“เราไม่ได้มาเรียนจะเป็นฝรั่ง เราเรียนเพื่อเป็นคนไทยที่มีความรู้เสมอฝรั่ง”

พระราชดำรัสนี้เป็นของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๕ ซึ่งได้พระราชทานแก่บรรดานักเรียนไทยที่ศึกษาในต่างประเทศเมื่อปี พ.ศ. ๒๔๔๐ คำพูดนี้สะท้อนถึงพระราชปณิธานที่มุ่งมั่นในการพัฒนาประเทศไทยให้ทันสมัยทัดเทียมกับชาติตะวันตก โดยไม่ละทิ้งความเป็นไทย

ในช่วงเวลานั้น ประเทศไทยกำลังเผชิญกับแรงกดดันจากชาติตะวันตกที่มีอิทธิพลในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ รัชกาลที่ ๕ ทรงเห็นความสำคัญของการศึกษาเป็นอย่างยิ่ง ทรงส่งเสริมให้คนไทยได้ไปศึกษาหาความรู้ในต่างประเทศเพื่อกลับมาพัฒนาบ้านเมือง อย่างไรก็ตาม ทรงเน้นย้ำว่า การศึกษานั้นควรเพื่อเสริมสร้างความรู้และพัฒนาตนเองให้ทัดเทียมกับฝรั่ง ไม่ใช่เพื่อกลายเป็นฝรั่งหรือสูญเสียความเป็นไทย

พระราชดำรัสนี้ยังคงมีความหมายและเป็นข้อคิดที่สำคัญสำหรับคนไทยในยุคปัจจุบัน ในโลกที่กำลังเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว การเรียนรู้จากต่างประเทศและการปรับตัวเข้ากับวัฒนธรรมสากลเป็นสิ่งจำเป็น แต่เราควรมีสติและไม่ลืมรากเหง้าและวัฒนธรรมของเราเอง การพัฒนาตนเองและประเทศชาติให้ก้าวหน้าในขณะเดียวกันกับการรักษาความเป็นไทยไว้เป็นเรื่องที่สามารถทำควบคู่กันไปได้

พระราชดำรัสนี้เป็นเครื่องเตือนใจว่า การเป็น "คนไทยที่มีความรู้เสมอฝรั่ง" หมายถึงการมีความสามารถและความรู้ที่สามารถนำมาพัฒนาประเทศชาติได้ โดยไม่สูญเสียอัตลักษณ์ของความเป็นไทยที่ทรงคุณค่า