ปัญหา "หนี้นอกระบบ" เป็นภาพสะท้อนของปมปัญหาทางด้านสังคม คุณภาพชีวิต "ภาคครัวเรือน"

ปัญหาหนี้นอกระบบเป็นปัญหาที่สร้างความเดือนเรือนให้กับคนที่ไม่มีความพร้อมทางด้านการเงินทำให้เกิดการกูยืมเงินขึ้น

นายกเศรษฐา ทวีสิน นายกรัฐมนตรีและ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง ประกาศที่จะแก้ไขหนี้นอกระบบอย่างจริงจัง ในวันที่เป็นประธานการประชุมมอบนโยบายและแนวทางการแก้ไขปัญหาหนี้นอกระบบให้กับผู้ว่าราชการจังหวัด นายอำเภอ ผู้บังคับการตำรวจนครบาล และผู้บังคับการตำรวจภูธรจังหวัดทั่วประเทศ

โดยขอให้ทุกฝ่ายร่วมกันขับเคลื่อนการแก้ปัญหาหนี้นอกระบบอย่างจริงจัง เพื่อช่วยพี่น้องประชาชนเป็นอิสระ หลุดพ้นพันธนาการจากหนี้นอกระบบ กำหนอดให้แก้ไขหนี้นอกระบบเป็นวาระแห่งชาติโดยรัฐบาลได้เปิดรับลงทะเบียนแก้ไขปัญหาหนี้นอกระบบ ตั้งแต่วันที่ 1 ธันวาคม 2566 

ศูนย์วิจัยเศรษฐกิจและธุรกิจ Economic Intelligence Center ธนาคารไทยพาณิชย์ ระบุว่า หลังจากธนาคารแห่งประเทศไทย ( ธปท. ) ประกาศตัวเลขหนี้ครัวเรือนไทย ณ ไตรมาส 3 ปี 2564 อยู่ที่ 14.3 ล้านล้านบาท คิดเป็นอัตราการขยายตัวที่ 4.2% YOY สัดส่วนหนี้ครัวเรือนต่อ GDP อยู่ที่ระดับ 89.3% ทรงตัวจากไตรมาสก่อนหน้า

โดยยังถือว่าอยู่ในระดับสูง การขยายตัวของสินเชื่อภาคครัวเรือนจากระบบธนาคารพาณ้ชย์ในไตรมาส 3/64 ชะลอลงในทุกหมวดสินเชื่อ โดยสินเชื่อส่วนบุคคลยังคงขยายตัวในระดับสูง ตามความต้องการสภาพคล่องเพื่อชดเชยรายได้ที่ลดลง

ในขณะที่สถาบันการเงินส่วนใหญ่ ยังคงระมัดระวังในการให้สินเชื่อ ทำให้ผู้บริโภคจำนวนหนึ่งต้องหันไปพึ่งพาหนี้นอกระบบ

ข้อมูลการสำรวจภาวะเศรษฐกิจและสังคมภาคครัวเรือน พบว่าหนี้ นอกระบบของภาคครัวเรือนไทยรวมในช่วงครึ่งแรกของปี 2564 สูงถึง 8.5 หมื่นล้านบาท เพิ่มสูงจากช่วงก่อนโควิดในปี 2563 ที่อยู่ที่ 4.8หมื่นล้านบาทคิดเป็นอัตราสูงถึง 78% เมื่อพิจารณาในรายละเอียดการกระจายตัวของหนี้นอกระบบ

จากข้อมูลของสำนักงานสถิติแห่งชาต พบว่า กระจุกตัวอยู่ในกลุ่มครัวเรือนรายได้น้อยเป็นส่วนใหญ่ในภาพรวมสัดส่วนของครัวเรือนที่เป็หนี้นอกระบบอยู่ที่ 9.2% ของจำนวนครัวเรือนที่มีหนี้ทั้งหมด ครัวเรือนที่พึ่งพาหนี้นอกระบบต้องรับภาวะอัตราดอกเบี้ยที่สูง ทำให้การจ่ายภาคครัวเรือนมีข้อจำกัด