เกาะเกชม์ในอิหร่านเป็นที่ตั้งของถ้ำเกลือที่ยาวที่สุดเท่าที่มีการค้นพบในปัจจุบัน

เกาะเกชม์ในอิหร่านเป็นที่ตั้งของถ้ำเกลือที่ยาวที่สุดเท่าที่มีการค้นพบในปัจจุบัน

เกาะเกชม์ (เปอร์เซีย: قشم, เสียงอ่านภาษาเปอร์เซีย: [ɢeʃm]) เป็นเกาะรูปร่างคล้ายลูกศรในประเทศอิหร่าน ตั้งอยู่ในช่องแคบฮอร์มุซโดยมีช่องแคบคลาเรนซ์หรือช่องแคบฆูรอนในอ่าวเปอร์เซียกั้นออกจากแผ่นดินใหญ่ (26°50′N 56°0′E / 26.833°N 56.000°E) เกาะเกชม์เป็นเกาะที่มีพื้นที่ใหญ่ที่สุดในประเทศอิหร่านและในอ่าวเปอร์เซีย

เกาะเกชม์ตั้งอยู่ในช่องแคบฮอร์มุซในอ่าวเปอร์เซียห่างจากชายฝั่งตอนใต้ของประเทศอิหร่านไม่กี่กิโลเมตร อยู่ตรงข้ามกับเมืองท่าสำคัญได้แก่แบนแดร์แอบบอสและแบนแดร์ฆอมีร์ ตัวเกาะมีความยาวประมาณ 135 กิโลเมตร และที่ตั้งของเกาะเป็นจุดยุทธศาสตร์สำคัญเนื่องจากอยู่ใกล้กับท่าเรือต่างประเทศสำคัญสองแห่งได้แก่เคาะศ็อบ ประเทศโอมาน (ประมาณ 60 กิโลเมตร) และมินาอ์รอชิด สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ (180 กิโลเมตร) ส่วนที่กว้างที่สุดของเกาะกว้าง 40 กิโลเมตร ในขณะที่ส่วนที่แคบที่สุดของเกาะกว้าง 9.4 กิโลเมตร เกาะมีพื้นที่ 1491 ตารางกิโลเมตร ซึ่งมีขนาดใหญ่เกือบสองเท่าของประเทศบาห์เรน 

เมืองใหญ่ที่สุดบนเกาะได้แก่เมืองเกชม์ซึ่งตั้งอยู่ทางปลายด้านตะวันออกสุดของเกาะอยู่ห่างจากแบนแดร์แอบบอสประมาณ 22 กิโลเมตร ในขณะที่จุดที่อยู่ใกล้กับแผ่นดินใหญ่มากที่สุดห่างจากแผ่นดินใหญ่ประมาณ 2 กิโลเมตร
อุณหภูมิเฉลี่ยบนเกาะวัดได้ประมาณ 27 °C โดยอากาศจะอบอุ่นในช่วงเดือนมิถุนายนถึงสิงหาคม และจะหนาวเย็นในช่วงเดือนตุลาคมถึงมกราคม ปริมาณน้ำฝนเฉลี่ยวัดได้ประมาณ 183.2 มิลลิเมตร
เกาะเกชม์มีเมืองและหมู่บ้านตั้งอยู่รวมกัน 59 แห่ง และประชากรรวมบนเกาะเท่ากับ 117,774 (สำมะโน ค.ศ. 2011) ประชากรท้องถิ่นทำอาชีพประมง ต่อเรือดาวะ ค้าขาย และให้บริการ และมีประชากรบางส่วนที่เป็นเจ้าหน้าที่ฝ่ายบริหาร คนงานในโรงงาน และนักศึกษาประมาณ 30,000 คน โดยได้มีการวางแผนที่จะสร้างสะพานเชื่อมเกาะเกชม์เข้ากับแผ่นดินใหญ่ของประเทศอิหร่าน
เกาะเกชม์เป็นที่ตั้งแหล่งท่องเที่ยวสำคัญหลายแห่ง
ถ้ำเกลือแนแมกดอน

ถ้ำเกลือแนแมกดอนมีความยาว 6.58 กิโลเมตร และเป็นถ้ำเกลือที่ยาวที่สุดเท่าที่มีการค้นพบ ที่ถ้ำแห่งนี้มีการทำเหมืองเกลือหินและกำมะถัน ซึ่งชื่อ "แนแมกดอน" มาจากคำว่า "แนแมก" ที่แปลว่าเกลือในภาษาเปอร์เซีย ถ้ำนี้เกิดขึ้นจากโดมเกลือก่อตัวในชั้นหินซึ่งสามารถสืบย้อนไปได้ถึงช่วงปลายบรมยุคโพรเทอโรโซอิก ถ้ำเกลือแนแมกดอนยังเป็นแหล่งศึกษาด้านธรณีที่สำคัญในอุทยานธรณีของยูเนสโก และยังได้รับการเสนอชื่อเพื่อพิจารณาให้เป็นแหล่งมรดกโลกด้วย

หลักฐานการตั้งถิ่นฐานของมนุษย์บนเกาะเกชม์ที่เก่าแก่ที่สุดเท่าที่ค้นพบย้อนไปได้ถึงยุคหินเก่า 

โดยมีการขุดพบเครื่องใช้จากยุคหินเก่าที่ Bam-e Qeshm[5] ในขณะที่หลักฐานทางประวัติศาสตร์ที่กล่าวถึงเกาะเกชม์นั้นสามารถสืบย้อนไปถึงสมัยก่อนอิสลามกาล สันนิษฐานว่าเกาะเกชม์คือเกาะที่ทอเลมีเรียกว่าอเล็กซานเดรียหรืออาราเซีย (Book 6, Chap. IV) ในศตวรรษที่ 2 (สากลศักราช) และที่อัมมีอานุส มาร์เซลลีนุสเรียกว่าอเล็กซานเดรีย (xxiii.6.42) ในศตวรรษที่ 4

ที่ตั้งของเกาะเป็นจุดยุทธศาสตร์สำคัญบริเวณปากอ่าวเปอร์เซีย ทำให้เกาะเกชม์ถูกโจมตีบ่อยครั้งทั้งจากชาวเอลาม ชาวอุมัยยะฮ์ และชาวอับบาซียะฮ์ ไปจนถึงชาวโปรตุเกสและชาวอังกฤษ ในสมัยจักรวรรดิซาเซเนียนเกาะนี้มีชื่อเรียกว่า Abarkawan และเป็นส่วนหนึ่งของแคว้น Ardashir-Khwarrah

หลักฐานทางประวัติศาสตร์ระบุว่าเกาะเกชม์เป็นสถานีการค้าและนำทางที่สำคัญ เศรษฐกิจของเกาะเฟื่องฟูอย่างมากในสมัยเดย์แลมียอนและสมัยบูแย ซึ่งในสมัยนั้นจะมีเรือสินค้าเดินทางระหว่างเกาะเกชม์ไปยังจีน อินเดีย และแอฟริกา
ในคัมภีร์ไบเบิลฉบับของจอห์น คาสเซลล์อ้างว่าเกาะเกชม์เป็นที่ตั้งของสวนเอเดน

อิหร่านแอร์ เที่ยวบินที่ 655

ในวันที่ 3 กรกฎาคม ค.ศ. 1988 เครื่องบินโดยสารแอร์บัส เอ300 ของสายการบินอิหร่านแอร์ เที่ยวบินที่ 655 ถูกขีปนาวุธของกองทัพเรือสหรัฐยิงตกทางใต้ของเกาะเกชม์ ผู้โดยสารและลูกเรือทั้ง 290 เสียชีวิตทั้งหมด[8] จุดที่เครื่องตกอยู่ห่างจากชายฝั่งด้านใต้ของเกาะประมาณ 2.5 กิโลเมตร