อีกัวนาทะเลกาลาปาโกส กิ้งก่าชนิดเดียวที่ลงทะเลไปกินสาหร่าย
บนโขดหินภูเขาไฟของหมู่เกาะกาลาปาโกส มีอีกัวนาหน้าดุชนิดหนึ่งที่ไม่ได้แค่นอนอาบแดด แต่มันลงทะเลไปหากินสาหร่ายจริง ๆ
สัตว์ชนิดนี้คือ “อีกัวนาทะเลกาลาปาโกส” หรือ Galápagos marine iguana ชื่อวิทยาศาสตร์ Amblyrhynchus cristatus เป็นสัตว์เฉพาะถิ่นของหมู่เกาะกาลาปาโกส ประเทศเอกวาดอร์ และถือเป็นกิ้งก่าทะเลชนิดเดียวของโลกที่ปรับตัวให้หากินในทะเลได้
จุดที่ทำให้อีกัวนาทะเลน่าทึ่ง ไม่ใช่แค่หน้าตาคล้ายสัตว์ยุคดึกดำบรรพ์ แต่คือวิธีเอาชีวิตรอดในที่ที่ดูไม่น่าเหมาะกับสัตว์เลื้อยคลานเลย เพราะมันต้องใช้ชีวิตระหว่างแดดร้อนบนฝั่ง กับน้ำทะเลเย็นเฉียบที่มีสาหร่ายเป็นอาหารหลัก
อีกัวนาทะเลกินอะไร
อาหารหลักของมันคือสาหร่ายทะเลที่เกาะอยู่ตามโขดหิน บางตัวกินสาหร่ายตามแนวน้ำขึ้นน้ำลง ส่วนตัวผู้ขนาดใหญ่สามารถดำน้ำลงไปหาแหล่งสาหร่ายใต้น้ำได้ลึกกว่าอีกหลายตัว
รูปร่างของมันก็ถูกออกแบบมาเพื่อชีวิตแบบนี้โดยเฉพาะ หางแบนยาวช่วยพยุงตัวและว่ายน้ำได้ดี จมูกสั้นทู่ช่วยแทะสาหร่ายบนหิน กรงเล็บแข็งแรงช่วยเกาะโขดหินลื่น ๆ ไม่ให้โดนคลื่นซัดหลุดง่าย
ทำไมต้องนอนอาบแดดนาน ๆ
อีกัวนาทะเลเป็นสัตว์เลือดเย็น จึงควบคุมอุณหภูมิร่างกายเองแบบสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมไม่ได้ ก่อนลงน้ำมันมักนอนรับแดดบนหินสีเข้มเพื่อสะสมความร้อน
หลังขึ้นจากทะเลก็ต้องกลับมาอาบแดดอีกครั้ง เพราะน้ำทะเลเย็นทำให้ร่างกายเสียความร้อนเร็ว ถ้าอุณหภูมิต่ำเกินไป มันจะว่ายน้ำ เคลื่อนไหว และย่อยอาหารได้ไม่ดี
ภาพที่หลายคนเห็นอีกัวนาทะเลนอนนิ่ง ๆ รวมกลุ่มกันบนโขดหิน จึงไม่ใช่ความขี้เกียจ แต่เป็นส่วนหนึ่งของการเอาตัวรอด
ทำไมมันถึง “จามเกลือ”
เมื่อกินสาหร่ายทะเล อีกัวนาทะเลก็ได้รับเกลือเข้าไปมากกว่าสัตว์บกทั่วไป ร่างกายของมันจึงมีต่อมขับเกลือบริเวณจมูก ทำหน้าที่กำจัดเกลือส่วนเกินออกมา
เวลามันพ่นเกลือออกจากจมูกจะดูคล้ายการจาม บางตัวจึงมีคราบขาว ๆ เกาะอยู่บนหัวหรือรอบจมูก นั่นคือเกลือที่ถูกขับออกมา ไม่ใช่เชื้อรา และไม่ใช่คราบสกปรกธรรมดา
หน้าดุ แต่ไม่ใช่นักล่า
ถึงหน้าตาจะดูเหมือนสัตว์ประหลาดตัวเล็ก ๆ แต่อีกัวนาทะเลไม่ใช่นักล่าดุร้าย อาหารหลักของมันคือสาหร่าย และโดยทั่วไปไม่ได้เป็นอันตรายต่อคน
สิ่งที่ควรระวังมากกว่าคือการไปรบกวนมัน โดยเฉพาะพื้นที่ท่องเที่ยวในกาลาปาโกส เพราะสัตว์ชนิดนี้ต้องใช้พลังงานมากในการอุ่นตัว หาอาหาร และหลบภัย การเข้าใกล้เกินไปอาจทำให้มันเครียดหรือเสียจังหวะพฤติกรรมตามธรรมชาติ
สถานะอนุรักษ์ยังน่าห่วง
แม้อีกัวนาทะเลจะยังพบได้ตามชายฝั่งหินหลายแห่งของกาลาปาโกส แต่สถานะในบัญชี IUCN อยู่ในกลุ่ม Vulnerable หรือมีแนวโน้มเสี่ยงต่อการสูญพันธุ์
ภัยคุกคามสำคัญมาจากหลายด้าน เช่น ความผันผวนของอาหารในช่วง El Niño สัตว์ต่างถิ่นอย่างแมว สุนัข และหนู รวมถึงผลกระทบจากมนุษย์ ไมโครพลาสติก และการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ
ความพิเศษของอีกัวนาทะเลจึงไม่ได้อยู่แค่ความแปลก แต่ยังสะท้อนให้เห็นว่าธรรมชาติสามารถปรับตัวได้ไกลแค่ไหน และในขณะเดียวกันก็เปราะบางมากแค่ไหนเมื่อสิ่งแวดล้อมเปลี่ยนเร็วเกินไป
ถ้าเห็นภาพอีกัวนาตัวดำ ๆ นอนเรียงกันบนโขดหินกาลาปาโกส อย่าเพิ่งมองว่ามันเป็นสัตว์หน้าตาประหลาดอย่างเดียว เพราะนี่คือหนึ่งในตัวอย่างการปรับตัวที่โดดเด่นที่สุดของสัตว์เลื้อยคลานบนโลก
อ้างอิง:
https://www.galapagos.org/about_galapagos/biodiversity/
https://www.iguanafoundation.org/what-we-support/galapagos-iguanas/galapagos-marine-iguana/
https://www.iucn-isg.org/publications/recent-red-list-assessments/
เขียนโดย puypuy
อย่าเห็นแก่ของถูก! เผย 3 ลักษณะ "น้ำปลา" ที่ต้องหลีกเลี่ยง
“นักดำน้ำอิ่มตัว” อาชีพเสี่ยงตายใต้ทะเลลึก ที่แลกชีวิตกับรายได้หลักล้าน
มนุษย์ถ้ำในอดีต วันหนึ่งทำอะไรกันบ้าง เมื่อยังไม่มีเทคโนโลยี?
10อันดับมหาเศรษฐีเมืองไทยที่รวยที่สุด
10 อันดับคณะหมอลำที่ดังที่สุดในประเทศไทย พร้อมค่าจ้างโดยประมาณ
หมู่บ้านที่แปลกที่สุดในโลก! ถนนเส้นเดียวทอดยาวกว่า 9 กิโลเมตร
เปิดวาร์ป 10 ประเทศที่ "ประชากรชาย" เยอะที่สุดในโลก... ผู้หญิงน้อยจนน่าใจหาย
5 ประเทศอาเซียนที่มีน้ำมันดิบสำรองมากที่สุด ประเทศไหนอยู่อันดับ 1
เปิดสถิติเลขท้าย 2 ตัว/3 ตัว ที่ออกบ่อยที่สุดในรอบ 10 ปี
108 ท่าบนเตียง มีอะไรบ้าง Sex position ท่าเด็ดบนเตียง
เส้นขาวบนถนนลื่นกว่าพื้นยางมะตอยจริงหรือไม่
แม่น้ำบางสายไหลใต้ดินได้อย่างไร
เขตของกรุงเทพมหานคร ที่มีสภาพเป็นพื้นที่ชนบทมากที่สุด
10อันดับมหาเศรษฐีเมืองไทยที่รวยที่สุด
5 อันดับสิ่งที่ควรซื้อเป็น "มือสอง" เท่านั้น ประหยัดเงินได้มากกว่าครึ่งและคุ้มค่าที่สุด
จัดอันดับ 7 อาชีพที่ดูเหมือนรายได้ดี แต่แท้จริงแล้วมี "ต้นทุนแฝง" สูงจนแทบไม่เหลือเก็บ
โชคหล่นทับ หรือ หายนะมาเยือน? เปิด 5 ข้อห้ามทำทันทีเมื่อถูกหวยหรือได้เงินก้อนใหญ่!
