ภาวะเครียดจากการเสพข่าวมากเกินไป Headline Stress Disorder

 

Headline Stress Disorder คือ ภาวะความเครียด หรือภาวะวิตกกังวล ที่เกิดจากการเสพข่าวสาร ข้อมูล สื่อต่าง ๆ บนอินเทอร์เน็ต และโซเชียลมีเดียร์มากเกินไป โดยเฉพาะบนโซเชียลมีเดียที่เปิดให้คนอ่านข่าวได้ตลอด 24 ชม. จนเกิดเป็นความกังวลจนเกินพอดี หรือที่เรียกว่าอาการ Panic นั่นเอง

 

 

Headline Stress Disorder เกิดจากอะไร?

สาเหตุหลักมาจากการรับชมเนื้อหาสื่อสาธารณะต่าง ๆ มากเกินไป  ตัวอย่างเช่น

• หนังสือพิมพ์ นิตยสาร

 

• รายการวิทยุ พอดแคสต์

 

• รายการโทรทัศน์

 

• รายการข่าวประจำวัน

 

• คลิปวีดีโอ

 

 

สามารถเกิดได้จากความตั้งใจเข้าไปเสพเนื้อหาเอง หรือจากการเห็นเนื้อหาซ้ำ ๆ เป็นจำนวนมาก จากการรับรู้สื่อในรูปแบบเหล่านี้เป็นระยะเวลานาน คล้ายกับการมีคนมากระซิบบอกข้อมูลข่าวสารใส่หูเยอะ ๆ จนไม่สามารถโฟกัส และแยกแยะได้ว่า ควรจะจัดเก็บข้อมูล หรือสิ่งที่ได้ยินอย่างไร

 

หากสิ่งที่เสพเข้าไป เป็นข้อมูลที่สร้างความเครียด ความโศกเศร้า ที่ส่งผลกระทบต่อจิตใจ อย่างเช่น ข่าวการเสียชีวิตของคนดัง หรือคนที่เคยรู้จัก ข่าวเศรษฐกิจตกต่ำลง ข่าวการขึ้นราคาสินค้าที่ต้องใช้ในชีวิตประจำวัน ข่าวการเลือกตั้ง ข่าวสงคราม และความขัดแย้งที่รุนแรง

 

นอกจากนี้ การได้เห็นเนื้อหาข้อมูลในแง่ดีบางอย่างก็สามารถส่งผลทำให้เกิดภาวะ Headline Stress Disorder ได้ อย่างเช่น ข่าวการประสบความสำเร็จของบุคคล ข่าวการรับรางวัล ทำให้เกิดการเปรียบเทียบกับตนเอง เกิดความไม่มั่นใจ น้อยเนื้อต่ำใจ จนนำไปสู่สภาพจิตใจที่ไม่มั่นคงตามมา

 

 

อาการของ Headline Stress Disorder

อาการทางกาย

• แน่นหน้าอก หายใจไม่สะดวก

 

• ใจสั่น

 

• จังหวะหัวใจเต้นเร็วผิดปกติ

 

• นอนไม่หลับ นอนหลับยาก หรือนอนหลับไม่สนิท

 

• รู้สึกไม่ค่อยสดชื่นระหว่างวัน ง่วงซึม

 

• อยากอาหารน้อยลง หรืออาจกินมากเกินกว่าปกติ

 

• ท้องเสียหรือท้องผูก

 

 

อาการทางจิตใจ

• ไม่มีสมาธิ ไม่สามารถจดจ่ออยู่กับสิ่งที่ทำได้ อาจสร้างแนวโน้มที่จะทำงานผิดพลาดได้มากขึ้น

 

• ความกระตือรือร้นในการทำกิจกรรมต่าง ๆ น้อยลง

 

• รู้สึกวิตกกังวล ไม่สบายใจกับอนาคตที่กำลังจะเข้ามา

 

• ซึมเศร้า รู้สึกว่าตนเองไม่ดีพอหรือไม่มีค่า

 

• อารมณ์แปรปรวน โกรธหรือหงุดหงิดง่ายกว่าปกติ

 

• เก็บเนื้อเก็บตัว

 

 

กลุ่มเสี่ยงที่จะเป็นภาวะ Headline Stress Disorder

• คนที่เหนื่อยล้าทั้งทางจิตใจ และร่างกาย อย่างเช่น อาจกำลังเครียดเรื่องงาน ครอบครัว การเรียน พักผ่อนไม่เพียงพอ เจ็บป่วย อยู่นั้น อารมณ์จะอ่อนไหวง่าย เมื่อมาเสพข่าวที่หดหู่ก็จะเครียดได้ง่าย

 

• คนที่มีโรควิตกกังวล หรือซึมเศร้า จะถูกกระตุ้นได้ง่ายจากการเสพข่าวที่หดหู่

 

• คนที่ใช้เวลาอยู่ในโลกออนไลน์เยอะ มีโอกาสที่จะรับรู้ข่าวทั้งที่จริงและปลอม ทั้งดีและร้ายได้มาก

 

• คนที่ขาดวิจารณญาณในการเสพข่าว อาจจะเป็นด้วยวัย วุฒิภาวะ หรือบุคลิกภาพ มีแนวโน้มจะเชื่อพาดหัวข่าวในทันทีที่เห็นได้ง่าย

 

 

วิธีแก้อาการ และ วิธีป้องกัน Headline Stress Disorder

• งดอ่าน งดรับชมข่าว หรือข้อมูลที่มีหัวข้อสร้างความอ่อนไหวทางจิตใจ อย่างเช่น ข่าวเกี่ยวกับความตาย การสูญเสีย การฆ่าตัวตาย หรือหัวข้ออื่น ๆ ที่ทำให้สภาวะจิตใจไม่มั่นคง หากเครียดมาก อาจงดเสพข่าว หรือใช้สื่อสังคมออนไลน์ไปสักพัก

 

• จำกัดเวลาในการรับชมสื่อ ปรับช่วงเวลาในการรับชมสื่อให้น้อยลง เพื่อลดโอกาสรับรู้สื่อที่ส่งผลต่อสภาพจิตใจในระยะยาว

 

• อย่าเสพข่าวก่อนนอน เพื่อให้สมองได้พัก และนอนหลับได้ดี

 

 

• อย่าเชื่อพาดหัวข่าวที่เห็นในทันที เพราะพาดหัวข่าวมักใช้คำที่กระตุ้นอารมณ์ เพื่อดึงดูดให้คนสนใจ แนะนำให้อ่านรายละเอียดของข่าวด้วย

 

• พยายามมองหาสิ่งที่ดีในข่าวที่อ่านบ้าง ทุกอย่างมีทั้งด้านดีและร้ายเสมอ

 

• เลือกช่องทางการรับรู้ข้อมูล ควรจำกัดบางช่องทาง บางเพจ หรือบางแพล็ตฟอร์ม เพื่อลดโอกาสที่สื่อเหล่านั้นจะรบกวนจิตใจได้ อย่าเปิดรับทุกข้อมูลที่ผ่านเข้ามาโดยไม่ได้คัดกรองก่อน

 

 

• หากิจกรรมใหม่ ๆ ทำ เลือกรับชมสื่อต่าง ๆ อยู่ในระดับที่พอดี ไม่มากเกินไป ออกไปพบปะเพื่อน ชอปปิง ดูหนัง อ่านหนังสือ ออกกำลังกาย เพื่อให้ออกห่างจากข่าวสาร และข้อมูลที่ไม่จำเป็นต้องรับชมอยู่ตลอดเวลาบ้าง เพื่อให้ได้รับประสบการณ์กิจกรรมใหม่ ๆ ที่น่าสนใจ นอกเหนือจากการเสพข่าวบนอินเทอร์เน็ต

 

• หันมาพูดคุยบ้าง อย่างเช่น ชวนคนใกล้ตัวคุย แลกเปลี่ยนความคิดเห็น สอบถามสิ่งที่สงสัย ควรใช้วิจารณญาณในการรับข้อมูลต่าง ๆ อยู่เสมอ หรือหากไม่แน่ใจ รู้สึกไม่ดีเกี่ยวกับเนื้อหาส่วนใด ลองแบ่งปันหรือสอบถามคนใกล้ตัว เพราะสิ่งที่รู้มาจากอินเทอร์เน็ตอาจมีด้านอื่น ๆ อีกก็ได้

 

• ฝึกการรับมือกับความเครียด อาจลองปรึกษาจิตแพทย์ดูสักครั้ง หรือการลองฝึกปล่อยวาง มองทุกปัญหาที่เข้ามาว่าเป็นเรื่องปกติที่เกิดขึ้นได้ ทำความเข้าใจที่มาที่ไปของผลลัพธ์ต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นในแต่ละวัน และไม่ผูกติดความรู้สึก หรือความคิดของตนเองไว้กับทุกข้อมูลที่ได้รับจากสื่อต่าง ๆ