ได้แก่ ช่องหูชั้นนอก เยื่อแก้วหู หูชั้นกลาง และหูชั้นใน โดยเยื่อแก้วหูทำหน้าที่เป็นแผ่นบาง ๆ กั้นระหว่างช่องหูชั้นนอกกับหูชั้นกลาง

หากมดเดินเข้าไปในหู มันจะอยู่ได้เพียงในช่องหูชั้นนอกเท่านั้น เพราะเยื่อแก้วหูเป็นกำแพงปิดอยู่ มดไม่สามารถเดินผ่านเข้าไปได้

บางคนสงสัยว่าถ้ามดกัดหรือเจาะเยื่อแก้วหูล่ะ จะเข้าไปต่อได้ไหม

ในความเป็นจริง เยื่อแก้วหูแม้จะบาง แต่ก็แข็งแรงพอสมควร มดทั่วไปไม่มีแรงหรืออวัยวะที่สามารถกัดทะลุเยื่อแก้วหูของคนได้

สิ่งที่ทำให้รู้สึกเจ็บหรือปวดมาก มักเกิดจากมดเดินไปสัมผัสผิวหนังภายในช่องหู ซึ่งมีเส้นประสาทจำนวนมาก หรือบางครั้งมดอาจกัดผิวหนังบริเวณช่องหู ทำให้รู้สึกแสบ คัน หรือปวดได้

กรณีที่มดตายอยู่ในหู ก็ไม่ได้หมายความว่ามันจะค่อย ๆ เดินทางเข้าไปในร่างกาย เพราะซากจะยังคงอยู่ในช่องหูจนกว่าจะถูกนำออก หรือค่อย ๆ เคลื่อนออกมาพร้อมขี้หูตามธรรมชาติหากมีขนาดเล็ก

แม้มดจะไปไม่ถึงสมอง แต่ก็ไม่ควรปล่อยไว้นาน เพราะการดิ้นของแมลงอาจทำให้เกิดการระคายเคือง เกิดแผล หรือทำให้เยื่อแก้วหูได้รับบาดเจ็บได้ หากพยายามแคะหูแรง ๆ ด้วยไม้แคะหู กิ๊บ หรือของแหลม อาจยิ่งดันแมลงเข้าไปลึกกว่าเดิมและเพิ่มความเสี่ยงต่อการบาดเจ็บ

หากสงสัยว่ามีมดหรือแมลงอยู่ในหู สิ่งที่ควรทำคือ

- ตั้งสติ อย่าใช้ของแหลมแคะเข้าไป
- เอียงหูด้านที่มีแมลงลง แล้วลองเขย่าเบา ๆ
- หากเป็นแมลงที่ยังมีชีวิต การหยอดน้ำมันแร่หรือน้ำมันสำหรับเด็กเพียงไม่กี่หยดอาจช่วยให้แมลงหยุดเคลื่อนไหวได้ แต่ไม่ควรทำหากสงสัยว่าเยื่อแก้วหูทะลุ หรือมีของเหลวไหลออกจากหู
- หากยังเอาออกไม่ได้ หรือมีอาการปวดมาก ได้ยินลดลง เลือดออก หรือเวียนศีรษะ ควรไปพบแพทย์เพื่อใช้เครื่องมือที่เหมาะสมในการนำออก

สาเหตุที่หลายคนเชื่อว่ามดสามารถเข้าถึงสมองได้ มักเกิดจากการเล่าต่อ ๆ กันในอดีต เพราะเมื่อรู้สึกว่ามีแมลงอยู่ลึกในหู ก็ทำให้จินตนาการว่ามันกำลังเดินเข้าไปเรื่อย ๆ แต่ในทางกายวิภาคแล้ว หูของคนมีโครงสร้างป้องกันหลายชั้น และไม่มีทางเดินตรงจากรูหูไปยังสมอง

ดังนั้น หากมดเข้าหู แม้จะสร้างความรำคาญและอาจทำให้เจ็บปวดได้ แต่โดยปกติแล้วมันไม่สามารถเดินหรือไชไปถึงสมองได้ สิ่งสำคัญคืออย่าพยายามเอาออกด้วยวิธีที่เสี่ยงทำร้ายหูของตัวเอง และหากอาการผิดปกติไม่ดีขึ้น ควรให้แพทย์ตรวจและนำแมลงออกอย่างปลอดภัย