หน้าแรก ตรวจหวย เว็บบอร์ด ควิซ แชร์ลิ้ง Page อัลบั้ม คำคม Glitter เกมถอดรหัสภาพ คำนวณ การเงิน ราคาทองคำ กินอะไรดี
ข้อตกลงการใช้บริการนโยบายความเป็นส่วนตัวนโยบายเนื้อหานโยบายการสร้างรายได้About Usติดต่อเว็บไซต์แจ้งเนื้อหาไม่เหมาะสม

การขับถ่ายสไตล์ชาววัง


เขียนโดย Nick 48

"ไม้แก้งก้น" เครื่องทำความสะอาดหลังขับถ่ายของสาวชาววัง (ภาพจิตรกรรมจากวัดเกาะลาน อำเภอบ้านตาก จังหวัดตาก, สไลด์คุณเอนก นาวิกมูล)

เผย! “การขับถ่ายสไตล์ชาววัง” หรูหราและพิสดารกว่าสามัญชนอย่างไร!??

      การขับถ่ายเป็นเรื่องส่วนตัวที่จะต้องปฏิบัติกันอย่างลี้ลับ จึงมักไม่ใคร่มีหลักฐานปรากฏเกี่ยวกับเรื่องนี้ นอกจากจะเป็นเรื่องที่เล่าขานกัน

ชาววังปฏิบัติกิจนี้แตกต่างจากชาวบ้านอย่างไร ผู้คนภายนอกมักสงสัยและใคร่รู้ 

     สำหรับชาวบ้านนั้นจะถ่ายทุกข์ตามสภาพแวดล้อมของตน เช่นผู้ที่อยู่ใกล้แหล่งน้ำก็จะขับถ่ายลงในแหล่งน้ำ ส่วนผู้ที่อยู่ในเรือกสวนไร่นาก็จะถ่ายทุกข์ตามสุมทุมพุ่มไม้ตามทุ่งนา

     การขับถ่ายของชาววังจะแตกต่างจากชาวบ้าน คือมีที่ทางสำหรับขับถ่ายโดยเฉพาะ อย่างเช่นการลงพระบังคนของพระมหากษัตริย์ก่อนที่จะมีการใช้โถหรือส้วม สถานที่ลงพระบังคนก็น่าจะอยู่ห่างจากพระราชมนเทียรพอสมควรเพื่อป้องกันกลิ่นรบกวน

     ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ที่ลงพระบังคนยังอยู่นอกพระมหามนเทียร แต่การเสด็จออกนอกพระมหามณเทียรเพื่อลงพระบังคนนั้นมีเหตุคนร้ายจะลอบปลงพระชนม์ นับแต่นั้นมาจึงโปรดให้ทำที่ลงพระบังคนให้ปลอดภัยกว่าเดิม ซึ่งก็น่าจะอยู่ภายในพระราชมณเทียร

     ไม่ว่าสถานที่ลงพระบังจะอยู่ในหรือนอกพระราชมนเทียรก็ตาม แต่ก็น่าที่จะลงพระบังคนในโถลงพระบังคน ซึ่งเป็นหนึ่งในเครื่องราชูปโภค มีอยู่หลายชิ้น คือ โถลงพระบังคน กะไหล่ทอง ใช้ธรรมดา โถลงพระบังคนทองคำเกลี้ยง ใช้ในการพิธีไม่สำคัญ โถลงพระบังคนทองคำลงยา ใช้ในพิธีการใหญ่ เมื่อทรงลงพระบังคนแล้วก็จะมีพนักงานนำไปจำเริญ

     ต่อมาเมื่อวัฒนธรรมตะวันตกเริ่มหลั่งไหลเข้ามาในไทยนั้น ก็มีวัฒนธรรมการขับถ่ายเข้ามาด้วย เริ่มตั้งแต่ลักษณะและวัสดุของโถลงพระบังคนเปลี่ยนแปลงไปกลายเป็นโถกระเบื้องเคลือบชนิดหนา ลักษณะเป็นโถปากกว้างมีหูจับ

ห้องสรงในพระที่นั่งวิมานเมฆ ภายในประดับด้วยโต๊ะเครื่องพระสำอาง อ่างล้างหน้า และฝักบัว จัดได้ว่าเป็นห้องสรงที่ทันสมัยที่สุด (ภาพจากประมวลภาพวังและตำหนัก, บริษัทไตรสตาร์ พับบลิชชิ่ง จำกัด)

      จากนั้น เมื่อพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวโปรดให้สร้างพระราชวังดุสิตขึ้นนั้นก็ทรงใช้วัฒนธรรมการขับถ่ายตามแบบยุโรป คือ ใช้ส้วมชักโครก ยังคงใช้โถเคลือบ โดยมีเจ้าพนักงานนำไปทิ้งตามแบบเดิม

     ในส่วนพระบรมวงศานุวงศ์ฝ่ายในบางพระองค์ ถ้าไม่ทรงถ่ายใส่โถ ก็จะโปรดให้ขุดหลุมไว้ใต้ถุนพระตำหนัก และใส่ถังไว้ในหลุมทำเป็นห้องถ่ายทุกข์ส่วนพระองค์ ตอนเช้ามืดจะมีจีนมาเก็บถังนั้นไปทิ้งแต่เช้า สำหรับการถ่ายทุกข์ของเจ้านายเด็ก ๆ นั้นไม่สู้มีปัญหา เพราะใช้วิธีการนั่งโถถ่าย แล้วจึงให้ข้าหลวงนำไปทิ้ง

     การถ่ายทุกข์ของข้าราชสำนักฝ่ายในหรือชาววังทั่วไปนั้น จะเป็นสถานที่สำหรับถ่ายทุกข์รวม เป็นที่รู้จักและเรียกกันว่า “อุโมงค์” 

(ประตูศรีสุดาวงศ์ แต่ก่อนด้านในประตูนั้นคือ “อุโมงค์” สถานที่สำหรับถ่ายทุกข์ของชาววัง)

     อุปกรณ์สำคัญสำหรับการถ่ายทุกข์แต่ละครั้งในสมัยโบราณเรียกว่าเครื่องชำระ น่าจะเป็นไปได้ที่ว่าเดิมเจ้านายคงจะใช้กระดาษธรรมดาหรือใช้น้ำชำระล้าง จนเมื่อเรารับวัฒนธรรมการขับถ่ายจากยุโรปเข้ามา อาจเปลี่ยนจากกระดาษธรรมดาเป็นกระดาษชำระโดยเฉพาะ

     ส่วนเครื่องทำความสะอาดหลังขับถ่ายของสาวชาววังทั่ว ๆ ไป นั้นจะมีไม้ที่เรียกว่า “แก้งก้น” (แก้ง แปลว่าทำให้สะอาดหมดจด) ลักษณะแก้งเป็นไม้ซีกขนาดเล็ก ๆ จักหรือเหลากล่อมเกลาจนกลมมนไม่มีเสี้ยน เอาเชือกผูกไว้เป็นกำ กำละ 5 อัน ราคากำละโสฬส ก่อนเข้าอุโมงค์ก็จะซื้อไม้แก้งก้นเข้าไปคนละกำ บางคนที่ไม่ซื้อไม้แก้งก้นก็จะหาใบไม้ กิ่งไม้ หรือกาบมะพร้าว ติดมือเข้าไปด้วย

 

เนื้อหาโดย: มอญหงอย
(คัดลอกส่วนหนึ่งจากบทความ “การขับถ่ายของชาววัง” เขียนโดย ศันสนีย์ วีระศิลป์ชัย ในนิตยสารศิลปวัฒนธรรม กรกฎาคม 2548)
⚠ แจ้งเนื้อหาไม่เหมาะสม 
Nick 48's profile
มีผู้เข้าชมแล้ว 2,767 ครั้ง
เขียนโดย Nick 48
เป็นกำลังใจให้เจ้าของกระทู้โดยการ VOTE และ SHARE
24 VOTES (4/5 จาก 6 คน)
VOTED: ไปเซเว่นเอาอะไรไหม๊, zerotype, เยี่ยหัว, lololo 70, เก้านิ้วห้าเซนติเมตร, มู๋มี่ หมีเรืองแสง
Hot Topic ที่น่าสนใจอื่นๆ
เลข"ม้าวิ่ง" 1 ธันวาคม 2569เลขน่าจับตา "แต๋วจ๋า พารวย" วันที่ 1 ธันวาคม 2569เปิดเลขธูป 3 ตัวตรง "ท้าวเวสสุวรรณ" วันที่ 1 ธันวาคม 2569ช่อง 3 แจ้งจับขบวนการซาแซงจ้างรถติดป้ายโจมตี “ลีน่า-หมิว” เสียชื่อเสียง​อินเดียรับมือพายุไซโคลน "อัควาน"มหาอินทุมรีแดง งวด 1 ธันวาคม 2569 เปิดเลขบันดาลเหนือ-ใต้ พร้อมชุดสองตัวและสามตัวเปิดเหตุการณ์คลิปไวรัล เสียงร้องโหยหวญดังในเตาเผาศพไฟฟ้าเปิด 10 อันดับประเทศเรือนจำแออัดที่สุดในโลก กัมพูชาติดอันดับ 2 ส่วนไทยอยู่อันดับ 97"โดนัลด์ ทรัมป์" ยื่นมือให้ "สีจิ้นผิง" จับ ขณะขึ้นบันไดเลื่อนกรมอุตุฯ เตือนฝนตกหนักถึงหนักมาก 9 จังหวัด เสี่ยงน้ำท่วมฉับพลันและน้ำป่าไหลหลาก ระหว่างวันที่ 20–22 พฤศจิกายน 2569จามตอนมองแสงแดด เป็นเรื่องของยีน ไม่ใช่แค่แสงจ้าขนลุกตอนหนาวหรือฟังเพลงเพราะ เพราะร่างกายยังจำวันที่เรามีขนดกได้อยู่
ดู Hot Topic ทั้งหมด
กระทู้อื่นๆในบอร์ด สาระ เกร็ดน่ารู้
หั่นหัวหอมแล้วน้ำตาไหล เพราะหัวหอมปล่อยแก๊สที่ระคายเคืองตาขนลุกตอนหนาวหรือฟังเพลงเพราะ เพราะร่างกายยังจำวันที่เรามีขนดกได้อยู่จามตอนมองแสงแดด เป็นเรื่องของยีน ไม่ใช่แค่แสงจ้าเกลือทะเลกับเกลือแกงแทบไม่ต่างกัน เรื่องเดียวที่ต่างจริงคือไอโอดีน
ตั้งกระทู้ใหม่