ทำไม "จุดสีแดงเล็กๆ" ถึงต้องถูกแต้มไว้ตรงฐานของเลนส์และตัวกล้องถ่ายรูประดับโปร?

สำหรับผู้ที่ชื่นชอบการถ่ายภาพและใช้งานกล้องโปรดิตจิตัล (DSLR หรือ Mirrorless) หากเราลองถอดหรือเปลี่ยนเลนส์กล้อง สิ่งหนึ่งที่จะสังเกตเห็นเหมือนกันทุกค่ายคือ "จุดสีแดงดวงเล็กๆ" ที่ถูกแต้มเอาไว้อย่างแม่นยำทั้งบนขอบกระบอกเลนส์และบนวงแหวนเม้าท์ (Mount) ของตัวบอดี้กล้อง หลายคนอาจจะเคยคิดว่าจุดสีแดงนี้เป็นเพียงสัญลักษณ์บอกยี่ห้อ สติ๊กเกอร์กันรอยจากโรงงาน หรือแต่งแต้มไว้เพื่อความสวยงามทางดีไซน์เท่านั้น ความจริงแล้ว เบื้องหลังจุดสีแดงดวงจิ๋วนี้ คืองงานวิศวกรรมความแม่นยำสูง กลศาสตร์ระบบล็อกเบยอเน็ต (Bayonet Mount Mechanics) และฟิสิกส์การจัดเรียงหน้าสัมผัสอิเล็กทรอนิกส์ในระดับไมครอน

ในทางวิศวกรรมการออกแบบกล้องถ่ายภาพ เลนส์และบอดี้กล้องต้องถูกเชื่อมต่อเข้าหากันอย่างสนิทแน่นไร้รอยต่อ เพื่อให้เซนเซอร์รับภาพและชิ้นแก้วภายในเลนส์อยู่ในระนาบขนานกันอย่างสมบูรณ์แบบ หากเกิดความเอียงเพียงนิดเดียว ภาพที่ถ่ายออกมาจะเบลอขอบหรือหลุดโฟกัสทันที นอกจากนี้ ภายในขอบเลนส์ยังมีแถบขั้วต่อทองเหลืองนับสิบจุดที่ต้องประกบเข้ากับขั้วรับสัญญาณของกล้องเพื่อส่งข้อมูลค่ารูรับแสง ระยะโฟกัส และระบบกันสั่น

วิศวกรจึงได้ออกแบบกลไกการล็อกที่เรียกว่า "ระบบเขี้ยวล็อกเบยอเน็ต (Bayonet Mount)" ซึ่งตัวเขี้ยวโลหะนี้ไม่ได้ใส่เข้าได้ทุกมุม แต่ถูกออกแบบมาให้มีองศาการหมุนล็อกที่จำกัดและแม่นยำ จุดสีแดงที่ปรากฏอยู่จึงทำหน้าที่เป็น "เครื่องหมายอ้างอิงการจัดตำแหน่ง (Alignment Mark)" ทางวิศวกรรม

เมื่อช่างภาพต้องการเปลี่ยนเลนส์ในเวลาที่จำกัดหรือในที่แสงน้อย เพียงแค่นำจุดสีแดงบนเลนส์มาประกบให้ตรงกับจุดสีแดงบนบอดี้กล้อง แล้วหมุนตามเข็มนาฬิกาจนได้ยินเสียง "คลิก" เขี้ยวโลหะจะขบเข้าหากันสนิทพอดี และหน้าสัมผัสอิเล็กทรอนิกส์จะตรงกันเป๊ะโดยไม่ต้องเสียเวลาคลำหาหรือหมุนสุ่มเสี่ยงทำให้ขั้วต่อหักเสียหาย จุดสีแดงบนเลนส์กล้อง จึงเป็นผลงานชิ้นเอกทางวิศวกรรมความแม่นยำที่เปลี่ยนกระบวนการสลับเลนส์ที่ซับซ้อนให้กลายเป็นเรื่องรวดเร็วและแม่นยำในเสี้ยววินาทีครับ