ค่ายลูกเสือครั้งแรกในชีวิต

 

คนอื่นที่เคยไปค่ายลูกเสือสมัยประถมเป็นอย่างไรผมไม่รู้ แต่สำหรับ มันเป็นค่ายฝึกที่โหดมาก

 

ตอนนั้นผมอายุ 11 อยู่ ป.5 เราทุกคนไม่คาดคิดว่ามันจะเป็นอย่างไรสำหรับการฝึกครั้งนี้ แต่คงไม่น่าจะมีอะไร คิดเสียไปทัศนศึกษาค้างแรม 3 วัน 2 คืน มันไม่น่าจะมีปัญหาอะไรหรอก ติดอยู่ตรงที่ว่าเราจะไม่ได้อยู่ภายใต้การดูแลของพ่อแม่แล้ว เราต้องดูแลตัวเอง พาตัวเองให้รอด รอดโดยที่ไม่พาตัวเองไปถูกด่า ทำหน้าที่ในฐานะของนักเรียนให้ดีมันคงไม่ได้มีอะไรน่ากลัว แต่เราแค่ต้องดูแลตัวเองให้ดี...เท่านั้น

 

กาาค้างแรมต่างถิ่นคือสิ่งที่ผมกลัวมาก บ้านผมไม่เคยไปเที่ยวค้างแรมต่างจังหวัดเพราะค่าใช้จ่ายสูง และไม่มีใจจะเที่ยวจริงๆจังๆ ดังนั้น การค้างแรมต่างถิ่นเป็นสิ่งที่ผมต้องปรับตัวสูงมาก ทั้งเพื่อน คนรู้จักในห้องเรียน คนรู้จักต่างห้องเรียน ไหนจะมีคนไม่ชอบขี้หน้าผมอีก มันไม่มีทางแน่ใจได้เลยว่าพวกเขาจะให้การช่วยเหลือได้ ผมเองก็ไม่คิดจะช่วยเหลือใครเท่าไร ด้วยผมเองก็กำลังอ่อนแอเช่นกัน

 

เมื่อเดินทางไปถึงค่ายแก่งกระจาน จ.เพชรบุรี เราทุกคนชะงัก มันไม่ใช่แค่ไปเข้าแถวจัดระเบียบเฉยๆ แต่ทุกคำสั่งที่ลั่นออกจสกปากครูฝึก ทุกคนต้องทำตามทุกกระเบียดนิ้ว ถ้าสั่งถอดกระเป๋าเป้วางลงกับพื้น ทุกคนต้องทำตามอย่างไม่มีเงื่อนไข ผมลืมเอากระติกน้ำที่พาดบ่าออก ผมจึงโดนครูฝึกตบศีรษะไป 1 ที ผมตกใจมาก แต่ก็ทำอะไรไม่ได้ ผมเริ่มเข้าใจความรู้สึกของคนไม่มีอำนาจก็วันนี้เอง

 

สัมภาระเราทุกคนจะวางไว้บนหัวเตียงของแต่ละคน เลือกที่นอนไม่ได้ เลือกบัดดี้จับกลุ่มไม่ได้ ทุกอย่างเป็นไปอย่างสุ่ม หลังจากนั้นเราก็เริ่มการฝึกเลย นั่นคือทานมื้อเที่ยง

 

ครูฝึกมองว่าพวกเราฝึกยาก ยังชินกับการใช้ชีวิตแบบพลเรือนอยู่ จึงใช้ไม้แข็งด้วยการตวาดตะคอกเสียงดังรุนแรงจนผู้หญิงบางคนถึงกับน้ำตารื้น ผมเห็นคนส่วนใหญ่ซ่อนความกลัวไว้ได้เป็นอย่างดี ผมเลยต้องซ่อนความกลัวให้ได้บ้าง ทำเหมือนอย่างที่คนอื่นทำ

 

คัตฉาก สองแขนประกบใช้มือฟาดกระทบให้เกิดเสียง ต้องพร้อม ต้องดังพอจนกว่าครูฝึกจะพอใจ ซึ่งนานมากกว่าจะได้กินข้าว ผมไม่ได้หิวหรอก ผมกินไม่ลงด้วยซ้ำ ผมคิดว่าชั่วโมงเดียวยังสาหัสขนาดนี้ แล้วอีก 2 วันข้างหน้าอะไรจะเกิดขึ้น

 

เราเดินทางไกลเพื่อเข้าฐานฝึกลอดรั้วสิ่งกีดขวาง กว่าจะผ่านไปแต่ละจุดได้ก็หมดวันแล้ว แต่ผมไม่รู้ว่ามันจะมีการฝึกในเวลากลางคืนด้วย

 

คืนนั้นคือการอบรมบุคคลทำการรบตอนกลางคืน บทเรียนที่ผมจำได้เพราะเคยไปเห็นในหนังฝรั่งบ่อยหลังจากฝึกบ่อยมาก นั่นคือ อย่าจุดไฟในยามวิกาล ศัตรูจะมองเห็นเราได้ในระยะไกล ถ้าเราเผลอสูบบุหรี่ ศัตรูจะยิงไปที่แสงไฟเป็นหลัก โอกาสโดนเราถึงตายก็สูงมากแล้ว

ฝนทำท่าจะตก ฟ้าแลบฟ้าร้องประปราย  ห้าทุ่มแล้วแต่น้ำก็ยังไม่ได้อาบ ห้าทุ่มครึ่งเราถึงจะได้อาบน้ำ คืนนั้นพายุโหมกระหน่ำรุนแรง โรงอาบน้ำที่เราอาบร่วมกับเพื่อนทั้งหมดก็อาบกันด้วยความตื่นเต้นที่ต้องรีบอาบแล้วกลับไปที่โรงนอนให้ทันก่อนจะชุ่มด้วยน้ำฝนอันสกปรกได้

 

ครูฝึกยังคงอยู่ในการควบคุมพวกเรา ทุกคนจะต้องนอนจริงๆและไม่ให้คุยกันเลย ทุกคนต้องเข้านอน แต่กว่าที่ทุกอย่างจะเรียบร้อย กว่าที่พวกเราจะเข้าใจก็ต้องโดนตวาดอยู่หลายรอบ ผมปฏิบัติตามอย่างเคร่งครัด ผมไม่หลับ แต่แสร้งนิ่งทำตัวนอนหลับ ทว่าตัวผมอยู่ใกล้สวิตซ์ไฟมากที่สุดต้องปิดไฟที่ยังสว่างอยู่ แต่ผมไม่รู้ หลอดไฟฝั่งของผมปิดไปแล้ว ไฟโซนอื่นสว่างโผล่งอยู่ผมก็ไม่สน เพราะผมไม่รู้ว่าสวิตซ์ไฟยังมีอยู่ข้างๆผม ผมนอนปิดตานิ่ง ครูฝึกจะได้ดุเราไม่ได้ ผมหวังที่จะรอด แต่ก็ยังสงสัยว่าทำไมยังมีเสียงงึมงำหงุดหงิดจากครูฝึกอยู่ จนครูฝึกเดินมาปิดไฟพร้อมพึมพำว่าเด็กมันเหนื่อยเลยหลับไปจริงๆแล้วมั้ง แล้วทุกอย่างก็ปกคลุมไปด้วยความมืด จริงๆก็ไม่ใช่เรื่องใหญ่อะไรนักหรอก แต่ผมกลับรู้สึกผิด ผิด ที่ทำให้คนอื่นเดือดร้อนที่ทำให้นอนได้ช้า

 

วันที่สอง ครึ่งวันแรกหมดไปกับการกระโดดหอสูง 34 ฟุต ด้วยความที่ผมกลัว ผมปฏิเสธด้วยการแสร้งว่าตนได้กระโดดไปแล้ว ผมรีบไปนั่งกับกลุ่มเพื่อนที่เขาผ่านการกระโดดไปแล้ว แม้ถูกเพื่อนแซวผมก็ยอม ด้วยเพราะความยุ่งยาก ครูฝึกจึงไม่ได้ใส่ใจว่าต้องบังคับกระโดดครบทุกคน แม้คำสั่งจะออกมาแบบนั้น ผมก็ยังกล้าขัดขืน ทุกวันนี้ผมก็ยังไม่ชอบกระโดดลงจากที่สูงแบบฉับพลันท้าแรงโน้มถ่วง เขาชนไก่ผมก็ทำแบบนี้เหมือนกัน ผมไม่ได้กลัวความสูง ผมชอบวิวในที่สูงด้วยซ้ำ ผมแค่กลัวการกระโดดลงมา

 

ครึ่งวันหลัง เราฝึกเดินสวนสนามในร่ม ฟังดูสบายๆแต่ความจริงเราได้เจอเรื่องช็อคเข้า คำว่านิ่ง ก็คือนิ่ง แต่เราเข้าใจว่าเกาได้ คันได้นิดนึง แต่มันทำไม่ได้ ใครฝ่าฝืนต้องถูกถอดกางเกงคลุมหัว ใครหันไปมองก็ต้องโดนเช่นกัน เพราะถือว่ายังฝ่าฝืนคำสั่งที่บอกว่าต้องนิ่งอยู่ ใครสวมแว่น แล้วแว่นจะหล่นจากการสะบัดหัน ก็ต้องปล่อยให้แว่นหล่น เพื่อนผมขยับปรับแว่นให้เข้ากับหน้าให้กระชับ ก็ต้องลงเอยกับเพื่อนผมที่ถูกลงโทษ เราฝึกกัน 3 ชั่วโมง ซ้ายหันขวาหัน ก้าวเท้าซ้ายขวาด้วยความเกร็ง เหงื่อไหลอาบหน้าก็ต้องปาดเหงื่อ ผมรู้สึกช็อคหน่อยๆที่คนต่อแถวทั้งข้างหน้าและข้างหลังผมค่อยๆหายไปทีละคน สองคน หันไปซ้ายที ขวาที ผมก็ได้เห็นเพื่อนที่ถูกทำโทษนั่งสมาธิโดยมีกางเกงคลุมหัวตัวเองเหลือกางเกงในเท่านั้นที่ยังสวมอยู่ มันไม่น่าขำ มันเป็นความกลัว ความกลัวที่ก่อขึ้นในใจผมว่าผมอาจเป็นหนึ่งในนั้นก็ได้ บรรยากาศเป็นไปด้วยตึงเครียด จนครูฝึกพอใจ ผมดีใจที่ผมรอดมาได้โดยไม่ถูกทำโทษ

 

วันที่สาม หมดเวลาไปกับพิธีมอบเข็มกลัดจากการกระโดดหอสูง 34 ฟุต ทุกอย่างสบายๆเพราะเริ่มปรับตัวได้บ้างแล้ว เราไม่คุยฉอเลาะ เรานั่งนิ่งๆฟังเสียงนายทหารชั้นผู้ใหญ่พูดจนจบ นานแค่ไหนไม่ว่าขอแค่อย่าได้มีการกดดันอะไรอีกเลย

 

เราขึ้นรถทัวร์กลับโรงเรียนที่ซึ่งผู้ปกครองรอรับกลับบ้าน

 

แต่เราก็ยังนั่งนิ่ง อาจเพราะเราเหนื่อยล้าจึงเผลอหลับไป แต่ผมมองคนอื่นเขาไม่ได้หลับ ก็ยังนิ่ง ยังชินกับสิ่งที่ถูกกดดันมา แม้ว่าเรากลับไปเรียนแล้วพวกเราถึงกลับมาเป็นปกติ แต่ผมก็เชื่อว่ามีอะไรบางอย่างหล่อหลอมพวกเรา มันไม่ใช่แค่ความเข้มแข็ง แต่มันมีบาดแผลทางใจหรือจิตวิญญาณที่ถูกทำลายไป เราเริ่มสลัดความเป็นเด็กออกไปแล้วแทนที่ด้วยความเป็นผู้ใหญ่ ผู้ใหญ่แบบที่เคร่งขรึม วางตัวเป็น คนที่ดูเหมือนจะดูแลตัวเองและตั้งใจจะดูแลตัวเองให้ดีกว่าเดิม

 

ผมไม่แน่ใจว่ามันคือความเข้มแข็ง  แต่มันคือเผชิญกับความอ่อนแอที่เราไม่มีอำนาจที่จะเลือกพ้นไปจากค่ายทหาร ไม่มีอำนาจในการพาตัวเองไปรับอิสรภาพนอกรั้ว ไม่มีอำนาจในการปฏิเสธในการเข้ารับการฝึกอย่างภาคภูมิ จะมีก็แต่คำพูดประชดประชันว่าอยากออกไปไหน..ก็ไปเลยไป

 

นั่นทำให้ผมอยากมีอำนาจ เพื่อจะได้ไม่มีใครข่มเหงรังแก หรือมีศักดินาบ้าง อย่างน้อยเราก็จะไม่ถูกใครเล่นงานได้ง่ายๆ

 

การฝึกทหารนั้นการทำแบบนี้ไม่ใช่เรื่องใหญ่ ไม่ใช่ความผิด และถือเป็นปกติของการฝึกเสียด้วยซ้ำ โดยที่ไม่เกี่ยงว่าเราจะยังเป็นเด็กอยู่ก็ตาม เพราะเด็กวัยนี้อีกไม่กี่ปีก็มีลูก มีครอบครัวได้แล้ว เขาจึงมองพวกเราว่าไม่ใช่เด็กอีกต่อไป อีกทั้งระบบทหารถูกออกแบบมาว่า...ไม่ว่าใครจะระยำตำบอนมาจากไหนก็ต้องฝึกได้ อยู่ในโอวาท(คำสั่ง)ได้

 

มันเป็นโลกของทหารที่เด็กอย่างผมเพิ่งจะเข้าใจ ลบภาพจำเก่าๆที่เคยเข้าใจจากสื่อหรือภาพยนตร์ไปทั้งหมดเลย ผมพิจารณาตัวเองแล้วว่าผมไม่เหมาะกับโลกของทหารหรือตำรวจ

 

การฝึกครั้งนี้กระจอกมากสำหรับคนทั่วไป แต่..การทำร้ายจิตใจรุนแรงแบบนั้น คุณต้องไม่ลืมว่าเรื่องแบบนี้มันส่งผลหลอกหลอนไปตลอดชีวิต เราอาจไม่บ่น แต่เราก็ยังเจ็บปวด

 

ข้อดีของค่ายนี่ก็คือ มันทำให้ผมปรับตัวในการเรียน รด. ได้ดี เพราะเข้าใจจริตของทหารมาบ้างแล้ว

 

ไม่น่าเชื่อ... เรื่องทำร้ายจิตใจจากครูที่ชอบบังคับนักเรียนให้เรียกว่าอาจารย์ สั่งสมมาถึงค่ายทหาร แล้วก็มาถึงยังโลกของคนวัยทำงาน ทั้งการเมืองในที่ทำงาน ความกดดันหรือต้องการแสดงอำนาจ มันเรื้อรัง มันแก้ไม่ได้ นอกจากใจของเราเองที่ไปรับความพยาบาทมา ผู้คนมักไม่กล้าบ่นหรือพูดถึงความเจ็บปวด เราเลือกที่จะซ่อนมันไว้เพราะไม่ค่อยมีใครอยากแชร์ประสบการณ์แบบนี้กับใคร และคำแนะนำการลาออกจากงานก็ต้องยึดเรื่องเงินไว้เป็นหลัก หากไม่มีเงินจากช่องทางอื่น ก็ต้องง้องานประจำและทนอยู่ทำงานต่อไป

 

ผมแชร์เรื่องนี้และอยากบอกว่าการเป็นคนอ่อนแอบางครั้งก็รู้สึกโดดเดี่ยวเหมือนกัน ช่วงวิกฤติแบบนั้นเราไม่มีที่ปรึกษามาให้คำตอบ เรามองว่ามันเป็นเรื่องปกติที่เกิดขึ้น เราต่างหากที่ต้องปรับตัวให้ได้ ไม่อย่างนั้นมันจะลำบากกับชีวิตที่เหลิออยู่อีก 70 กว่าปีข้างหน้าแน่

 

เหนือสิ่งอื่นใด ประสบการณ์ครั้งนี้เรียกได้ว่าเป็นจุดพลิกผันของชีวิต มันถามผมว่าถ้าต้องเจอเรื่องแรงๆแบบนี้ในอนาคต ผมจะทำอย่างไร

 

คำตอบก็คือ

1.ผมจะพิจารณาสถานะของตัวเอง ถ้าเรายังด้อยอำนาจ เป็นลูกจ้างที่ต้องง้อเงินเดือน ผมก็จะยอมทนไปก่อน

2.เรื่องแรงๆเกิดขึ้นได้ทุกช่วงวัย พยายามสร้างฐานอำนาจของตัวเองเข้าไว้ สร้างคอนเนคชั่น และอย่างแรกเลยคือการเอาตัวรอดได้ทางการเงิน