ค้างค่างวดรถกี่เดือน ไฟแนนซ์ถึงมีสิทธิ์ยึด?

ปัญหาเรื่องสภาพคล่องทางการเงินจนทำให้ค้างชำระค่างวดรถ เป็นเรื่องที่สร้างความกังวลใจให้ผู้เช่าซื้อจำนวนมาก โดยเฉพาะคำถามสำคัญว่า ค้างกี่เดือนถึงจะถูกยึดรถได้ และหากไม่ยินยอมให้ยึด ไฟแนนซ์สามารถทำอะไรได้บ้าง

เรื่องนี้ควรรู้ไว้ตั้งแต่เริ่มมีปัญหา เพราะการถูกยึดรถไม่ได้เกิดขึ้นได้ทันทีตามอำเภอใจ กฎหมายคุ้มครองผู้บริโภคกำหนดขั้นตอนและขอบเขตอำนาจของไฟแนนซ์ไว้ เพื่อป้องกันไม่ให้ลูกหนี้ถูกเอาเปรียบจากการทวงถามหนี้หรือการยึดรถโดยไม่ถูกต้อง

ค้างค่างวดกี่เดือน ไฟแนนซ์ถึงเริ่มดำเนินการได้

ตามหลักของสัญญาเช่าซื้อรถยนต์ กระบวนการยกเลิกสัญญาจะเริ่มขึ้นเมื่อลูกหนี้ ค้างชำระค่างวดติดต่อกันครบ 3 งวด หรือประมาณ 90 วัน

หลังจากนั้น ไฟแนนซ์ต้องส่งหนังสือบอกกล่าวให้ลูกหนี้ทราบล่วงหน้าอีกอย่างน้อย 30 วัน เพื่อให้มีโอกาสชำระหนี้ เจรจา หรือหาทางแก้ไขก่อน

ดังนั้น โดยภาพรวมแล้ว ลูกหนี้มักมีเวลาประมาณ 4 เดือน ก่อนที่ไฟแนนซ์จะมีสิทธิ์เริ่มกระบวนการยึดรถตามขั้นตอน

หากเจ้าหน้าที่มาอ้างว่าจะยึดรถ ทั้งที่ค้างเพียง 1–2 งวด หรือยังไม่มีหนังสือบอกกล่าวตามขั้นตอน ควรตั้งสติ ตรวจสอบเอกสาร และไม่ควรรีบเซ็นยินยอมใด ๆ โดยไม่เข้าใจผลทางกฎหมาย

ไม่ยินยอมให้ยึดรถ ทำได้ไหม?

ในกรณีที่สัญญาสิ้นสุดลงแล้ว และเจ้าหน้าที่เร่งรัดหนี้ลงพื้นที่เพื่อขอรับรถคืน หากลูกหนี้ ไม่ยินยอมส่งมอบรถ หรือไม่ยินยอมเซ็นเอกสาร ไฟแนนซ์ไม่มีสิทธิ์ใช้กำลัง ข่มขู่ บังคับ หรือบุกรุกเข้ามายึดรถโดยพละการ

จุดสำคัญคือ เจ้าหน้าที่ไม่สามารถทำให้การยึดรถกลายเป็นการบังคับโดยใช้แรงกดดัน เช่น ขู่ให้กลัว ล้อมรถ ยื้อแย่งกุญแจ หรือเข้ามาในพื้นที่ส่วนบุคคลโดยไม่ได้รับอนุญาต เพราะการกระทำลักษณะนี้อาจนำไปสู่ข้อพิพาทหรือความผิดทางกฎหมายได้

ขั้นตอนที่ถูกต้องในกรณีที่ลูกหนี้ไม่ยินยอม คือไฟแนนซ์ต้องใช้กระบวนการทางศาล เพื่อให้มีคำพิพากษาและเข้าสู่ขั้นตอนบังคับคดีตามกฎหมาย

พูดให้เข้าใจง่ายคือ ถ้าไม่ยินยอม เจ้าหน้าที่ไฟแนนซ์ไม่ควรยึดรถเองด้วยกำลัง แต่ควรดำเนินการผ่านกระบวนการที่ถูกต้อง

ระวังการเซ็นเอกสารคืนรถ

สิ่งที่ลูกหนี้หลายคนมักมองข้าม คือการเซ็นเอกสารยินยอมคืนรถ หรือเซ็นเอกสารส่งมอบรถให้เจ้าหน้าที่

เมื่อมีการเซ็นยินยอมแล้ว ไฟแนนซ์อาจนำรถไปได้ทันทีตามเอกสารที่ลูกหนี้ลงชื่อไว้ ดังนั้นก่อนเซ็นควรอ่านให้ครบทุกหน้า ถามให้ชัดว่าเป็นเอกสารอะไร มีผลอย่างไร และควรขอสำเนาเอกสารไว้ทุกครั้ง

หากยังไม่แน่ใจ ควรเลี่ยงการเซ็นเอกสารในสถานการณ์ที่ถูกกดดัน และติดต่อไฟแนนซ์โดยตรงผ่านช่องทางทางการของบริษัท ไม่ควรเชื่อเฉพาะคำพูดของผู้มาติดตามรถ

ทำไมไม่ควรปล่อยให้รถถูกยึดง่าย ๆ

การปล่อยให้รถถูกยึดไม่ได้หมายความว่าหนี้จะจบเสมอไป เพราะหลังจากไฟแนนซ์นำรถไปขายทอดตลาดแล้ว หากราคาขายต่ำกว่ายอดหนี้คงเหลือ ลูกหนี้อาจยังต้องรับผิดชอบ ค่าส่วนต่าง รวมถึงค่าใช้จ่ายอื่น ๆ ตามเงื่อนไขของสัญญา

นี่เป็นเหตุผลที่ควรรีบแก้ปัญหาก่อนถึงขั้นถูกยึดรถ เพราะบางครั้งการเจรจาเร็วกว่า อาจช่วยลดความเสียหายได้มากกว่าการปล่อยให้เรื่องไปถึงขั้นขายทอดตลาด

แนวทางแก้ไขก่อนถึงขั้นยึดรถ

หากเริ่มรู้ว่าผ่อนต่อไม่ไหว ไม่ควรรอให้ค้างหลายงวดแล้วค่อยแก้ปัญหา แต่ควรติดต่อไฟแนนซ์ตั้งแต่เนิ่น ๆ เพื่อขอหาทางออก เช่น

เจรจาปรับโครงสร้างหนี้
ขอขยายระยะเวลาผ่อนชำระ ลดค่างวดชั่วคราว หรือปรับเงื่อนไขให้สอดคล้องกับรายได้ในช่วงที่มีปัญหา

ขอผ่อนแบบขั้นบันได
บางกรณีอาจขอจ่ายค่างวดน้อยลงในช่วงแรก แล้วค่อยเพิ่มขึ้นเมื่อรายได้เริ่มกลับมาปกติ

ขายดาวน์หรือเปลี่ยนสัญญาให้ถูกต้อง
หาผู้รับช่วงต่อค่างวด แต่ต้องดำเนินการเปลี่ยนชื่อในสัญญากับไฟแนนซ์ให้เรียบร้อย ไม่ควรส่งรถต่อกันเองแบบปากเปล่า เพราะอาจเกิดปัญหาตามมา ทั้งเรื่องหนี้ คดี และความรับผิดชอบจากการใช้รถ

ประเมินการคืนรถเพื่อปิดหนี้
หากจำเป็นต้องคืนรถจริง ควรสอบถามยอดหนี้ ราคาประเมิน และผลหลังขายรถให้ชัดเจนก่อนตัดสินใจ เพื่อประเมินว่าจะยังมีหนี้ส่วนต่างเหลืออยู่หรือไม่

เช็กสั้น ๆ ก่อนรับมือเจ้าหน้าที่ติดตามรถ

หากมีเจ้าหน้าที่มาติดต่อขอยึดรถ ควรตรวจสอบเรื่องเหล่านี้ก่อน

• ค้างชำระครบ 3 งวดแล้วหรือยัง

• ได้รับหนังสือบอกกล่าวล่วงหน้า 30 วันหรือไม่

• เจ้าหน้าที่มีเอกสารแสดงตัวและเอกสารจากไฟแนนซ์หรือไม่

• มีการข่มขู่ ใช้กำลัง หรือกดดันให้เซ็นเอกสารหรือไม่

• เอกสารที่ให้เซ็นเป็นเอกสารยินยอมคืนรถหรือไม่

• ติดต่อไฟแนนซ์โดยตรงเพื่อตรวจสอบข้อมูลแล้วหรือยัง

การทำความเข้าใจสิทธิ์ของตนเองเป็นเกราะป้องกันที่ดีที่สุด ช่วยให้ผู้เช่าซื้อรับมือกับปัญหาได้อย่างมีสติ ไม่ตกเป็นเหยื่อของการใช้อำนาจเกินขอบเขต และยังมีโอกาสหาทางออกร่วมกับไฟแนนซ์ก่อนที่ปัญหาจะบานปลาย

จำไว้ว่า หากเริ่มผ่อนไม่ไหว สิ่งสำคัญที่สุดไม่ใช่การหลบ แต่คือการรีบเจรจา ตรวจเอกสารให้รอบคอบ และไม่เซ็นยินยอมคืนรถโดยไม่เข้าใจผลที่จะตามมา