ประวัติโทรศัพท์ในประเทศไทย

กิจการโทรศัพท์ในประเทศไทยในระยะแรกเริ่ม 
เท่าที่ปรากฎในหนังสือตำนานไปรษณีย์โทรเลขสยาม พ.ศ.2428 -2468 
กล่าวว่าได้มีการนำโทรศัพท์เข้ามาใช้ในประเทศไทยเป็นครั้งแรกเมื่อปี พ.ศ.2424 
ในรัชสมัยของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว 
ทางราชการกระทรวงกลาโหมได้ทดลองนำเครื่องโทรศัพท์เข้ามาติดตั้งที่กรุงเทพฯ 
และจังหวัดสมุทรปราการแห่งละ 1 เครื่อง 
เพื่อใช้ในการแจ้งข่าวเรือเข้าและออกที่ปากน้ำ สมุทรปราการ ให้ทางกรุงเทพฯ 
ทราบโดยในครั้งแรกๆ มีนายอาลาบาสเตอร์ ชาวอังกฤษเป็นผู้สอนการใช้เครื่อง 
โดยมีปรากฏใน “บันทึกจดหมายเหตุสยามสมัย”ว่า 
“มิสเตอร์อาลาบาสเตอร์เป็นธุระเซอร์เว แลสอนพวกข้าราชการให้เรียนรู้วิชาสายโทรเลข 
สายเตลิโฟน ได้รู้ข่าวทางไกลแต่ทุกแห่งพิภพ ด้วยอาศัยตาดูของที่สายโทรเลขเขียนมา 
และได้รู้ข่าวแต่ไกลอาศัยหู ได้ยินคำที่เขาพูดมาตามเตลิโฟนด้วย”

ต่อมาในปี พ.ศ.2429 กรมไปรษณีย์โทรเลขได้รับโอนกิจการโทรศัพท์จากกระทรวงกลาโหมมาดำเนินการ 
และเปิดโอกาสให้ประชาชนได้เช่าใช้เครื่องโทรศัพท์เป็นครั้งแรกในประเทศไทย 
โดยใช้โทรศัพท์จากกระทรวงกลาโหมมาดำเนินการ 
และเปิดโอกาสให้ประชาชนได้เช่าใช้เครื่องโทรศัพท์เป็นครั้งแรกในประเทศไทย 
โดยโทรศัพท์ที่ใช้ในระยะแรกนั้นเป็นเครื่องระบบ “แม็กนิโต” หรือเรียกกันว่าระบบไฟประจำเครื่อง
เครื่องระบบนี้ไม่มีหน้าปัด สามารถติดต่อเบอร์อื่นได้เพียงเบอร์เดียว 
เวลาจะติดต่อให้หมุนคันหมุนไปอีกเบอร์หนึ่ง ทุกๆ เครื่องจะต้องมีแบตเตอรี่ต่ออยู่กับตัวเครื่อง
เพื่อป้อนกระแสไฟในการพูดกันมีจำนวนผู้เช่าทั้งสิ้น 61 ราย 
มีระยะทางสายทั้งสิ้นยาวประมาณ 86 กิโลเมตร 

และได้เปลี่ยนมาใช้โทรศัพท์ระบบไฟกลางแทน เวลาใช้ก็ยกหูโทรศัพท์ขึ้น 
สัญญาณจะแสดงที่ชุมสายโทรศัพท์พนักงานต่อสายเมื่อทราบว่าผู้ใช้จะโทรศัพท์ไปหมายเลขใด
ก็จะทำการต่อให้และตั้งชุมสายโทรศัพท์ขึ้นที่ตำบลวัดเลียบในปี พ.ศ.2450 

ต่อมาพลเอกพระเจ้าบรมวงศ์เธอกรมพระกำแพงเพชรอัครโยธิน 
ซึ่งทรงดำรงตำแหน่งเสนาบดีกระทรวงพาณิชย์และคมนาคมในสมัยนั้น 
ทรงดำริที่จะเปลี่ยนเครื่องชุมสายโทรศัพท์เป็นระบบอัตโนมัติแบบ Step-by-Step 
เมื่อทำการติดตั้งชุมสายโทรศัพท์ระบบอัตโนมัติเสร็จ 
ผู้เช่าโทรศัพท์สามารถหมุนหมายเลขลงบนหน้าปัดติดต่อถึงกันได้เองครั้งแรก
เมื่อเวลา 0.01น. ของวันที่ 26 กันยายน พ.ศ.2480

เนื่องจากกิจการโทรศัพท์ไม่อาจขยายงานรุดหน้าได้เท่าที่ควร เพราะเป็นเพียงกองช่างโทรศัพท์ในสังกัดกรมไปรษณีย์โทรเลข 
พระบาทสมเด็จพระปรมิทรมหาภูมิพลอดุลยเดชจึงได้มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ 
ให้ตราพระราชบัญญัติตั้งองค์การโทรศัพท์แห่งประเทศไทยขึ้น เมื่อวันที่ 24 กุมภาพันธ์ พ.ศ.2497 
โดยในสมัยนั้นมีชุมสายโทรศัพท์ 4 ชุมสายและมีจำนวนเลขหมายทั้งสิ้นประมาณ 10,000 เลขหมาย 
ต่อมาจนถึงสิ้นเดือนกันยายน พ.ศ. 2526 มีชุมสายโทรศัพท์ทั่วประเทศ 207 ชุมสาย 
จำนวนเลขหมายทั้งสิ้นประมาณ 518,672 เลขหมาย

Credit : หนังสือเขาคิดขึ้นมาได้อย่างไร ชุดวิทยาศาสตร์อ่านสนุก