'ฉี่' ดูยังไงว่า 'ไตมีปัญหา'

หลายคนไม่เคยดู"ฉี่"ของตัวเอง ทั้งที่ความจริงแล้ว "ฉี่" คือสัญญาณสุขภาพไต ไตเป็นอวัยวะที่ไม่เจ็บ ไม่เตือน แต่จะส่งสัญญาณผ่าน "ฉี่" ตลอดเวลา 

มาดูว่า "ฉี่" แบบไหนที่ควรระวังภาวะไตเสื่อมก่อนจะลุกลามถึงขั้นต้องฟอกไต 

1. ฉี่ สีเข้ม เหลืองจัด หรือน้ำตาล

หากปัสสาวะมีสีเข้มตลอดทั้งวัน ทั้งที่ดื่มน้ำ เพียงพอแล้ว นี่อาจไม่ใช่แค่ภาวะขาดน้ำ แต่อาจหมายถึงไตเริ่มขับของเสียได้ไม่ดี ของเสียและสารพิษจึงค้างในเลือดมากขึ้น ทำให้เลือดข้น และไตต้องทำงานหนักขึ้น ในระยะยาวเสี่ยงไตเสื่อมแบบเงียบ ๆ สีปัสสาวะที่ดีควรเป็นเหลืองอ่อน ไม่เข้ม ไม่คล้ำ และไม่ใสจนเหมือนน้ำเปล่า

2. "ฉี่" มีฟองเยอะ และฟองไม่ยุบง่าย

หลายคนเข้าใจว่าเกิดจากแรงกระแทกของน้ำในโถ แต่ถ้ามีฟองเยอะประจำ และฟองลอยอยู่นานผิดปกติ อาจเป็นสัญญาณว่า โปรตีนรั่วมากับฉี่ ซึ่งเป็นสัญญาณเริ่มต้นของไตเสื่อม พบบ่อยในผู้เป็นเบาหวาน ความดันสูง ไขมันสูง หรือกินอาหารเค็มจัดมานาน หากพบอาการนี้บ่อย ควรรีบตรวจปัสสาวะและตรวจค่าไตโดยด่วน

3. ฉี่ตอนกลางคืนบ่อย ทั้งที่ไม่ได้ดื่มน้ำมาก

หากตื่นมาฉี่กลางคืนตั้งแต่ 2-3 ครั้งขึ้นไปเป็นประจำ ทั้งที่ไม่ได้ดื่มน้ำก่อนนอนมาก อาจบ่งบอกว่าไตเริ่มควบคุมสมดุลน้ำและเกลือแร่ได้ไม่ดี หรือมีภาวะน้ำตาลและความดัน รบกวนการทำงานของไต ไตที่อ่อนล้าจะกรองน้ำได้ดี ทำให้ต้องขับฉี่ตอนกลางคืน 

4. 'ฉี่' น้อยลง แต่ตัวบวม น้ำหนักขึ้น 

ถ้า ฉี่น้อยลง และมีอาการหน้าบวม มือบวม เท้าบวมคับรองเท้า ทั้งที่กินเท่าเดิม แปลว่าไตอาจขับน้ำได้ไม่ดี น้ำและของเสียจึงคั่งในร่างกาย อาการแบบนี้ทำให้หัวใจและหลอดเลือดต้องทำงานหนัก หากปล่อยไว้นานเสี่ยงไตวาย เฉียบพลันได้

5. ปัสสาวะแสบ ขุ่น มีกลิ่นแรง 

อาการแบบนี้ ไม่ได้หมายความว่าเป็นกระเพาะปัสสาวะอักเสบเสมอไป แต่อาจเป็นการอักเสบที่ไตหรือกรวยไต หากมีอาการปวดหลังลึก ๆ หรืออ่อนเพลียด้วย อาจหมายถึงไตเริ่มรับของเสียไม่ไหว ควรรีบตรวจและรักษา 

"ไต"ไม่เคยเจ็บและไม่เคยเตือน แต่ 'ฉี่' จะบอกอาการแทนเสมอ นี่คือสัญญาณเตือนล่วงหน้า หากสังเกตตั้งแต่วันนี้ จะช่วยหลีกเลี่ยงการฟอกไตในอนาคตได้