วิธีดูแล"แฟน"ให้ถูกวิธี ยืดอายุการใช้งานเป็นปี ประหยัดไฟ ประหยัดเงิน

เมื่อครู่นี้ผู้เขียนได้อ่านบทความหนึ่งเกี่ยวกับสาเหตุที่เครื่องใช้ไฟฟ้าในบ้านเสียเร็วกว่าที่ควรจะเป็น แล้วก็สะดุดใจกับประโยคสั้น ๆ ว่า “ของจะอยู่ได้นานหรือไม่ อยู่ที่การดูแลมากกว่าราคา” ทำให้นึกถึงพัดลมในบ้านเรานี่เอง หลายบ้านเปิดแทบทั้งวัน โดยเฉพาะช่วงอากาศร้อนจัด แต่กลับไม่ค่อยมีใครนึกถึงการล้างทำความสะอาดอย่างจริงจัง

ความจริงแล้ว พัดลมก็เหมือนคน ยิ่งทำงานหนัก ยิ่งต้องการการดูแล ฝุ่นละอองที่ลอยอยู่ในอากาศทุกวันจะค่อย ๆ เกาะตามตะแกรงและใบพัด พอสะสมนานเข้า ใบพัดจะหนักขึ้น มอเตอร์ต้องออกแรงมากขึ้น เสียงเริ่มดัง ลมเริ่มอ่อน ทั้งที่เราอาจคิดว่าเครื่องยังปกติดี แต่ภายในกำลังสึกหรอทีละน้อยโดยไม่รู้ตัว

หากถามว่าควรล้างบ่อยแค่ไหน โดยทั่วไปถ้าเปิดใช้งานทุกวัน ควรถอดล้างอย่างน้อยเดือนละครั้ง หรืออย่างช้าไม่เกินสองเดือนต่อครั้ง แต่ถ้าบ้านอยู่ติดถนน มีฝุ่นมาก หรือเปิดทั้งวันทั้งคืน การล้างทุกเดือนจะช่วยยืดอายุการใช้งานได้มากขึ้น ส่วนบ้านที่ใช้งานน้อย อาจขยับเป็นทุกสองถึงสามเดือน แต่ไม่ควรปล่อยทิ้งยาวเป็นครึ่งปีโดยไม่แตะต้องเลย

วิธีดูแลก็ไม่ได้ยุ่งยาก เพียงถอดปลั๊กก่อนทุกครั้งเพื่อความปลอดภัย แล้วค่อยถอดตะแกรงกับใบพัดออกมาล้างด้วยน้ำผสมน้ำยาล้างจานอ่อน ๆ ใช้แปรงขนอ่อนขัดคราบฝุ่นให้สะอาด จากนั้นผึ่งให้แห้งสนิทก่อนประกอบกลับ ส่วนตัวมอเตอร์ไม่ควรโดนน้ำ ใช้เพียงผ้าแห้งหรือแปรงเล็ก ๆ ปัดฝุ่นออกก็พอ หากเป็นรุ่นที่สามารถหยอดน้ำมันหล่อลื่นได้ การหยอดปีละครั้งหรือสองครั้งจะช่วยให้แกนหมุนลื่น เสียงเงียบ และลดการสึกหรอ

สิ่งที่ไม่ควรทำอย่างเด็ดขาดคือ ฉีดน้ำเข้าไปทั้งเครื่องโดยไม่ถอดชิ้นส่วน หรือรีบประกอบทั้งที่ยังไม่แห้งดี เพราะความชื้นอาจทำให้ไฟฟ้าลัดวงจรได้ บางท่านใช้ปลั๊กพ่วงคุณภาพต่ำ เปิดพัดลมต่อเนื่องยาวนานโดยไม่พัก สิ่งเหล่านี้ล้วนเพิ่มความเสี่ยงโดยไม่จำเป็น