ทำไมเห็นคนอื่นเกาแล้วเราถึงรู้สึกคันตาม
* รูปภาพใช้เพื่อประกอบเนื้อหาเท่านั้น อาจไม่ใช่ภาพเหตุการณ์จริงหรือภาพจริงจากเรื่องในบทความ ขอบคุณภาพประกอบจาก https://graphic.in.th
นั่งคุยกันอยู่ดี ๆ พอเห็นเพื่อนยกมือเกาแขน เรากลับรู้สึกยุบยิบขึ้นมาบ้าง ทั้งที่ก่อนหน้านั้นไม่ได้คัน พอมีใครพูดถึงเหาหรือหมัด มือก็เผลอยกขึ้นเกาหนังศีรษะตาม พอมองดูก็ไม่พบแมลงหรือรอยกัด
อาการแบบนี้เกิดขึ้นได้จริง และมีชื่อเรียกว่า อาการคันติดต่อกัน หรือ contagious itch หมายถึงความรู้สึกคันที่เกิดขึ้นเมื่อรับรู้สิ่งเกี่ยวกับความคัน เช่น เห็นคนเกา ได้ยินเสียงเกา หรือเห็นภาพแมลง โดยไม่จำเป็นต้องมีแมลงมาไต่ผิวเรา
ความคันที่รู้สึกจึงไม่ได้แปลว่าเราแกล้งคิดไปเอง ความรู้สึกนั้นเกิดขึ้นจริง แต่ตัวกระตุ้นอาจมาจากสิ่งที่เห็นหรือได้ยิน แทนที่จะเป็นการถูกกัด ส่วนคำว่า “ติดต่อ” ในที่นี้หมายถึงการที่ความรู้สึกหรือพฤติกรรมเกิดตามกัน ไม่ได้หมายความว่าความคันชนิดนี้แพร่เชื้อระหว่างคน
สมองเกี่ยวข้องอย่างไร
ปกติความคันเกิดจากการทำงานร่วมกันของผิวหนัง เส้นประสาท และสมอง เมื่อมีสิ่งระคายเคือง สัญญาณจากผิวจะเดินทางเข้าสู่ระบบประสาทและถูกประมวลเป็นความรู้สึกคัน แต่ความสนใจและสิ่งรอบตัวก็มีผลต่อการรับรู้ความรู้สึกจากร่างกายได้เช่นกัน
นักวิจัยเสนอว่า เมื่อเราเห็นคนอื่นเกา ความสนใจอาจหันกลับมาที่ผิวของตัวเอง ทำให้สังเกตความรู้สึกเล็กน้อยที่เดิมมองข้ามไป หรือรับรู้ความรู้สึกนั้นชัดขึ้น ความคาดหมายว่าอาจคันก็อาจมีส่วนด้วย อย่างไรก็ตาม ยังอธิบายไม่ได้ครบว่ากลไกใดเป็นต้นเหตุในแต่ละคน และยังไม่มีหลักฐานว่าทุกครั้งเป็นการที่สมองสั่งผิวหนังให้เตือนภัยล่วงหน้า
ส่วนแนวคิดที่ว่าการคันตามกันอาจช่วยให้คนในกลุ่มระวังปรสิต เป็นคำอธิบายที่นักวิจัยเคยเสนอไว้ แต่ยังไม่ใช่ข้อสรุปว่าอาการนี้เกิดขึ้นเพื่อป้องกันภัยเสมอไป
งานทดลองพบอะไรบ้าง
งานวิจัยชิ้นหนึ่งให้ผู้เข้าร่วมทั้งกลุ่มสุขภาพดีและกลุ่มที่เป็นโรคผิวหนังอักเสบชนิดภูมิแพ้ดูวิดีโอคนเกา เปรียบเทียบกับวิดีโอที่ไม่เกี่ยวกับความคัน พร้อมใช้สารกระตุ้นคันหรือน้ำเกลือบริเวณท้องแขน ผู้วิจัยพบว่าภาพเกี่ยวกับความคันเพิ่มการรับรู้ความคันและการเกาได้ โดยผลเด่นกว่าในกลุ่มที่เป็นโรคผิวหนังอักเสบ
อีกงานหนึ่งศึกษาคนสุขภาพดีโดยใช้เสียงเกาและเสียงถูเป็นตัวกระตุ้น แสดงให้เห็นว่านักวิจัยสนใจทั้งเสียง ความคาดหมาย และความแตกต่างระหว่างบุคคล ผลจากการทดลองเหล่านี้ช่วยยืนยันว่าภาพหรือเสียงเกี่ยวกับการเกากระตุ้นความคันได้ แต่ไม่ได้หมายความว่าทุกคนจะตอบสนองเท่ากัน หรือความคันทุกครั้งเกิดจากสาเหตุเดียวกัน
บางคนอาจคันตำแหน่งเดียวกับคนที่เห็น ขณะที่บางคนคันคนละจุด ความเครียด ความสนใจต่อผิว และปัญหาผิวที่มีอยู่เดิมอาจมีส่วนต่อประสบการณ์ของแต่ละคนได้ โดยเฉพาะผู้ที่มีอาการคันจากโรคผิวหนังอยู่แล้ว
เมื่อคันขึ้นมาควรทำอย่างไร
หากคันเล็กน้อยหลังเห็นหรือได้ยินเรื่องชวนคัน ลองเปลี่ยนกิจกรรมและสังเกตว่าอาการค่อย ๆ ลดลงหรือไม่ แทนที่จะเกาแรง ๆ อาจใช้ฝ่ามือแตะเบา ๆ หรือประคบด้วยผ้าชุบน้ำเย็น และทามอยส์เจอไรเซอร์ชนิดไม่มีน้ำหอมหากผิวแห้ง การเกาซ้ำจนผิวถลอกอาจทำให้ระคายเคืองมากขึ้น
อย่าเพิ่งสรุปว่าความคันทุกครั้งมาจากการเห็นคนอื่นเกา หากคันมาก คันทั่วตัว รบกวนชีวิตประจำวัน เป็นซ้ำหรือไม่ดีขึ้น หรือมีผื่น ก้อนบวม หรือผิวเปลี่ยนไป ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรเพื่อตรวจหาสาเหตุ โดยเฉพาะเมื่อสงสัยว่ามีเหา หมัด หรือปัญหาผิวจริง
ครั้งหน้าเมื่อเห็นใครเกาแล้วเราคันตาม อาจเป็นเพียงการตอบสนองต่อภาพหรือเสียงที่ได้รับรู้ ลองดูอาการและตรวจผิวตามความจำเป็น โดยไม่ต้องรีบสรุปว่ามีแมลงอยู่บนตัว
ป้ายจำกัดจำนวนซื้อมีผลต่อการตัดสินใจอย่างไร
เลขกำลังวันอังคาร งวด 1 ธันวาคม 2569 เปิดเลขเด่น 7 ตัว พร้อมเลขวงกลมและแนวทางจับคู่ 2 ตัว–3 ตัว!
การเล่าเรื่องครอบครัวและหนี้สินในที่ทำงานส่งผลต่อการประเมินอย่างไร
เปิดประวัติ 5 ตระกูลขุนนางผู้ทรงอิทธิพลของไทย จากราชสำนักโบราณสู่ชื่อสกุลที่ยังปรากฏถึงปัจจุบัน
มีข่าวลือว่า BLACKPINK กำลังจะยุบวง หลังจากชื่อของ BLACKPINK ไม่ปรากฏอยู่ในรายชื่อศิลปินของYG Entertainment
สลากสัญจรจังหวัดตาก งวด 1 ธ.ค. 69 เปิดข้อมูลตัวเลขหลายด้าน ส่องเลขเด่นจากข้อมูลจังหวัดและผู้ว่าฯ
ยูเครนโจมตีทางอากาศครั้งใหญ่ที่สุดในประวัติศาสตร์! สะพานในไครเมียได้รับความเสียหาย รัสเซียสกัดกั้นโดรนได้ 1,336 ลำ
เปิด 5 อาชีพที่เคยมีอยู่จริงในไทย แต่ปัจจุบันแทบไม่มีคนทำแล้ว
ทำไมคนทำงานเก่งจึงมักได้รับงานเพิ่มมากขึ้น
หวยลาวพัฒนาวันนี้ 17 พฤศจิกายน 2569 เลขเด็ดมาแรง เปิดแนวทาง 2 ตัว 3 ตัว เลขเด่น 9-4-1
น้องอันดามัน” เยี่ยมบุ๋ม ปนัดดา รอบ 2 เจอสื่อถามถึงแม่ เผยคำตอบสั้น ๆ ทำเอาหลายคนเข้าใจทันทีว่าทำไมไม่พูด!
เปิด 5 ประเทศในโลกที่ใช้ “ระบบกษัตริย์” สืบทอดยาวนานที่สุดในประวัติศาสตร์ บางราชวงศ์มีรากเก่าแก่กว่าพันปี!






