จากสายใยกว่าจะมาเป็นเสื้อผ้าให้สวมใส่ ศึกษาการทอผ้า ฝ้ายลวดลายเบื้องต้น

พื้นฐานในทุกสิ่งอย่างแท้จริงเกิดมาจากการเรียนรู้ 

การลองทำในทุกขั้นตอน รู้ที่มากกว่าจะมาเป็นเส้น

ลวดลายที่เห็นสวยงามนั้นเกิดจากอะไร 

ลองขึ้นจับและสอดกระสวยสลับไปมาทอผ้ากว่าจะเป็นผืนไม่ใช่เรื่องง่าย 

    การเรียนรู้ในส่วนต่อมาในครั้งนี้ต่อมาหลังจากที่เรานั้นไปดูในส่วนของต้นครามนั้น เรามาดูการย้อนเมื่อย้อมเจ้าฝ้ายเสร็จแล้วได้นำมาสานต่อคือการทอผ้าให้เป็นผืนด้วยลวดลายที่เรานั้นเรียกว่าผ้าธรรมดา สลับไปมา เหมือนการสานในส่วนของไม้ไผ่ ที่เมื่อเรานั้นสลับสีลวดลายก็จะเกิดขั้น ในการทอในแต่ละครั้งนั้นจะมีความยาวมากกว่ายี่สิบเมตรหรือว่ายาวมากกว่านั้นได้เช่นกัน

    แต่ก่อนนั้นตอนสมัยยังเด็กชอบมากที่สุดคือการทอผ้า ยายจะลงทุนในการนั่งสืบให้ สามารถที่จะทอในลายของผ้าสี่เหาได้ และลวดลายของผ้าขิด แต่หากว่าผ้าขิดนั้นจะไม่ค่อยเหลือในความอดทน ทอไม่นานก็ยอมแล้วเพราะว่าค่อนข้างที่จะหลากหลายสี ยิ่งเรานั้นมาเห็นการทอผ้าของชาวบ้านที่นี่ ชอบมากเพราะว่าหากแต่ปัจจุบันนั้นหาชมได้ยากมากขึ้น 

    การสอนในการทอผ้านั้น เป็นอย่างอื่นไปไม่ได้นอกจากการขึ้นทอในกี่เลย กระสวยที่สอดไปสอดมาสลับกับขาที่สลับกระทบทอให้แนบเนียน บางครั้งในการทอของแต่ละคนจะต่างกันในการลงแรง กระทบให้แรงหรือว่ากระทบเบาๆ นั้นแล้วแต่การตั้งกติกาของแต่ละการทอ 

   สิ่งเหล่านี้ทำให้เด็กรุ่นใหม่นั้นได้เรียนรู้ว่า ในอดีตนั้นกว่าที่จะได้เสื้อมาใส่สักตัวนั้นต้องใช้ความพยายามหรือว่าระยะเวลาที่นานขนาดไหน ตั้งแต่การปลูกในต้นฝ้าย มีการนำมาดีด นำมาแอบ นำมาดีดแล้วเข็ญออกมาเป็นเส้น จากนั้นนำมาสืบเพื่อที่จะทำให้ทอ หารทอนั้นใช้เวลานานอย่างเร็วคือหนึ่งเดือน ค่อยนำผ้ามาตัดเสื้อใส่ได้

    การมาเรียนรู้นั้นทำให้ได้เห็นขั้นตอนวิธีการกว่าที่จะมาเป็นผืนผ้าสวยงามสำหรับสวมใส่  จึงได้รู้ว่าทำไมเราถึงต้องมีการขายในราคาที่แพงมากกว่าผ้าธรรมดา เพราะว่าทำจากมือทั้งหมด แต่หากว่าเป็นผ้าที่ชาวบ้านั้นเรียกว่าผ้าเจ๊กนั้นคือผ้าของโรงงาน ผลิตมานั้นสวยเหมือนกันแต่ว่าจะใส่ไม่ค่อยสบายและไม่ทนทานเท่ากับที่ทำเองจากธรรมชาติ

     พอมาถึงตรงนี้คือเด็กชอบมาก ได้ลงมือในการทอไม่ว่าจะหญิงหรือชาย เพราะว่ามีกี่ทั้งหมดห้าตัว สลับกันลองทอผ้า ซึ่งในการทอผ้านั้นต้องมีในส่วนของการใช้สมาธิเหมือนกัน เพราะว่าหากมีการขาดของด้ายเพราะว่าด้ายนั้นเส้นไม่ได้ใหญ่มาก บางครั้งอาจจะขาดไปจะต้องมีการแก้ปัญหาในระหว่างการทอผ้านั้นเหมือนกัน 

    ไม่ว่าเรานั้นจะทำอะไรสิ่งที่เราต้องเข้าใจคือ มีความยากลำบากเสมอ เพราะว่าหากอะไรที่ได้มาง่ายๆ นั้นอาจจะไม่ใช่สิ่งที่งดงาม คนเรานั้นสมัยใหม่อาจจะมักง่ายเพราะว่าเกิดจากการที่เรานั้นได้อะไรมาไม่ยาก แต่ก่อนนั้นหากต้องการอะไรสักอย่างต้องทำเองทั้งหมดจึงเห็นคุณค่าในสิ่งของ การที่เรานั้นสอนให้เด็กเรียนรู้ในอาชีพ หรือการทอผ้าในท้องถิ่นถือว่าเป็นสิ่งที่ดี เด็กจะได้เข้าใจว่า ในหมู่บ้านของเราน้ันยังมี หลายอย่างที่เรานั้นยังไม่ได้เรียนรู้ อย่างการทอผ้า พ่อแม่นั้นอาจจะทอแต่ลูกนั้นอาจจะไม่มีเวลามาสนใจ เพราะว่านอกจากการไปเรียนกลับมานอนไม่ช่วงเวลาที่เด็กนั้นจะมีความสนใจ  

   การศึกษาขั้นพื้นฐานนั้นจะต้องสร้างหลักสูตรท้องถิ่นขึ้นมาเพื่อที่ให้เด็กนั้นได้มีโอกาสที่จะไปศึกษา ภูมิปัญญาชาวบ้านในบริเวณท้องถิ่นที่ตนนั้นอาศัยอยู่ มอบทุนให้ชาวบ้านได้มีการพัฒนาสิ่งเหล่านี้ไม่ให้หายไปจากสังคมเรา สิ่งที่มีในท้องถิ่นและทำมาแล้วต้องมีการสานต่อให้คงอยู่และมีกำลังใจ นั่นคือการให้เยาวชนมาเรียนรู้และรักในการใช้สินค้าหรือผ้าไทย กินอาหารไทย รักในท้องถิ่นของตนเองนั้นมากขึ้น