ใหญ่ที่สุดในอาเซียน! รู้จัก “นาคาไททัน” ไดโนเสาร์ชนิดใหม่ลำดับที่ 14 ของไทย

สวัสดีครับทุกคน วันนี้มีข่าวน่าตื่นเต้นจากวงการฟอสซิลไทยมาแชร์ครับ หลังนักวิจัยเปิดตัวไดโนเสาร์ชนิดใหม่ของโลก ซึ่งนับเป็นไดโนเสาร์ชนิดที่ 14 ที่ได้รับการตั้งชื่ออย่างเป็นทางการจากประเทศไทย

ไดโนเสาร์ตัวนี้มีชื่อเท่ ๆ ว่า “นาคาไททัน ชัยภูมิเอนซิส” (Nagatitan chaiyaphumensis) เป็นไดโนเสาร์กินพืชคอยาวในกลุ่มซอโรพอด และอาจครองตำแหน่งไดโนเสาร์ที่มีขนาดใหญ่ที่สุดเท่าที่เคยค้นพบในประเทศไทยและเอเชียตะวันออกเฉียงใต้

ความพีคคือ น้องไม่ได้มาเล่น ๆ เพราะจากการประเมินขนาดร่างกาย นาคาไททันมีลำตัวยาวประมาณ 27 เมตร และมีน้ำหนักราว 26–27 ตัน หรือหนักใกล้เคียงกับช้างหลายเชือกรวมกันเลยครับ

สรุปข้อมูลความยักษ์ของ “นาคาไททัน”

ไซส์ยักษ์:
มีความยาวประมาณ 27 เมตร และน้ำหนักราว 26–27 ตัน จัดเป็นหนึ่งในไดโนเสาร์ขนาดใหญ่ที่สุดที่เคยมีหลักฐานค้นพบในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้

อย่างไรก็ตาม ตัวเลขเหล่านี้เป็นค่าประมาณจากขนาดของกระดูกที่ค้นพบ ไม่ได้หมายความว่ามีการพบโครงกระดูกครบทั้งตัว โดยชิ้นส่วนที่นักวิจัยศึกษา ได้แก่ กระดูกสันหลัง ซี่โครง กระดูกเชิงกราน และกระดูกขา

ช่วงเวลา:
นาคาไททันเคยเดินอยู่ในพื้นที่ซึ่งเป็นประเทศไทยในปัจจุบันเมื่อราว 115 ล้านปีก่อน ช่วงต้นของยุคครีเทเชียส

พื้นที่ชัยภูมิในเวลานั้นมีสภาพแวดล้อมแตกต่างจากปัจจุบัน และเป็นระบบนิเวศที่มีทั้งแม่น้ำ พื้นที่ป่า และบริเวณคล้ายทุ่งโล่ง ซึ่งมีสิ่งมีชีวิตหลายกลุ่มอาศัยอยู่ร่วมกัน

ความพิเศษ:
นาคาไททันอยู่ในกลุ่มไดโนเสาร์ซอโรพอดที่มีกระดูกบางส่วนเป็นช่องอากาศภายใน ลักษณะนี้ช่วยให้โครงกระดูกมีน้ำหนักเบาลงเมื่อเทียบกับขนาดร่างกาย และเป็นหนึ่งในลักษณะสำคัญที่พบในไดโนเสาร์คอยาวขนาดใหญ่หลายชนิด

งานวิจัยยังเสนอว่า สภาพอากาศที่อบอุ่นและการเปลี่ยนแปลงของสภาพแวดล้อมในช่วงกลางยุคครีเทเชียส อาจมีส่วนเกี่ยวข้องกับแนวโน้มที่ไดโนเสาร์กินพืชกลุ่มนี้มีขนาดร่างกายใหญ่ขึ้น แต่ความสัมพันธ์ดังกล่าวยังเป็นประเด็นที่ต้องศึกษาต่อ

ชื่อ “นาคาไททัน” มาจากไหน?

ชื่อ “นาคาไททัน” มาจากการผสมคำว่า “นาคา” ซึ่งเชื่อมโยงกับพญานาค สิ่งมีชีวิตในตำนานที่มีความสำคัญต่อวัฒนธรรมและความเชื่อในภาคอีสาน กับคำว่า “ไททัน” ซึ่งสื่อถึงยักษ์ใหญ่

ส่วนคำว่า “ชัยภูมิเอนซิส” ตั้งตามจังหวัดชัยภูมิ ซึ่งเป็นพื้นที่ค้นพบซากฟอสซิล โดยแหล่งขุดค้นอยู่บริเวณบ้านพนังเสื่อ อำเภอหนองบัวระเหว จังหวัดชัยภูมิ

ฟอสซิลชุดนี้ถูกพบครั้งแรกโดยชาวบ้าน ก่อนมีการแจ้งหน่วยงานที่เกี่ยวข้องและนำไปสู่การขุดค้น ศึกษา และเปรียบเทียบลักษณะของกระดูกอย่างละเอียด กระทั่งได้รับการยืนยันว่าเป็นไดโนเสาร์สกุลและชนิดใหม่

ทำไมการค้นพบครั้งนี้จึงสำคัญ?

การค้นพบนาคาไททันไม่ได้เพิ่มเพียงชื่อไดโนเสาร์ชนิดใหม่ให้ประเทศไทย แต่ยังช่วยเติมข้อมูลเกี่ยวกับวิวัฒนาการ การกระจายพันธุ์ และการเพิ่มขนาดร่างกายของไดโนเสาร์คอยาวในเอเชีย

นอกจากนี้ ฟอสซิลยังเปรียบเสมือนบันทึกจากอดีตที่ช่วยให้นักวิจัยมองเห็นภาพว่า พื้นที่ภาคตะวันออกเฉียงเหนือของไทยเมื่อกว่าร้อยล้านปีก่อนมีสภาพแวดล้อมและสิ่งมีชีวิตแตกต่างจากปัจจุบันอย่างไร

ผลงานของทีมนักวิจัยไทยและต่างประเทศได้รับการตีพิมพ์ในวารสารวิชาการ Scientific Reports เมื่อเดือนพฤษภาคม 2569 โดยระบุว่านาคาไททันเป็นซอโรพอดชนิดแรกที่ได้รับการตั้งชื่อจากหมวดหินโคกกรวดของประเทศไทย

จากกองกระดูกที่พบในพื้นที่เล็ก ๆ ของจังหวัดชัยภูมิ วันนี้เราได้รู้ว่า เมื่อกว่าร้อยล้านปีก่อน ดินแดนที่เป็นประเทศไทยเคยมียักษ์คอยาวขนาดประมาณ 27 เมตรเดินอยู่จริง

ใครเคยไปเที่ยวชัยภูมิ แล้วลองนึกภาพว่าพื้นที่ตรงนั้นเคยมีพี่ยักษ์หนักกว่า 26 ตันเดินผ่านบ้างครับ?