ทฤษฎีมัลติเวิร์ส คืออะไร ทำไมวิทยาศาสตร์เชื่อว่าอาจมีหลายจักรวาล
มัลติเวิร์ส (Multiverse) มีจริงหรือไม่? เมื่อจักรวาลอาจไม่ได้มีเพียงแห่งเดียว
เมื่อพูดถึง “จักรวาล” หลายคนอาจนึกถึงพื้นที่อันกว้างใหญ่ที่เต็มไปด้วยดาวฤกษ์ กาแล็กซี และหลุมดำ แต่ในโลกของฟิสิกส์สมัยใหม่ นักวิทยาศาสตร์บางกลุ่มกำลังตั้งคำถามที่น่าทึ่งกว่านั้น นั่นคือ
จักรวาลที่เราอยู่ อาจไม่ใช่จักรวาลเดียว
แนวคิดนี้เรียกว่า “มัลติเวิร์ส” (Multiverse) หรือ “พหุจักรวาล” ซึ่งเสนอว่า นอกจากเอกภพของเราแล้ว อาจมีจักรวาลอื่น ๆ อีกจำนวนมหาศาลที่ดำรงอยู่พร้อมกัน เพียงแต่เราไม่สามารถมองเห็นหรือเข้าถึงมันได้
แม้แนวคิดนี้จะฟังดูเหมือนเรื่องในภาพยนตร์ไซไฟ แต่ในความเป็นจริง นักฟิสิกส์และนักจักรวาลวิทยาหลายคนกำลังศึกษาเรื่องนี้อย่างจริงจัง
โลกคู่ขนาน…อาจเป็นไปได้ในทางทฤษฎี
หลายคนคงเคยจินตนาการว่า หากมี “โลกคู่ขนาน” อยู่จริง ที่นั่นอาจมีตัวเราอีกคนที่ใช้ชีวิตแตกต่างออกไป
บางทีในจักรวาลอีกแห่งหนึ่ง
เราอาจเป็นนักบินอวกาศ นักดนตรี หรือเลือกเส้นทางชีวิตที่ไม่เหมือนกับปัจจุบันเลย
แนวคิดแบบนี้ถูกนำไปใช้ในภาพยนตร์และนิยายวิทยาศาสตร์มากมาย แต่ในทางทฤษฎีฟิสิกส์ นักวิทยาศาสตร์บางกลุ่มก็เสนอว่า ความเป็นไปได้นี้อาจมีพื้นฐานทางวิทยาศาสตร์จริง
จักรวาลของเราดู “พอดีเกินไป” สำหรับการเกิดชีวิต
เหตุผลสำคัญที่ทำให้นักวิทยาศาสตร์เริ่มตั้งคำถามเกี่ยวกับมัลติเวิร์ส มาจากสิ่งที่เรียกว่า
“Fine-tuning of the Universe” หรือ ความพอดีของค่าคงที่ในจักรวาล
กฎพื้นฐานของธรรมชาติหลายอย่างดูเหมือนจะถูกตั้งค่าไว้อย่างเหมาะสมอย่างน่าประหลาด เช่น
-
ความแรงของแรงโน้มถ่วง
-
ค่าประจุของอิเล็กตรอน
-
ความเร็วของแสง
-
ค่าคงที่ของพลังงานมืด
หากค่าพื้นฐานเหล่านี้เปลี่ยนไปเพียงเล็กน้อย ผลลัพธ์ของจักรวาลอาจแตกต่างอย่างสิ้นเชิง
ตัวอย่างเช่น
-
หากแรงโน้มถ่วง อ่อนกว่านี้มาก กาแล็กซีและดาวฤกษ์อาจไม่สามารถก่อตัวได้
-
หากแรงโน้มถ่วง แรงกว่านี้มาก จักรวาลอาจยุบตัวเร็วเกินไป
-
หากพลังงานมืดมีค่าต่างไปเพียงเล็กน้อย โครงสร้างขนาดใหญ่ของจักรวาลอาจไม่สามารถก่อตัวได้
ทั้งหมดนี้ทำให้นักวิทยาศาสตร์ตั้งคำถามว่า
เหตุใดจักรวาลของเราจึงเหมาะสมกับการเกิดชีวิตอย่างเหลือเชื่อ
หลักการแอนโธรปิก (Anthropic Principle)
หนึ่งในคำอธิบายที่ถูกเสนอขึ้นมาเรียกว่า
“หลักการแอนโธรปิก” (Anthropic Principle)
แนวคิดนี้อธิบายอย่างเรียบง่ายว่า
เรามองเห็นจักรวาลแบบนี้ เพราะหากจักรวาลไม่เหมาะกับการมีชีวิต
เราก็คงไม่สามารถเกิดขึ้นมาเพื่อสังเกตมันได้ตั้งแต่แรก
ในมุมมองของแนวคิดมัลติเวิร์ส จักรวาลอาจมีอยู่จำนวนมหาศาล แต่ละแห่งมีกฎฟิสิกส์หรือค่าคงที่แตกต่างกัน
จักรวาลส่วนใหญ่จึงอาจไม่สามารถก่อให้เกิดชีวิตได้เลย
และ จักรวาลของเราอาจเป็นเพียงหนึ่งในไม่กี่แห่งที่เงื่อนไขต่าง ๆ ลงตัว
มัลติเวิร์สจากทฤษฎีควอนตัม
อีกแนวคิดหนึ่งที่น่าสนใจเกี่ยวข้องกับ กลศาสตร์ควอนตัม (Quantum Mechanics)
ในโลกของอนุภาคขนาดเล็ก เช่น อิเล็กตรอน หรือโฟตอน พฤติกรรมของมันไม่เป็นไปตามกฎแบบโลกมหภาคที่เราคุ้นเคย
นักฟิสิกส์บางคนเสนอทฤษฎีที่เรียกว่า
Many-Worlds Interpretation
แนวคิดนี้เสนอว่า
ทุกครั้งที่เกิดเหตุการณ์ควอนตัมขึ้น
ความเป็นไปได้ทุกทางอาจไม่ได้หายไป
แต่ จักรวาลอาจแตกแขนงออกเป็นหลายเส้นทาง
พูดง่าย ๆ คือ ทุกผลลัพธ์ที่เป็นไปได้
อาจกำลังเกิดขึ้นจริงในจักรวาลที่แตกต่างกัน
ปัญหาใหญ่ของมัลติเวิร์ส
แม้แนวคิดมัลติเวิร์สจะได้รับความสนใจมากในวงการฟิสิกส์ แต่ก็ยังมีข้อถกเถียงสำคัญ
ปัญหาหลักคือ การพิสูจน์
ในปัจจุบัน มนุษย์ยังไม่มีเทคโนโลยีที่สามารถ
-
เดินทางไปยังจักรวาลอื่น
-
หรือแม้แต่ยืนยันการมีอยู่ของมันโดยตรง
ดังนั้น นักวิทยาศาสตร์จำนวนมากจึงมองว่า
มัลติเวิร์สยังคงอยู่ในระดับของ
สมมติฐานทางทฤษฎี
มากกว่าข้อเท็จจริงที่พิสูจน์ได้แล้ว
นักวิทยาศาสตร์กำลังมองหา “ร่องรอยของจักรวาลอื่น”
แม้จะพิสูจน์โดยตรงไม่ได้ แต่นักจักรวาลวิทยาก็พยายามค้นหาเบาะแสทางอ้อม
หนึ่งในแหล่งข้อมูลสำคัญคือ
รังสีไมโครเวฟพื้นหลังของจักรวาล (Cosmic Microwave Background – CMB)
ซึ่งเป็นแสงที่หลงเหลือจากช่วงต้นของจักรวาลหลังเหตุการณ์ บิ๊กแบง
นักวิทยาศาสตร์บางคนเสนอว่า
หากจักรวาลของเราเคย ชนหรือปะทะกับจักรวาลอื่น ในอดีต
เหตุการณ์นั้นอาจทิ้งร่องรอยบางอย่างไว้ในรูปแบบของความผิดปกติในรังสี CMB
อย่างไรก็ตาม จนถึงปัจจุบัน
ยังไม่มีหลักฐานที่ยืนยันได้อย่างชัดเจน
จักรวาลอาจยิ่งใหญ่กว่าที่เราคิด
แม้แนวคิดมัลติเวิร์สจะยังไม่ได้รับการพิสูจน์ แต่ก็เป็นหนึ่งในคำถามที่ยิ่งใหญ่ที่สุดของวิทยาศาสตร์สมัยใหม่
ทุกครั้งที่มนุษย์พัฒนากล้องโทรทรรศน์และเทคโนโลยีใหม่ ๆ เราก็ยิ่งค้นพบว่า
จักรวาลกว้างใหญ่กว่าที่เคยคิดไว้มาก
ปัจจุบัน นักดาราศาสตร์ประเมินว่า
ในจักรวาลที่เรามองเห็นเพียงส่วนเดียว
อาจมี กาแล็กซีมากกว่า 2 ล้านล้านแห่ง
และในแต่ละกาแล็กซีก็มีดาวฤกษ์อีกนับแสนล้านดวง
เมื่อมองจากมุมนี้
คำถามเกี่ยวกับจักรวาลอื่นจึงไม่ได้ดูเหลือเชื่ออย่างที่เคย
แล้วเอกภพมีเพียงแห่งเดียวจริงหรือ?
คำถามนี้ยังไม่มีคำตอบที่แน่ชัด
แต่สิ่งหนึ่งที่แน่นอนคือ
ยิ่งมนุษย์ศึกษาจักรวาลมากเท่าไร
เราก็ยิ่งตระหนักว่า
ความเป็นจริงของเอกภพอาจซับซ้อนกว่าที่จินตนาการไว้มาก
บางที ในความเวิ้งว้างอันไร้ขอบเขตนั้น
อาจมีจักรวาลอื่นอีกมากมายกำลังถือกำเนิด เติบโต และดับสูญไปเงียบ ๆ
และในจักรวาลแห่งหนึ่ง
อาจมีใครบางคนกำลังเงยหน้ามองท้องฟ้า
พร้อมตั้งคำถามแบบเดียวกับเราว่า
แท้จริงแล้ว จักรวาลนี้มีเพียงหนึ่งเดียวจริงหรือ
เปิดภาพ “สิ่งมีชีวิตยักษ์ใต้ทะเลลึก” การค้นพบที่นักวิทยาศาสตร์ยังทึ่ง
โรงเรียนที่ต้องจ่ายค่าเทอมแพงที่สุดในประเทศไทย
ประเทศที่ไม่มีงูอยู่เลย ในพื้นที่ทางธรรมชาติ
หนึ่งในมหาวิทยาลัยที่มีพื้นที่กว้างขวางที่สุดแห่งหนึ่งในประเทศไทย
10 มหาวิทยาลัย ที่มีเปอร์เซ็นต์การสอบผ่านครูผู้ช่วย มากที่สุด
ข้าราชการ C8 เงินเดือนเท่าไหร่
ส่องรายได้วินมอเตอร์ไซค์ในกรุงเทพฯ เดือนหนึ่งได้เท่าไหร่
ทำไมเราจึงซื้อหวยไม่ถูก
รวม เลขปฏิทินจีน งวด 16/3/69
เปิดพิกัด "แหล่งร่อนทอง" ในไทย ใครอยากรวยด้วยมือเปล่าต้องมาลุย
จังหวัดในประเทศไทย ที่ทุกอำเภออยู่ติดชายฝั่งทะเลทั้งหมด
รู้จัก 10 จังหวัดในอดีตของไทย ที่ถูกยุบรวมจนไม่เหลือชื่อบนแผนที่
ศิลปินนักวาดรูปชาวไทย ที่ผลงานมีชื่อเสียงโด่งดังในระดับโลก
แมวน้ำช้างใต้ สัตว์ตีนพายยักษ์ใหญ่ ขนาดตัวโตยิ่งกว่ารถกระบะ
“จังหวัดไหนปลูกมันสำปะหลังมากที่สุดในประเทศไทย” พืชไร่ธรรมดา ที่สร้างรายได้มหาศาลให้เกษตรกรไทย
“หน่อไม้ดอง ของบ้านๆ ที่คนอีสานกินกันทั้งแผ่นดิน” จากภูมิปัญญาชาวบ้าน สู่เมนูยอดนิยมที่วันนี้มีให้กินทั่วประเทศ
เปิดรายชื่อจังหวัดขาย “มุ้งสีเดียว” มากที่สุดในไทย ตลาดท้องถิ่นเติบโตแรง
นี่คือ เด็กสาวในโลกอนาคต อีก 50 ปี


