จังหวัดเดียวในไทยที่ ผังเมืองสวยที่สุดในประเทศ จนสถาปนิกยังทึ่ง

สวัสดีชาวโพสต์จังทุกคน วันนี้เราจะพาทุกคนล่องใต้ไปทำความรู้จักกับจังหวัดหนึ่งที่ได้รับคำชมจากทั่วโลก รวมถึงเหล่าสถาปนิกและนักผังเมืองต่างยกนิ้วให้ว่าเป็นจังหวัดที่มีการจัดระเบียบเมืองได้ยอดเยี่ยมและสวยงามที่สุดในประเทศไทย

จังหวัดที่เรากำลังพูดถึงอยู่นี้ไม่ใช่เมืองท่องเที่ยวหลักอย่างภูเก็ตหรือเชียงใหม่ แต่คือ จังหวัดยะลา นั่นเอง ความน่าทึ่งของยะลาอยู่ที่การวางผังเมืองในเขตเทศบาลนครยะลาที่มีลักษณะเป็น ใยแมงมุม หรือวงเวียนซ้อนกันหลายชั้นอย่างมีระเบียบ 

 ที่มา https://share.google/y7e9ds11KofR3WCa7

ซึ่งหากมองจากภาพถ่ายดาวเทียมลงมาจะเห็นเส้นสายที่ตัดกันอย่างสมมาตรประดุจงานศิลปะระดับโลกเลยทีเดียวโดยที่มาของความงามนี้ต้องย้อนกลับไปในสมัยของพระยารัตนกุมาร (สะอาด ชูระกะ) 

อดีตผู้ว่าราชการจังหวัดยะลาที่มีวิสัยทัศน์กว้างไกลท่านได้ริเริ่มวางรากฐานการสร้างเมืองใหม่โดยใช้หลักการผังเมืองที่ทันสมัยในยุคนั้น 

โดยกำหนดให้มีวงเวียนหลักและตัดถนนแยกออกจากศูนย์กลางเป็นแฉกๆอย่างเป็นระบบ ทำให้ยะลากลายเป็นเมืองเดียวในไทยที่มี วงเวียนใหญ่ และ วงเวียนเล็ก เชื่อมต่อกันอย่างเป็นระเบียบ 

แบ่งโซนพื้นที่ใช้งานชัดเจนทั้งเขตราชการ เขตการค้า และที่พักอาศัย ทำให้การสัญจรไปมาทำได้ง่ายและลดปัญหาการจราจรติดขัดได้อย่างน่าอัศจรรย์

ความเป็นระเบียบนี้ไม่ได้มีดีแค่เรื่องความสวยงาม แต่ยังส่งผลให้ยะลาเคยได้รับรางวัลเมืองที่สะอาดที่สุดในประเทศไทยติดต่อกันหลายปี

และยังได้รับการคัดเลือกจากองค์การอนามัยโลก (WHO) ให้เป็น 1 ใน 5 เมืองแห่งความสะอาดของโลกอีกด้วย สำหรับสถาปนิกแล้ว ผังเมืองยะลาคือตัวอย่างของการออกแบบที่คำนึงถึงอนาคตและการใช้สอยพื้นที่อย่างชาญฉลาด

เพราะนอกจากจะมีถนนที่สวยงามแล้ว ยะลายังมีพื้นที่สีเขียวหรือสวนสาธารณะกระจายตัวอยู่ตามจุดสำคัญต่างๆ ทำให้เมืองดูร่มรื่นและมีชีวิตชีวา

การได้ไปเยือนยะลาและลองเดินเล่นตามวงเวียนต่างๆ จะทำให้เราสัมผัสได้ถึงความภาคภูมิใจของคนในพื้นที่ที่ช่วยกันรักษามรดกทางผังเมืองนี้เอาไว้ให้คงอยู่มาจนถึงปัจจุบัน

ใครที่ชอบศึกษาเรื่องสถาปัตยกรรมหรือการพัฒนาเมือง บอกเลยว่ายะลาคือจุดหมายปลายทางที่ครั้งหนึ่งในชีวิตต้องลองไปเห็นด้วยตาตัวเองจริงๆ

แหล่งที่มา
เทศบาลนครยะลา (ประวัติการวางผังเมืองและเกียรติประวัติของพระยารัตนกุมาร)
กรมโยธาธิการและผังเมือง (การศึกษารูปแบบผังเมืองใยแมงมุมในประเทศไทย)
องค์การอนามัยโลก - WHO (รายงานสรุปการประกาศเมืองสะอาดระดับโลก)
วารสารวิชาการคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ (บทวิเคราะห์การออกแบบเมืองและภูมิสถาปัตย์จังหวัดยะลา)
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ (ภาพถ่ายและบันทึกการสถาปนาเมืองใหม่จังหวัดยะลา)